Ryszkowski

rodzaj sprawy Testament i jego aprobata testamentum; approbatio testamenti

Zatwierdzenie (aprobata) testamentu

strona czynna Jan Szczygielski Nob. · Strona

strona bierna Stanisław Ryszkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Jan Szczygielski (s. zm. Jakuba) – testator, chory na ciele, zdrowy na umyśle; Stanisław Ryszkowski – wykonawca testamentu (na jego ręce testament oddany)

miejscowości we wpisie wieś Szczygły

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia ante Festum S. Priscae Virginis et Martyris praesentis Anni 1743 (wtorek przed świętem św. Pryski 1743)

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donacja) całości majątku

strona czynna Jan Szczygielski Nob. · Zbywca

strona bierna Stanisław Ryszkowski Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Jan Szczygielski – darczyńca; Stanisław Ryszkowski, jego brat cioteczny (frater amitalis) – obdarowany

miejscowości we wpisie wieś Szczygły Stare (Szczygły Antiqua)

uwagi i marginalia Pod wpisem własnoręczny podpis: „Jan Szczygielski”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia ante Festum S. Priscae Virginis et Martyris praesentis Anni 1743 (wtorek przed świętem św. Pryski 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kompromis i sąd polubowny (compromissum) compromissum; electio superarbitri

Wzajemne kwitowanie po ugodzie polubownej (sprawy o gwałty)

strona czynna Krzysztof Domański Nob. · Strona

strona bierna Łukasz Ryszkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Krzysztof Domański, w imieniu własnym oraz żony Marianny i syna Michała Domańskiego – strona pierwsza; Łukasz Ryszkowski, w imieniu własnym oraz Zofii [żony] i syna Andrzeja Ryszkowskich – strona druga

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Pod wpisem własnoręczny podpis: „Krzysztow Domanski”. Żony i synowie wymienieni w rękopisie tylko z imion, pod wspólnym nazwiskiem rodziny („…Ryszkowskich”); w indeksie osób uzupełniono je jako Marianna Domańska i Zofia Ryszkowska – tagi PTG do skanu 020 notują tylko mężczyzn.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda ante Festum S. Valentini Martyris proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek przed świętem św. Walentego Męczennika 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne kwitowanie ze spraw o gwałty, pobicie i rany; kasacja dekretów

strona czynna Adam Celiński Nob. · Strona

strona bierna Szymon Strus Nob. · Strona

osoby we wpisie Adam Celiński – strona pierwsza; Szymon Strus i Jan Ryszkowski – strona druga

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Oculi Quadragesimalem Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Oculi 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit ze sprawy o gwałty, pobicie i rany oraz z kar

strona czynna Adam Celiński Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Jan Ryszkowski Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Adam Celiński, s. zm. Walentego – kwitujący; Jan Ryszkowski i Zuzanna z Krasuskich (1° voto żona zm. Wojciecha Grochowskiego, 2° voto Ryszkowska), małżonkowie, oraz Wojciech, Mateusz i Wiktoria Grochowscy, dzieci z pierwszego małżeństwa – kwitowani

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Adnotacja: strony nie umieją pisać.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (środa po niedzieli Laetare 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Cesja i kwitowanie z sumy 50 złp (dwie połowy po 25 złp)

strona czynna Ludwik Wysokiński Nob. · Zbywca (cedent)

strona bierna Benedykt Grochowski Nob. · Nabywca

wartość 50

osoby we wpisie Ludwik Wysokiński, syn zm. Mikołaja Wysokińskiego zwanego Swiszka – cedujący i kwitujący; Benedykt Grochowski oraz jego sukcesorzy – cesjonariusz i płacący; Jan Ryszkowski oraz sukcesorzy zm. Wojciecha Grochowskiego – współuczestnicy sumy

miejscowości we wpisie Wysokiny Jakusze (wieś)

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignarus personae litterarum”. Poniedziałek po Narodzeniu św. Jana Chrzciciela 1741 = 26 VI 1741. Osoby i wieś Wysokiny Jakusze zgodne z tagami do skanu 066.

data w brzmieniu kancelarii [Protocollon Inscriptionum 6tum, sub actu Feria Secunda post Diem Conductus Paschae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligacja) całej schedy w sumie 40 złp na rok

strona czynna Barbara Krasowska Nob. · Zbywca

strona bierna Łukasz Polkowski Nob. · Nabywca

wartość 40

osoby we wpisie Barbara Krasowska, córka zm. Marcina Krasowskiego, żona Jana Ryszkowskiego, zeznająca w asystencji męża – zastawiająca; Łukasz Polkowski, syn zm. Szymona Polkowskiego, oraz jego sukcesorzy – biorący w zastaw

miejscowości we wpisie Krasowy (obie wsie)

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignarus scribendi litterarum”. W tekście skreślono pierwotnie wpisane imię obdarowanego. Tag „Barbara Krasowska Ryszkowska” w pełni zgodny z treścią wpisu.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Quinta post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inskrypcja) 40 złp męża na rzecz żony

strona czynna Jan Ryszkowski Nob. · Dłużnik

strona bierna Barbara Krasowska Nob. · Wierzyciel

wartość 40

osoby we wpisie Jan Ryszkowski, syn zm. Michała Ryszkowskiego – zapisujący; Barbara Krasowska, małżonka zeznającego, oraz jej sukcesorzy – wierzycielka; Łukasz Polkowski – od niego suma została podniesiona

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignarus scribendi litterarum”. Wpis bezpośrednio powiązany z zastawem z wpisu nr 469.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Quinta post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Dożywocie (advitalitas) advitalitas mutua

Wzajemne dożywocie (advitalitas) małżonków

strona czynna Jan Ryszkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Jan Ryszkowski i Barbara Krasowska, prawi małżonkowie

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignarus scribendi litterarum”.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Quinta post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwitacja ze spraw urzędowych o gwałty i wymuszenia na organiście, kasacja protestacji i relacji

strona czynna Michał Ryszkowski Perillustr. et Adm. Rev. · prepozyt tuchowicki · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Michał Krasiński Magn. · starostowie · Dłużnik

osoby we wpisie ks. Michał in Ryszki Ryszkowski, prepozyt tuchowicki [odczyt urzędu niepewny], także w imieniu Michała Całczyńskiego, swojego organisty – kwitujący; Michał Krasiński i Aleksander Załuski, starostowie [odczyt niepewny] – kwitowani

miejscowości we wpisie Tuchowicz

uwagi i marginalia Wpis rozpoczyna się na k. 103r (skan 106), kończy u góry k. 103v (skan 107) – połączony. Sprawa dotyczy gwałtów i wymuszeń na organiście kościoła tuchowickiego. Drugi podpis pod wpisem nieczytelny. Tytulatura i urząd zeznającego odczytane częściowo niepewnie.

data w brzmieniu kancelarii pod datą sesji: Sabbatho in Vigilia Festi Nativitatis S. Joannis Baptistae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Zwrotna darowizna (redonatio) całej schedy

strona czynna Stanisław Ryszkowski Nob. · Zbywca

strona bierna Jan Szczygielski Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Stanisław Ryszkowski – darczyńca (zwracający); Jan Szczygielski – obdarowany

miejscowości we wpisie Szczygły

uwagi i marginalia Osoby i wieś Szczygły zgodne z tagami. Wpis stanowi cofnięcie wcześniejszej rezygnacji – rzadka formuła „seu potius redonat”. Zeznający niepiśmienny (w źródle: „Ignarus litterarum”) – wpis bez podpisu.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia ante Festum Sanctae Margarethae Virginis et Martyris proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Kompromis i sąd polubowny (compromissum) compromissum; electio superarbitri

Kwit z manifestacji o zatrzymanie rzeczy; kasacja manifestacji po ugodzie polubownej

strona czynna Jan Szczygielski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Stanisław Ryszkowski Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Jan Szczygielski – kwitujący; Stanisław Ryszkowski – kwitowany

uwagi i marginalia Wpis dopełnia poprzedni: zwrot dóbr i wzajemne umorzenie sporu tego samego dnia. Osoby zgodne z tagami.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia ante Festum Sanctae Margarethae Virginis et Martyris proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inskrypcja) sumy 100 złp w monecie srebrnej, z prowizją, płatnej w terminie rocznym

strona czynna Michał Ryszkowski Nob. · Dłużnik

strona bierna Antoni Zaleski Nob. · Wierzyciel

wartość 100

osoby we wpisie Michał Ryszkowski, syn zm. Adama – dłużnik; Antoni Zaleski, syn zm. Mikołaja – wierzyciel

uwagi i marginalia Pierwszy wpis pod nową datą sesji (poniedziałek 15 VII 1743 – zweryfikowane; św. Małgorzaty przypadało 13 VII, w sobotę). Zastrzeżenie „w monecie srebrnej” rzadkie w tej księdze. Osoby zgodne z tagami.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Sanctae Margarethae Virginis et Martyris proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio) roboratio contractus

Urzędowe umocnienie (roboratio) intercyzy ślubnej z 30 V 1743 pod zakładem 500 złp

strona czynna Teresa Paprocka Gen. · Strona

strona bierna Michał Ryszkowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Teresa z Paprockich Mystkowska, wdowa po zm. Franciszku Mystkowskim – strona pierwsza; Michał Ryszkowski – strona druga

miejscowości we wpisie Celiny (miejsce sporządzenia intercyzy)

uwagi i marginalia Intercyza ślubna wdowy – rzadki w tej księdze przykład umowy przedmałżeńskiej zawartej przez kobietę działającą samodzielnie. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 142; wieś Celiny również. Podpis Teresy Mystkowskiej złożony wielkimi literami.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda in Crastino Festi Nativitatis Beatissimae Virginis Mariae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donatio) sześciu zagonów roli

strona czynna Paweł Ryszkowski Nob. · Zbywca

strona bierna Adam Czerski Gen. · Nabywca

osoby we wpisie Paweł i Michał Ryszkowscy oraz Jadwiga z Ryszkowskich, żona Wojciecha Krasuskiego – darczyńcy; Adam Czerski, syn Jana – obdarowany; Stanisław Czerski – sąsiad graniczny

miejscowości we wpisie Czerśl, granice kierszkowskie, granice ryszkowskie

uwagi i marginalia Osoby i wieś Czerśl zgodne z tagami PTG do skanu 144. Zwraca uwagę forma asystencji mężatki: obok męża asystują jej bracia rodzeni.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Exaltationis Sanctae Crucis proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inscriptio) 100 złp w czerwonych złotych, płatny na św. Jadwigi 1744

strona czynna Katarzyna Rzymowska Nob. · Dłużnik

strona bierna Andrzej Ryszkowski Nob. · Wierzyciel

wartość 100

osoby we wpisie Katarzyna z Rzymowskich, wdowa po zm. Pawle Świderskim, matka, i Bartłomiej Świderski, syn – zapisujący; Andrzej Ryszkowski, syn zm. Macieja – wierzyciel

uwagi i marginalia Data sesji zweryfikowana: św. Mateusza 21 IX 1743 przypadało w sobotę, poniedziałek po nim to 23 IX 1743. Osoby zgodne z tagami PTG do skanów 145–146.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Sancti Matthaei Apostoli et Evangelistae proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) dwóch zagonów roli na 21 złp na trzy lata

strona czynna Józef Krasuski Nob. · Zbywca

strona bierna Michał Płodowski Nob. · Strona

wartość 21

osoby we wpisie Józef Krasuski, syn zm. Krzysztofa – zastawca; Michał, Andrzej, Sebastian, Jakub i Łukasz Płodowscy, synowie zm. Mikołaja – zastawnicy; Jan Ryszkowski i Andrzej Krasuski – sąsiedzi graniczni

miejscowości we wpisie Krasusy-Zembry, Kamionka, granice płodowskie

uwagi i marginalia Osoby i wieś Zembry zgodne z tagami PTG do skanu 151; Andrzej Krasuski w tagach nie występuje. Na lewym marginesie późniejsza nota z datą 1751.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta in Crastino Festi Sanctae Hedvigis Electae Viduae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit ze 100 złp z zapisu z 1727 r. i jego kasacja

strona czynna Anna Gołaska Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Jan Jasiński Gen. · instygator · Dłużnik

wartość 100

osoby we wpisie Anna Gołaska, córka zm. Adama Gołaskiego, żona Andrzeja Ryszkowskiego, zeznająca w asystencji męża – kwitująca; Jan Jasiński, instygator grodzki łukowski – kwitowany; Baltazar Jasiński, regent ziemski i grodzki czerski – przez którego ręce wypłacono sumę

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Rok zapisu odczytany jako 1727 i potwierdzony rachunkiem kalendarzowym: święto śś. Piotra i Pawła 29 VI 1727 przypadło w niedzielę, nazajutrz to poniedziałek 30 VI 1727 – zgodnie z formułą „Feria Secunda in Crastino”. Na lewym marginesie nota kancelaryjna „nil”. Wpis odsłania dwa urzędy: Jan Jasiński – instygator grodzki łukowski, Baltazar Jasiński – regent ziemski i grodzki czerski. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 167. **Poprawka siglum (rewizja na skanie 167, kolumna lewa, wiersz „…sanaq[ue] agens Quia Ipsa G. Joannem | Jasienski Instigatorem Castr. Lucovien. illiusq[ue] Successores…”):** Jan Jasiński ma tu siglum **G. (Generosus)**, nie Nob., tak samo jak Baltazar; wcześniejszy przekład podawał błędnie „(Nob.)”. Ryszkowscy i Gołascy w tym samym wpisie są **N. (Nobiles)** — kancelaria konsekwentnie rozdziela oba kręgi. **Kwestia tożsamości Jana:** ojciec Józefa i Baltazara, znany ze wpisów 1364, 1365 i 1989, to **Jan Jasieński, sędzia czerski, zmarły przed 20 IV 1744**. Tutejszy Jan żyje 10 XII 1743 i nosi urząd **instygatora grodzkiego łukowskiego**. Za utożsamieniem obu przemawia to samo siglum Gen., rzadkie w tych księgach nazwisko oraz fakt, że sumę za Jana wypłaca **przez swoje ręce Baltazar** — poświadczony syn sędziego; przeciw niemu przemawia różnica urzędów (sędzia ziemi czerskiej i instygator grodu łukowskiego to szczeble nieporównywalne). **Źródło pokrewieństwa Jana instygatora z kimkolwiek nie podaje** i rozstrzygnięcia tu nie przesądzono.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Festum Immaculatae Conceptionis Beatissimae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1743 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis 100 złp męża na rzecz żony – sumy podniesionej tego samego dnia

strona czynna Andrzej Ryszkowski Nob. · Dłużnik

strona bierna Anna Gołaska Nob. · Strona

wartość 100

osoby we wpisie Andrzej Ryszkowski, syn zm. Macieja – zapisujący; Anna z Gołaskich Ryszkowska, jego żona – na której rzecz zapis; Baltazar Jasiński, regent ziemski i grodzki czerski – z którego rąk podniesiono sumę

miejscowości we wpisie dobra Andrzeja Ryszkowskiego

uwagi i marginalia Wpis domyka operację z poprzedniego (1041): pieniądze wypłacone żonie przechodzą w tym samym dniu w ręce męża i zostają zapisane na jego dobrach jako jej dług. W rękopisie wykreślono pierwotną, krótszą formułę określającą rodzaj długu.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Festum Immaculatae Conceptionis Beatissimae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1743 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne skwitowanie ze sprawy o najście i rany, z dekretu inkwizycyjnego i z pozwu przeciw pięciu osobom

strona czynna Krzysztof Strus Nob. · Strona

strona bierna Paweł Krasuski Nob. · Strona

osoby we wpisie Krzysztof Strus, syn zm. Stefana Strusa – strona pierwsza; Paweł Krasuski Magdalon (ojciec), Gabriel Krasuski Magdalon (syn) i Józef Krasuski Magdalon – strona druga; objęci ugodą także: Marian Mościcki, Andrzej Szaniawski, Szymon […] i Jan Ryszkowski

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Ugoda obejmuje nie tylko strony stające, lecz także czterech dalszych współpozwanych („tam in se ac aliis in tractam causam intrantes”) – rzadka konstrukcja rozciągająca skutek skwitowania na osoby nieobecne. Nazwisko jednego z nich („Simonem …”) urwane przy grzbiecie oprawy. Osoby pozostałe zgodne z tagami PTG do skanu 57-032.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Diem Oculi Quadragesimalem proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Skwitowanie z protestacji i kasacja wydanego terminu

strona czynna Stanisław Ryszkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Antoni Sosnowski Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Stanisław Ryszkowski – kwitujący; Antoni Sosnowski – kwitowany

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Data przywołanej protestacji: czwartek po Popielcu 1744 = 20 II 1744 – ten sam dzień, pod którym wpisano akta 1161–1162, co potwierdza spójność datacji rocznika. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-036.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Diem Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Skwitowanie ze sprawy o pretensje i gwałty, z grzywien i kar; kasacja dekretów

strona czynna Paweł Borkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Ewa Ryszkowska Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Paweł Borkowski, syn zm. Kazimierza Borkowskiego, działający też w imieniu żony Katarzyny z Grochowskich, za którą ręczy – kwitujący; Maciej [nazwisko nieczytelne] i Barbara, małżonkowie, Ewa Ryszkowska, żona Jana Ryszkowskiego, oraz Jadwiga i Małgorzata, córki Borkowskie – kwitowani

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Wpis przechodzi z lewej strony skanu 57-038 (k. 36v) na prawą (k. 37r), gdzie pisarz na górze karty wykaligrafował nagłówek działu **„PROTOCOLLON INSCRIPTIONUM 1744”** – drugi taki nagłówek w tej partii (por. wpis 1203). Nazwiska jednego z kwitowanych PTG nie odczytało („Maciej ?”), a przy Barbarze Borkowskiej postawiło dwa znaki zapytania – luk nie uzupełniano. Pozostałe osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-038.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Diem Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Skwitowanie z kary czternastu grzywien i z kary wieży; kasacja rygoru dekretu

strona czynna Jan Ryszkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Jakub Tchórzewski Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Jan Ryszkowski, działający też w imieniu Szymona Strusa, za którego ręczy – kwitujący; Jakub Tchórzewski – kwitowany; Szymon Strus – w którego imieniu także zeznano

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Dziesiąta w roczniku 1744 wzmianka o karze wieży; kara czternastu grzywien i data dekretu (14 X 1743, poniedziałek – feria zgodna) są identyczne jak we wpisach 1262, 1303 i 1336 – tego dnia urząd wydał serię wyroków karnych o jednakowym wymiarze. Nazwisko kwitowanego w rękopisie odczytane niepewnie; przyjęto lekcję tagu PTG do skanu 57-049 („Jakub Tchórzewski”). Resztę strony pisarz zabezpieczył ozdobnym „VACUUM”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Diem Conductus Paschae proxima Anno Domini 1744

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne skwitowanie z sumy 203 złp 22 gr, ze sprawy w Trybunale Koronnym i z wydania zbiegłego poddanego

strona czynna Michał Ryszkowski Nob. · Strona

strona bierna Józef Jasiński Gen. · regent łukowski · Strona

wartość 203

osoby we wpisie Michał i Paweł Ryszkowscy, bracia rodzeni, synowie zm. Adama Ryszkowskiego – strona pierwsza; Józef Jasieński [w tagach: Jasiński], regent łukowski, i Baltazar Jasieński [w tagach: Jasiński], regent ziemski i grodzki czerski, bracia, synowie zm. Jana Jasieńskiego [w tagach: Jasiński], sędziego czerskiego – strona druga; Kazimierz Karwowski, przewielebny pleban w Drążgowie [odczyt niepewny], syn zm. Ludwika – cedent sumy; Michał Karwowski, sędzia [odczyt niepewny] – u którego suma była zaciągnięta

miejscowości we wpisie Trybunał Koronny w Lublinie; plebania w Drążgowie [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Wpis przechodzi ze skanu 57-051 (k. 50r) na 57-052 (k. 50v); łączony w jedną pozycję. Występują tu **dwaj regenci sądowi** – Józef Jasieński (regent łukowski) i Baltazar Jasieński (regent ziemski i grodzki czerski) – oraz **przewielebny Kazimierz Karwowski, pleban w Drążgowie** (siglum Perillustris et Admodum Reverendus). Sprawa przeszła z grodu łukowskiego **drogą apelacji do Trybunału Koronnego w Lublinie** i obejmowała **wydanie zbiegłego poddanego** (extraditio subditi) – w roczniku 1744 to pierwsza wzmianka o sporze o zbiega. Kwota podana z groszami: 203 złp 22 gr. Nazwiska pierwotnego dłużnika i urząd sędziego Karwowskiego odczytane niepewnie. **Poprawka odczytu:** wyraz przed „G. Adami Ryszkowski filij” (skan 57-051, ostatni wiersz kolumny prawej) to **„ol.”**, nie „et” — Adam Ryszkowski **nie żył**. Rozstrzyga porównanie z pewnym „et” w tym samym wierszu („Paulus **et** Michael”): tam widnieje niskie „e” z krótkim „t”, tu zaś „o” z wysoką, przekreśloną laską. Sama gramatyka mówi to samo — dopełniacz „Adami … filij” wymaga „olim”, a nie „et”. **Pisownia nazwiska:** rękopis ma „Jasienscy”, tagi PTG do skanu 57-052 — „Baltazar Jasiński”, „Jan Jasiński”, „Józef Jasiński”; w indeksach przyjęto za tagami formę **Jasiński**, w przekładzie zachowano formę rękopisu. **Rewizja przy składaniu drzew genealogicznych (odczyt sprawdzony na skanie 57-052, k. 50v, cztery pierwsze wiersze kolumny lewej):** „…filij fratres inter se germani ab una Et Joseph[us] Lucoviensis ac Baltasar Terrestris et Castrensis Cernen[sis] Regentes Jasienscy **ol[im] G. Joannis Jasienski Judicis Cernen[sis] filij** parte ab altera…”. Rękopis podaje zatem dwie rzeczy, których wcześniejszy przekład nie oddawał: ojciec **już nie żył** („olim”) w dniu 20 IV 1744 oraz nosił urząd **sędziego czerskiego** („Judicis Cernensis”). Jest to **jedyne w całym korpusie miejsce, w którym źródło wprost nazywa Baltazara synem Jana** — wcześniej filiację tę traktowano jako hipotezę badacza. Ten sam urząd potwierdza niezależnie wpis 1989 z 19 X 1744 (skan 57-186), gdzie Józef jest „ol. G. Joannis Jasienski **Judicis Cernens** filio”. Nazwa urzędu bez przymiotnika „terrestris”; samo *iudex* z przymiotnikiem ziemi oznacza w tej kancelarii sędziego ziemskiego, ale ponieważ źródło tego nie dopowiada, w opracowaniu zapisano skrótowo **sędzia czerski**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Diem Misericordia proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio) roboratio contractus

Zatwierdzenie (roboratio) skryptu ręcznego spisanego w Łukowie 21 kwietnia 1744

strona czynna Józef Jasiński Gen. · Strona

strona bierna Michał Ryszkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Józef i Baltazar Jasieńscy [w tagach: Jasińscy], regenci – strona pierwsza; Michał i Paweł Ryszkowscy – strona druga

miejscowości we wpisie miasto Łuków (miejsce spisania skryptu)

uwagi i marginalia **Rozbieżność datacji zapisana jawnie:** wpis figuruje pod sesją z poniedziałku po niedzieli Misericordia (20 IV 1744), a umocniony urzędownie skrypt nosi datę 21 kwietnia 1744 – dzień późniejszy. Nie „poprawiano” ani daty sesji, ani daty skryptu; możliwe, że wpis dopisano po sesji albo że skrypt antydatowano na dzień następny. Urzędowe umocnienie (roboratio) bezpośrednio po skwitowaniu (wpis 1364) zamyka całą sprawę między Jasieńskimi a Ryszkowskimi. Strony są te same co we wpisie 1364, gdzie kancelaria wymienia je z filiacją: **Józef i Baltazar, synowie zm. Jana Jasieńskiego, sędziego czerskiego**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Diem Misericordia proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Cesja (cessio) sumy zastawnej 24 złp na rzecz brata rodzonego

strona czynna Piotr Ryszkowski Nob. · Zbywca (cedent)

strona bierna Piotr Ryszkowski Nob. · Nabywca

wartość 24

osoby we wpisie Piotr Ryszkowski, syn zm. Jakuba Ryszkowskiego – cedujący; Franciszek Ryszkowski, jego brat rodzony – nabywca cesji; Jan Klembowski – pierwotny zapisujący sumę

miejscowości we wpisie wieś Świdry Wielkie

uwagi i marginalia Wpis odczytany powtórnie po poprawieniu geometrii kadrowania skanu (poprzednie kafelki ucinały początki wierszy prawej strony): ustalono imiona obu braci — Piotr i Franciszek Ryszkowscy — oraz datę zapisu pierwotnego (feria secunda post Diem Conductus Paschae 1744 = poniedziałek 13 IV 1744; wcześniej błędnie 1741). Data samego wpisu: sabbatho post Dominicam Misericordiae 1744 = sobota 25 IV 1744 (weryfikacja kalendarzowa: Wielkanoc 1744 – 5 IV, Misericordia Domini – 19 IV); wcześniej wpis błędnie datowano na 24 IV 1744. Wieś Świdry Wielkie oraz Jan Klembowski zgodni z tagami PTG.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Diem Misericordiae proxima Anno Domini 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z sumy 100 złp prostego długu i kasacja zapisu

strona czynna Andrzej Ryszkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Katarzyna Rzymowska Nob. · Strona

wartość 100

osoby we wpisie Andrzej Ryszkowski, syn zm. Macieja Ryszkowskiego – kwitujący; Katarzyna z Rzymowskich, wdowa po zm. Pawle Świderskim, matka; Bartłomiej Świderski, jej syn – kwitowani

uwagi i marginalia Zapis pierwotny: feria secunda post festum S. Matthaei Apostoli et Evangelistae 1743 = poniedziałek 23 IX 1743 (weryfikacja kalendarzowa zgodna: 21 IX 1743 wypadał w sobotę). Nazwisko męża i syna w rękopisie pisane jednolicie Świderski; tagi PTG do skanu 57-058 podają obocznie „Paweł Świederski” i „Bartłomiej Świderski” oraz „Katarzyna Rzymowska Świderska” – rozbieżność zapisu odnotowana, nie wygładzana.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Diem Misericordiae proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

zapis długu na dobrach (inscriptio debiti) z prowizją

strona czynna Michał Ryszkowski Nob. · Strona

strona bierna Michał Ryszkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Michał Ryszkowski; Adam Ryszkowski (ojciec, zm.); Adam Wielgórski (wierzyciel)

uwagi i marginalia Wpis przechodzi z karty 120r na 120v (skan 57-122), gdzie kończy się formułą wadialną. Termin zweryfikowany: Narodzenie św. Jana Chrzciciela = **24 VI 1745 (czwartek)**; poniedziałek po nim = **28 VI 1745**. ✔ **Prowizja wspomniana („una cum provisione”), lecz stopy procentowej w tej części wpisu nie podano** — nie uzupełniano domysłem. Siglum Adama Wielgórskiego: **Nob.** — podczas gdy Wojciech i Stanisław Wielgórscy we wpisach 1715–1716 występują jako **Gen.**; różnica sigli w obrębie jednej karty **zachowana bez ujednolicania**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

cesja wszelkich praw do sum i ruchomości spadkowych (cessio iurium)

strona czynna Zofia Szaniawska Magn. · stolniku wieluńskim · Strona

strona bierna Mateusz Radzikowski Gen. · regent · Nabywca

osoby we wpisie Zofia Szaniawska, córka zm. Pawła Szaniawskiego i zm. Marianny Rozwadowskiej (córki Jana Zwadońskiego, kamerarza Trybunału Lubelskiego), trzykrotna wdowa: 1° po Danielu Zdziekońskim, 2° po Franciszku Ryszkowskim, 3° po Kazimierzu Zawadzkim, stolniku wieluńskim – cedentka (podpis własnoręczny); Mateusz Radzikowski, wiceregent grodzki łukowski, i Franciszka Szaniawska, małżonkowie – cesjonariusze; Zofia z Rozwadowskich, 1° [Przerębska], chorążyna sieradzka, 2° Morsztynowa, kasztelanowa sądecka (zm.) – osoba, po której idą pretensje

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia **Wpis nie podaje kwoty** — cesja jest **otwarta**: obejmuje sumę „taką i tak wielką, jaka z dokumentów i zapisów się okaże” (*quae et quanta ex documentis et inscriptionibus apparebit*). Konstrukcja rzadka i prawnie interesująca: cedentka przenosi **całość roszczeń spadkowych o nieustalonej jeszcze wysokości**. **Trzy kolejne małżeństwa cedentki wymienione wprost:** 1° Daniel Zdziekoński, 2° Franciszek Ryszkowski, 3° **Kazimierz Zawadzki, stolnik wieluński** — pod nazwiskiem trzeciego męża złożyła też **własnoręczny podpis („Zofia Zawadzka”)**. Tagi PTG do skanu 57-166 potwierdzają („Daniel Zdziekoński?”, „Franciszek Ryszkowski”, „Kazimierz Zawadzki”, „Zofia Szaniawska”) ✔. **Osoba spadkodawczyni podana z dwoma kolejnymi tytułami mężowskimi:** **Zofia z Rozwadowskich, primo voto [Przerębska], chorążyna sieradzka, secundo voto Morsztynowa, kasztelanowa sądecka** — dokładnie tak, jak ujmuje to tag PTG **„Zofia Rozwadowska pv Przerębska sv Morsztyn”** ✔. **Nazwiska pierwszego męża rękopis w tym miejscu nie powtarza czytelnie — nie uzupełniano go domysłem**, podano sam urząd (chorąży sieradzki). **ROZBIEŻNOŚĆ WEWNĘTRZNA KSIĘGI — odnotowana, nie wygładzona:** rodzice **Franciszki Szaniawskiej, żony Mateusza Radzikowskiego**, są w dwóch wpisach tej samej księgi podani **odmiennie**: • **wpis 1896 (17 VIII 1744)**: „Francisca Szaniawska, olim Magn. **Stanislai Szaniawski, Tribuni Lublinensis, filia**, cum olim Magn. **Dorothea Zawadzka** procreata” — a więc **córka Stanisława i Doroty Zawadzkiej**; • **wpis niniejszy (9 IX 1744)**: „Franciscae Szaniawska, olim Magn. Stanislai Szaniawski, Tribuni Lublinensis, **et suprascripti Gen. Pauli Szaniawski cum memorata olim Gen. Marianna Rozwadowska procreati filii, filiae**” — a więc **córka Pawła Szaniawskiego, syna Stanisława, i Marianny Rozwadowskiej**, czyli **wnuczka** wojskiego lubelskiego. Oba odczyty sprawdzono powtórnie na skanach (57-160 i 57-166) i **oba są w rękopisie wyraźne**. **Sprzeczności nie rozstrzygano** — źródło jej nie usuwa. **Urzędy:** wiceregent grodzki łukowski (Mateusz Radzikowski), wojski lubelski (Stanisław Szaniawski), stolnik wieluński (Kazimierz Zawadzki), chorąży sieradzki i kasztelan sądecki (mężowie Zofii z Rozwadowskich), **kamerarz Trybunału Lubelskiego** (Jan Zwadoński) — ten ostatni urząd pojawia się w opracowaniu po raz pierwszy. **Nazwa urzędu drugiego męża cedentki („Poculator/Postulator Lucoviensis”) czytana niepewnie**; forma *Poculator* (cześnik) występuje w następnym wpisie przy Michale Zyrzyńskim, co przemawia za tym odczytem, **lecz go nie przesądzono**.

data w brzmieniu kancelarii [pod nagłówkiem:] Feria Quarta in Crastino Festi Nativitatis BVM A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

zastaw poddanego wraz z gospodarstwem i powinnościami za 40 czerwonych złotych (obligatio subditi)

strona czynna Michał Krasiński Magn. · starosta · Zbywca

strona bierna Michał Ryszkowski Perillustr. et Adm. Rev. · prepozyt wodyński · Nabywca

osoby we wpisie Michał Krasiński, starosta [odczyt urzędu niepewny], i Aleksandra z Załuskich, małżonkowie – zastawiający; ks. Michał Ryszkowski, prepozyt wodyński – zastawnik; Paweł […], poddany, mieszkający w dobrach miasteczka Wodynie – przedmiot zastawu

miejscowości we wpisie Wodynie; pola: Celiny, Gozd, Jeleniec

uwagi i marginalia **Data zweryfikowana:** święto św. Jadwigi (15 X) w 1744 r. przypadło w czwartek, więc „Feria Secunda ante Festum S. Hedvigis proxima” = **poniedziałek 12 X 1744** ✔. **Najdokładniejszy w tym roczniku opis powinności poddańczych.** Kancelaria wylicza nie tylko osobę poddanego i jego dobytek, lecz także **wymiar pańszczyzny: trzy dni w tygodniu przez gospodarza i [jeden dzień] przez kobietę** („hebdomada per tres dies per subditum et [unum diem] per feminam praestare solita et debita”). Takie ujęcie — zastaw **człowieka wraz z jego robocizną jako źródłem dochodu** — jest w księgach grodzkich rzadkie i cenne dla historii gospodarczej. **Rachunek spójny:** suma zastawna **40 czerwonych złotych węgierskich**, zakład **„sub simili Vadio Quadraginta Aureos Hungaricalium” = 40 czerwonych złotych** ✔. Przy kursie stosowanym konsekwentnie w tej księdze (**1 czerwony złoty = 18 złp**) daje to **720 złp** — jedną z wyższych sum zastawnych rocznika. **Przeliczenia kancelaria nie podaje**; podano je tu jako obliczenie własne. **Nazwy niw zapisane po polsku w łacińskim tekście:** *Gorzchowska*, *Matejska*, *Jurazowska*, *Owczarska*, *Andrulewska* [odczyt niepewny], *Wojciekowska*, *Ząbkowskie*, a pola: **Celiny**, **Gozd**, **Jeleniec**. Nazwy ról urobione od nazwisk dawnych posiadaczy — typowy dla tej okolicy sposób oznaczania schedy. **Rozbieżność odnotowana:** Wodynie występują tu jako **oppidum (miasteczko)**, podczas gdy we wpisie 1957 z sesji trzy dni wcześniejszej — jako **villa (wieś)**; **lekcji nie ujednolicano**. Nazwa zgodna z tagami PTG do skanu 57-179 ✔, podobnie Michał Krasiński, Aleksandra Załuska Krasińska i Michał Ryszkowski ✔. **Luki:** nazwisko poddanego (urwane przy grzbiecie oprawy) oraz nazwa urzędu Michała Krasińskiego — **nie uzupełniano ich domysłem**.

data w brzmieniu kancelarii [nagłówek sesji:] Feria Secunda ante Festum S. Hedvigis electa proxima A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

zastaw ośmiu zagonów roli za 50 złp na jeden rok (obligatio)

strona czynna Adam Czerski Gen. · Zbywca

strona bierna Paweł Ryszkowski Nob. · Strona

wartość 50

osoby we wpisie Adam Czerski, syn Jana Czerskiego – zastawiający; Paweł Ryszkowski i Piotr, syn jego – zastawnicy; sąsiedzi (miedze): Dorota z Krasuskich Świderska oraz sukcesorowie zm. Felicjany Olszewskiej

miejscowości we wpisie wieś dziedziczna Czersk [odczyt nazwy niepewny]; granice Kierzkowskie [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia **Rachunek spójny:** suma zastawna **50 złp**, zakład w tej samej wysokości ✔. **Termin roczny — nietypowy w tym roczniku.** Zdecydowana większość zastawów zawierana jest **na trzy lata**; tutaj „hinc ad **Annum**”, z wykupem na **święto św. Łukasza Ewangelisty (18 X) w roku 1745**, czyli równo rok po wpisie ✔. Krótki termin i wysoka cena jednostkowa (8 zagonów za 50 złp = **6,25 złp za zagon**, ponad dwukrotnie drożej niż w nr 1987 i 1993) wskazują raczej na **doraźną pożyczkę pod zastaw**, a nie na trwałe przeniesienie posiadania. **Potwierdzenie reguły „Su = świ”:** wśród sąsiadów występuje **„N. Dorothea de Krasuskie Świderska”**, a tagi PTG do skanu 57-187 notują **„Dorota Krasuska Świderska”** ✔. Zapis nazwiska jest tu czytelny i **potwierdza odczyt „Sunderski” = Świderski** we wpisach 1993 i 1996. **Nazwa wsi „Czersk” powtarza się** — ten sam zapis wystąpił we wpisie nr 1993, również przy Czerskich. Odczyt jest więc **wewnętrznie spójny**, ale **nie ma potwierdzenia w tagach PTG** (tagi do skanów 57-186 i 57-187 nie zawierają tej nazwy), dlatego pozostawiono go jako niepewny. **Rozróżnienie stanowe zachowane:** Czerscy występują tu jako **G. (Generosi)**, Ryszkowscy jako **N. (Nobiles)**. Warto zestawić to z wpisem nr 1993 z sąsiedniej karty, gdzie **ci sami Czerscy noszą siglum N.** — kancelaria jest w tej partii niekonsekwentna, co odnotowano zgodnie z zasadą „zapisuj jak w źródle, per wpis”. **Podpis własnoręczny: Adam Czerski** — z formułą „manu” [propria]; to jedyny podpis na tej karcie. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-187** („Adam Czerski”, „Jan Czerski”, „Paweł Ryszkowski”, „Piotr Ryszkowski”, „Dorota Krasuska Świderska”, „Felicjana Olszewska”) ✔ — komplet osób.

data w brzmieniu kancelarii [wpis w tej samej sesji co nr 1996:] Feria Quinta post [Festum] S. Lucae Evangelistae proxima A.D. 1744to