Rozwadowski

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z sumy 439 złp 15 gr zasądzonej dekretem oraz z kary 3 grzywien; kasacja procesu

strona czynna Józef Jezierski Gen. · wicegerent łukowski · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Antoni Rozwadowski Magn. · chorąży łukowski · Dłużnik

wartość 439

osoby we wpisie Józef Jezierski, wicegerent łukowski, w imieniu własnym i ojca Krzysztofa Jezierskiego, starosty [nazwa – odczyt niepewny] – kwitujący; Antoni Rozwadowski, chorąży łukowski [tytuł – odczyt niepewny] – kwitowany

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Pod wpisem podpis: „Josephus Jezierski”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda ante Festum S. Valentini Martyris proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek przed świętem św. Walentego Męczennika 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne kwitowanie po ugodzie (gwałty, pobicia, rany, grzywny); kasacja całego procesu

strona czynna Antoni Szczygielski Nob. · Strona

strona bierna Antoni Szczygielski Nob. · Strona

osoby we wpisie Antoni Szczygielski i Agnieszka z Rozwadowskich Szczygielska, małżonkowie – strona pierwsza; Maciej Szczygielski, w imieniu własnym i żony Elżbiety z Domaszewskich – strona druga

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski; grunt dóbr (kondescensja)

uwagi i marginalia Adnotacja: strony nie umieją pisać.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta post Dominicam Reminiscere Quadragesimalem ipsa Anno Domini 1743 (czwartek po niedzieli Reminiscere 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donacja) schedy spadkowej po ciotce

strona czynna Andrzej Rozwadowski Nob. · Zbywca

strona bierna Jan Borzechowski Magn. · wojski bracławski · Nabywca

osoby we wpisie Andrzej Rozwadowski, s. zm. Pawła zwanego Tyburcy – darczyńca; Jan Borzechowski, wojski bracławski – obdarowany; zm. Marianna ze Szczygielskich Wilczyńska, ciotka zeznającego, zmarła bezpotomnie – spadkodawczyni

miejscowości we wpisie wieś Rozwadów Stary; grobelka; pola zwane Długie

uwagi i marginalia Adnotacja: strony nie umieją pisać.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (środa po niedzieli Laetare 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna dóbr macierzystych i spadkowych po zm. Mariannie z Paskudzkich Rozwadowskiej

strona czynna Teresa Wojciechowska Nob. · Zbywca

strona bierna Roch Antoni Klembowski Nob. · miecznik · Nabywca

osoby we wpisie Teresa Wojciechowska, córka zm. Jana Wojciechowskiego i zm. Jadwigi Paskudzkiej, wdowa po zm. Stanisławie Olędzkim – darczyni; Roch Klembowski, miecznik ziemi łukowskiej, oraz jego sukcesorzy – obdarowany; zm. Marianna z Paskudzkich, żona zm. Kazimierza Rozwadowskiego, ciotka rodzica zeznającej, zmarła bezpotomnie – spadkodawczyni

miejscowości we wpisie Zakrzew (wieś) [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignara personae litterarum” – zeznająca nie umie pisać. Nazwa wsi odczytana niepewnie i nie występuje w tagach do skanu 058.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Secunda post Dominicam Ramis Palmarum proxima A.D. 1743tio]

rodzaj sprawy Ugoda i komplanacja (complanatio) complanatio amicabilis

Urzędowe umocnienie (roboratio) komplanacji zawartej w Łukowie 28 IV 1743, warowanej zakładem 134 złp

strona czynna Konstancja Rozwadowska Nob. · Strona

strona bierna Stanisław Paskudzki Nob. · Strona

osoby we wpisie Konstancja z Rozwadowskich, wdowa po zm. Andrzeju Wierzchowskim, matka, oraz Antoni i Józef Wierzchowscy, synowie, działający także w imieniu małoletniego Macieja Wierzchowskiego, syna i brata, za którego ratyfikację ręczą – strona pierwsza; Stanisław Paskudzki zwany Paczołt – strona druga

miejscowości we wpisie Łuków (miejsce zawarcia komplanacji)

uwagi i marginalia Data komplanacji podana w źródle wprost: Łuków, 28 IV 1743. Przydomek „Paczołt” zgodny z tagiem „Stanisław Paskudzki Paczoł”.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Secunda post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwitowanie z protestacji o rany (z obdukcją) z 1738 r. i jej kasacja

strona czynna Konstancja Rozwadowska Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Stanisław Paskudzki Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Konstancja z Rozwadowskich, wdowa po zm. Andrzeju Wierzchowskim, matka, oraz Antoni i Józef Wierzchowscy, synowie, także w imieniu małoletniego Macieja Wierzchowskiego – kwitujący; Stanisław Paskudzki zwany Paczołt oraz jego sukcesorzy – kwitowany; zm. Andrzej Wierzchowski – autor protestacji

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignari omnes personarum litterarum” – wszyscy zeznający nie umieją pisać. Czwartek przed św. Tomaszem Apostołem 1738 = 18 XII 1738.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Secunda post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inskrypcja) długu 44 złp matki na rzecz syna

strona czynna Konstancja Rozwadowska Nob. · Strona

strona bierna Andrzej Wierzchowski Nob. · Wierzyciel

wartość 44

osoby we wpisie Konstancja z Rozwadowskich, wdowa po zm. Andrzeju Wierzchowskim – dłużniczka; Maciej Wierzchowski, jej syn z tymże mężem spłodzony, oraz jego sukcesorzy – wierzyciel; Stanisław Paskudzki – od niego suma została odebrana

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignarus personae litterarum”. Suma pochodzi z ugody z wpisów nr 440–441.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Secunda post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna całej schedy dóbr ojczystych i macierzystych

strona czynna Michał Kossowski Gen. · Zbywca

strona bierna Barbara Szabrańska Gen. · Nabywca

osoby we wpisie Michał Kossowski, syn zm. Antoniego Kossowskiego (syna niegdyś Jarosza [odczyt niepewny]) i zm. Teresy Tchórzewskiej, córki zm. Jakuba Tchórzewskiego zwanego Kubek [odczyt niepewny] i zm. Marianny Rozwadowskiej – darczyńca; Barbara Szabrańska, żona Wojciecha Kossowskiego, brata rodzonego zeznającego, oraz jej sukcesorzy – obdarowana

miejscowości we wpisie Tchórzew Ziemiański (wieś)

uwagi i marginalia Pod wpisem własnoręczny podpis: „Michał Kossowski mp”. W tekście pierwotnie wpisano obdarowanego „Alberto Kossowski” i poprawiono nadpisując „G. Barbarae Szabrańska, G. Alberti [Kossowski] … consorti”. Osoby zgodne z tagami do skanu 073 (Antoni i Michał Kossowscy, Teresa Tchórzewska Kossowska, Jakub Tchórzewski, Marianna Rozwadowska).

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Quinta post Diem Misericordiae proxima A.D. 1743]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna dwunastu zagonów roli z łąką

strona czynna Tomasz Rozwadowski Nob. · Strona

strona bierna Wojciech Turczyński Nob. · Strona

osoby we wpisie Tomasz Rozwadowski, ojciec, oraz Paweł Rozwadowski, syn, spłodzony ze zm. Jadwigą Olszewską – strona pierwsza; Wojciech, Agnieszka i Marcjanna Turczyńscy, dzieci Stanisława Turczyńskiego – strona druga

miejscowości we wpisie Rozwadów (wieś); droga bita łukowska; granice Sobolskie; Łokły [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Wpis rozpoczyna się na skanie 089 (k. 86r) i kończy na skanie 090 (k. 86v) – obie części połączono. Adnotacja pisarza: „Ignari personarum litterarum”. Przydomek „Dobrosz” i „Kwaśnik” oraz wieś Rozwadów zgodne z tagami do skanu 090.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Diem Exaudi proxima etiam A.D. 1743tio

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna kilku kawałków roli i łąki

strona czynna Tomasz Rozwadowski Nob. · Zbywca

strona bierna Jan Borzechowski Magn. · wojski bracławski · Nabywca

osoby we wpisie Tomasz Rozwadowski, ojciec, oraz Paweł Rozwadowski, syn – darczyńcy; Jan Borzechowski, wojski bracławski, syn również Jana Borzechowskiego, oraz jego sukcesorzy – obdarowany; Jan Jaroszewski i Józef Turski – sąsiedzi miedzą

miejscowości we wpisie Rozwadów (wieś); droga łukowska; droga Zapłotnia; przydatki zwane Glinianki; granice Sobolskie

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignari personarum litterarum”. Jan Borzechowski, wojski bracławski, występuje także we wpisach nr 344 i 376. Wieś Rozwadów zgodna z tagami do skanu 090.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Sabbatho post Diem Exaudi proxima A.D. 1743tio]

rodzaj sprawy Urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio) roboratio contractus

Urzędowe umocnienie (roboratio) kontraktu zawartego w Rozwadowie 30 maja 1743 r.

strona czynna Tomasz Rozwadowski Nob. · Strona

strona bierna Jan Borzechowski Magn. · wojski bracławski · Strona

osoby we wpisie Tomasz i Paweł Rozwadowscy – strona pierwsza; Jan Borzechowski, wojski bracławski – strona druga

miejscowości we wpisie Rozwadów (miejsce zawarcia kontraktu)

uwagi i marginalia Pod wpisem własnoręczny podpis: „Joannes Borzechowski”. Data kontraktu podana w źródle wprost: Rozwadów, 30 V 1743.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Sabbatho post Diem Exaudi proxima A.D. 1743tio]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Urzędowe umocnienie (roboratio) kontraktu zastawnego (obligatoryjnego) z 12 VI 1743 r. pod zakładem 5000 złp

strona czynna Antonina Rozwadowska Gen. · podczaszym nurskim · Strona

strona bierna Andrzej Szabrański Gen. · Strona

osoby we wpisie Antonina z Rozwadowskich Sobolewska, wdowa po zm. Franciszku Sobolewskim, podczaszym nurskim – strona jedna; Andrzej Szabrański, syn zm. Seweryna Szabrańskiego – strona druga

miejscowości we wpisie dobra Zarzecz [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Nazwa dóbr, w których spisano kontrakt, odczytana niepewnie („Zarzecz”) i nie występuje w tagach do skanu. Urząd zmarłego męża: „Pincerna Nurensis” – podczaszy nurski.

data w brzmieniu kancelarii pod datą sesji: Feria Quarta pridie Festi Sanctissimi Corporis Christi Domini Anno eodem 1743tio

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

Cesja sumy 3000 złp (z sumy pierwotnej 10 000 złp) wraz z prowizją

strona czynna Antonina Rozwadowska Gen. · podczaszym nurskim · Strona

strona bierna Andrzej Szabrański Gen. · Nabywca

wartość 10000

osoby we wpisie Antonina z Rozwadowskich Sobolewska, wdowa po zm. Franciszku Sobolewskim, podczaszym nurskim – cedentka; Andrzej Szabrański, syn zm. Seweryna – cesjonariusz; Dominik Stoiński, miecznik powiatu urzędowskiego i sędzia grodzki lubelski – dłużnik sumy pierwotnej

miejscowości we wpisie Lublin (Trybunał Koronny)

uwagi i marginalia Data zapisu pierwotnego zweryfikowana: wigilia św. Bartłomieja (23 VIII 1738) rzeczywiście przypadała w sobotę. Dominik Stoiński zgodny z tagiem; jego urzędy: miecznik urzędowski i sędzia grodzki lubelski.

data w brzmieniu kancelarii pod datą sesji: Feria Quarta pridie Festi Sanctissimi Corporis Christi Domini Anno eodem 1743tio

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Urzędowe umocnienie (roboratio) kontraktu zastawnego z 24 VI 1743 pod zakładem 1000 złp

strona czynna Antoni Rozwadowski Gen. · chorążyc · Strona

strona bierna Fabian Mysłowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Antoni Rozwadowski, chorążyc ziemi łukowskiej – strona pierwsza; Fabian Mysłowski – strona druga

miejscowości we wpisie Łuków

uwagi i marginalia Pierwszy wpis pod nową datą sesji (poniedziałek 1 VII 1743, zweryfikowane: Nawiedzenie NMP 2 VII 1743 przypadało we wtorek). Osoby zgodne z tagami.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda in Vigilia Festi Visitationis Beatae Virginis Mariae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) dwóch poddanych z rodzinami i gospodarstwami na 1000 złp na rok (wpis niedokończony na tym skanie)

strona czynna Antoni Rozwadowski Gen. · chorążego łukowskiego · Zbywca

strona bierna Fabian Mysłowski Gen. · Nabywca

wartość 1000

osoby we wpisie Antoni Rozwadowski, syn zm. Stanisława Rozwadowskiego, chorążego łukowskiego – zastawca; Fabian Mysłowski, syn zm. Kazimierza – zastawnik; pracowici Wojciech Drzazdzak i Maciej Garbulak, poddani dziedziczni – przedmiot zastawu

miejscowości we wpisie Paszki i Majnoty [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Wpis rozpoczyna się u dołu k. 107r (skan 110) i kończy się u góry skanu 111. Wpis szczególnie interesujący: przedmiotem zastawu są dwaj poddani chłopi wraz z rodzinami, inwentarzem i całym gospodarstwem, wycenieni łącznie na 1000 złp. Nazwa drugiej wsi odczytana niepewnie. Osoby zgodne z tagami do skanu 110. **Rewizja odczytu („olim” zamiast „et”).** Pierwotny przekład czytał wyraz przed imieniem ojca jako „et” i robił z Fabiana **syna** Kazimierza. W tej kancelarii skrót **„ol.” (olim)** zapisywany jest jako „o” z przekreśloną laską i łudząco przypomina „et”; rozstrzyga przypadek gramatyczny — dopełniacz przy „filio” znaczy **„synowi [kogoś]”**, nie „i synowi”. Kierunek filiacji potwierdza wpisy 1723, 1734, 1735 i 1850, gdzie ojciec Fabiana, Kazimierz Mysłowski, występuje jako zmarły. Wzorzec sprawdzono na rękopisie: wpis 246 (skan 56-043, „Antonio Domaszowski … **Casimiri filio**”) i wpis 302 (skan 56-051, „Stephano Jasienski **ol. N. Pauli filio**”).

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda in Vigilia Festi Visitationis Beatae Virginis Mariae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inscriptio) 136 grzywien i konsolidacja siedmiu wcześniejszych zapisów w sumę 548 złp

strona czynna Józef Domański Gen. · Dłużnik

strona bierna Maciej Rozwadowski Gen. · Wierzyciel

wartość 548

osoby we wpisie Józef Domański, syn zm. Kazimierza Domańskiego, i Helena Jaślikowska, jego żona – zapisujący; Maciej Rozwadowski, syn zm. Bartłomieja Rozwadowskiego – wierzyciel

miejscowości we wpisie Łazy

uwagi i marginalia Na karcie 121r zaczyna się jedenasty protokół inskrypcji („Protocollon Inscriptionum 11mum”), pisany inną, znacznie czytelniejszą ręką. Data sesji zweryfikowana: 27 VII 1743 istotnie przypadał w sobotę. Wpis konsoliduje siedem zapisów z lat 1733–1742 – rzadko spotykany, kompletny obraz narastania długu na jednej wsi. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 124.

data w brzmieniu kancelarii Protocollon Inscriptionum 11mum. Sabbatho in Crastino Festi Divae Annae Matris Deiparae Virginis Mariae Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donatio) poddanego zbiegłego wraz z całym jego potomstwem

strona czynna Antoni Rozwadowski Magn. · chorążego · Zbywca

strona bierna Antoni Szaniawski Magn. · wojskiego lubelskiego · Nabywca

osoby we wpisie Antoni z Rozwadowa Rozwadowski, syn zm. Stanisława Rozwadowskiego, chorążego ziemi łukowskiej – darczyńca; Antoni Szaniawski, syn zm. Stanisława Szaniawskiego, wojskiego lubelskiego – obdarowany; pracowity Pawłowski, poddany zbiegły ze wsi Sobole

miejscowości we wpisie Sobole

uwagi i marginalia Rzadki wpis obrotu ludźmi w ramach prawa ziemskiego: przedmiotem darowizny jest sam poddany zbiegły wraz z „prosapia” (potomstwem) i prawem jego poszukiwania. Osoby, wieś Sobole i nieokreślony imieniem „Pawłowski” zgodne z tagami PTG do skanu 133 (tag: „? Pawłowski”). Urzędy: „Vexillifer Terrae Lucoviensis” – chorąży ziemi łukowskiej; „Tribunus Lublinensis” – wojski lubelski.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Crastino Festi Sancti Petri in Vinculis Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z 200 złp posagu babki i cesja praw z dekretu na rzecz płacących

strona czynna Wojciech Krasowski Gen. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Stanisław Rozwadowski Nob. · Dłużnik

wartość 200

osoby we wpisie Wojciech Krasowski, Łukasz Polkowski z żoną Magdaleną z Pajkowskich oraz Franciszek Kiełpiński, także imieniem matki Marianny z Pajkowskich Kiełpińskiej – kwitujący; Stanisław Rozwadowski i Marianna z Sobolów, małżonkowie, oraz Jan Mościcki i Urszula z Niewęgłowskich (pierwszego ślubu żona zm. Sebastiana Sobola), małżonkowie – kwitowani; zm. Elżbieta Sobolówna, córka zm. Marcina Sobola, żona zm. Jana Paszkowskiego – babka kwitujących, po której posag

miejscowości we wpisie wieś Krasów Wielki

uwagi i marginalia Wpis zaczyna się na k. 4r (skan 57-005) i kończy na k. 4v (skan 57-006). Obie daty zweryfikowane: św. Idzi Opat 1 IX 1743 przypadł w niedzielę, piątek po nim to 6 IX 1743; poniedziałek po św. Tomaszu Apostole 1743 to 23 XII 1743 – ta sama sesja, pod którą zapisano ostatnie wpisy rocznika 1743 (1070–1074). Konstrukcja rzadka: kwit połączony z cesją praw dekretowych na rzecz tych, którzy zapłacili (subrogacja). Wszystkie osoby oraz wieś Krasów Wielki zgodne z tagami PTG do skanu 57-005.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Sanctorum Trium Regum proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Cesja sumy 150 złp z zapisu obligacyjnego z 1739 r.

strona czynna Zofia Szaniawska Nob. · Zbywca (cedent)

strona bierna Sebastian Rozwadowski Nob. · Nabywca

wartość 150

osoby we wpisie Zofia Szaniawska, córka zm. Jana Szaniawskiego, wdowa po zm. Tomaszu Gołaskim zwanym Piotrowski – cedująca; Sebastian Rozwadowski i Wojciech Rozwadowski zwany Dobros, jej przyszły mąż – cesjonariusze; Marianna z Płochockich, pierwszego ślubu żona zm. Jana Szaniawskiego, wdowa po zm. Macieju Nowosielskim, matka cedującej, oraz Marcin Szaniawski, jej brat – autorzy zapisu

miejscowości we wpisie wieś Gołaszyn

uwagi i marginalia Data zapisu zweryfikowana: Oczyszczenie NMP 2 II 1739 przypadło w poniedziałek, środa po nim to 4 II 1739. Wpis odsłania pełną sytuację rodzinną wdowy: cesja na rzecz przyszłego drugiego męża, sumy pochodzącej od matki i brata. Osoby oraz wieś Gołaszyn zgodne z tagami PTG do skanu 57-008; Marcina Szaniawskiego w tagach nie ma – rozbieżność odnotowana.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta in Crastino Festi Sanctae Agnetis Virginis et Martyris Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donatio) placu o dziesięciu zagonach

strona czynna Marianna Sobol Nob. · Zbywca

strona bierna Łukasz Polkowski Gen. · Nabywca

osoby we wpisie Marianna Sobolówna, córka zm. Kazimierza Sobola, żona Stanisława Rozwadowskiego, zeznająca w asystencji męża – darczyni; Łukasz Polkowski, syn Szymona Polkowskiego, mieszkańca województwa mazowieckiego, ziemi liwskiej – obdarowany; sąsiedzi (miedze): [wielmożna] Hadziewiczowa, stolnikowa [nazwa – odczyt niepewny]; plac zwany Sobolówna

miejscowości we wpisie wieś Krasów Stary; sianożęć Bystrzyca

uwagi i marginalia Wpis zaczyna się na k. 11r (skan 57-012) i kończy na k. 11v (skan 57-013). Obdarowany pochodzi spoza ziemi łukowskiej – z ziemi liwskiej w województwie mazowieckim. Nazwisko i tytuł sąsiadki („M. Hadziewiczowa, Dapifera …ensis”) odczytane niepewnie i nieobecne w tagach PTG. Marianna Sobol Rozwadowska, Kazimierz Sobol, Stanisław Rozwadowski i Łukasz Polkowski zgodni z tagami.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho ante Festum Purificationis Beatissimae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Dożywocie (advitalitas) advitalitas mutua

Wzajemne dożywocie małżonków (advitalitas)

strona czynna Stanisław Rozwadowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Stanisław Rozwadowski i Marianna z Sobolów Rozwadowska, małżonkowie

miejscowości we wpisie dobra i sumy małżonków Rozwadowskich

uwagi i marginalia Dożywocie następuje bezpośrednio po darowiźnie żony (wpis 1127) – typowy pakiet małżeński drobnej szlachty.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho ante Festum Purificationis Beatissimae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit i zrzeczenie się dóbr ojczystych (quietatio et abrenuntiatio) przez siostrę wobec brata

strona czynna Maciej Rozwadowski Gen. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Maciej Rozwadowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Antonina z Rozwadowskich Domańska, wdowa po zm. Kazimierzu Domańskim – kwitująca i zrzekająca się; Maciej Rozwadowski, jej brat rodzony – wypłacający; Kazimierz Domański – jej zmarły mąż

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Klasyczne rozliczenie posagowe: siostra kwituje brata z sumy przypadającej jej z dóbr ojczystych i zrzeka się do nich prawa. Wpis następuje bezpośrednio po zapisie przedślubnym i dożywociu Andrzeja Domańskiego (1153–1154) na jej rzecz – oba akty tworzą jeden pakiet majątkowy związany z jej powtórnym zamążpójściem. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-017.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Sanctae Dorotheae Virginis et Martyris Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) roli i łąki w ośmiu miejscach za 90 złp na trzy lata

strona czynna Tomasz Rozwadowski Nob. · Zbywca

strona bierna Franciszek Przygodzki Nob. · Nabywca

wartość 90

osoby we wpisie Tomasz Rozwadowski zwany Dobros, ojciec, oraz jego córki: Marianna Rozwadowska i Antonina, żona Antoniego Izdebskiego (w asystencji ojca i mężów) – zastawiający; Franciszek, Marianna i Joanna Przygodzcy – biorący w zastaw; Antoni Izdebski – mąż Antoniny; sąsiedzi (miedze): Andrzej Domański zwany Czapla, Marcjan Domański [odczyt niepewny], Jan Domański, Krystyna z Domańskich Rzymowska, Paweł Mościcki, Józef Dąbrowski, następcy zm. Kazimierza Domańskiego [odczyt niepewny]

miejscowości we wpisie wieś Domaniny Gąsiory; granice żytkowskie; granice kownackie; Gaj; granica Siechowczana [odczyt niepewny]; droga wiejska; droga Zaborzewska [odczyt niepewny]; Nowinki; Przeciętka [odczyt niepewny]

uwagi i marginalia Trzeci tego dnia zastaw na rzecz tej samej trójki Przygodzkich (por. 1193, 1194) – rodzeństwo skupuje w jednym dniu zastawy w trzech różnych rękach. Odbiorców pisarz oznaczył samym „Eisdem” (tymże), bez powtórzenia nazwisk; utożsamienie z Przygodzkimi wynika z układu wpisów. Przydomek „Dobros” potwierdza wpis 1197, gdzie występuje „Jakub Rozwadowski zwany Dobros”. Klauzula „de triennio ad triennium” (z trzechlecia na trzechlecie) – rzadsza odmiana odnawialnego terminu zastawnego. Kilka nazw miedz i dróg odczytanych niepewnie. Marcjana Domańskiego, Józefa Dąbrowskiego ani Kazimierza Domańskiego nie ma w tagach PTG do skanu 57-025 – rozbieżność odnotowana.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Invocavit Quadragesimalem Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis 100 złp mężowi na rzecz żony, na wszystkich dobrach

strona czynna Jan Domański Nob. · Dłużnik

strona bierna Jakub Rozwadowski Nob. · Strona

wartość 100

osoby we wpisie Jan Domański, syn zm. Krzysztofa Domańskiego – zapisujący; Barbara z Rozwadowskich, córka zm. Jakuba Rozwadowskiego zwanego Dobros, jego żona – na której rzecz zapis

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Jan Domański zawiera powtórne małżeństwo: pierwsza żona, Antonina z Grochowskich, zmarła bezpotomnie (wpis 1199), a suma po niej właśnie została rozliczona (wpis 1196). Zapis dla nowej żony opiewa na tę samą kwotę 100 złp. Przydomek Rozwadowskich „Dobros” zgodny z wpisem 1195. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-025.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Invocavit Quadragesimalem Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne skwitowanie ze spraw o gwałty, z grzywien i nawiązek za rany oraz z całego procesu

strona czynna Jan Lubkowski Nob. · Strona

strona bierna Józef Rozwadowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Jan Lubkowski i Eleonora z Choteckich Lubkowska, małżonkowie – strona pierwsza; Józef Rozwadowski i Mikołaj Wysokiński – strona druga

miejscowości we wpisie urząd grodzki starościński łukowski

uwagi i marginalia Kolejna wzmianka o **urzędzie grodzkim starościńskim łukowskim** (Officium Castrense Capitaneale Lucoviense) – por. wpis 1327. Nazwisko panieńskie żony w tagu PTG do skanu 57-054 opatrzone znakiem zapytania („Eleonora Chotecka? Lubkowska”), więc odczyt pozostaje niepewny również dla indeksującego.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Diem Misericordia proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Testament i jego aprobata testamentum; approbatio testamenti

Cesja na rzecz przyszłego męża sumy 50 złp zapisanej testamentem pierwszego męża

strona czynna Marianna Żabińska Nob. · Strona

strona bierna Jan Rozwadowski Nob. · Wierzyciel

wartość 50

osoby we wpisie Marianna z Żabińskich Mościcka, wdowa po zm. Kazimierzu Mościckim – cedentka; Jan Rozwadowski – przyszły mąż, na rzecz którego cesja; zm. Kazimierz Mościcki – testator

miejscowości we wpisie wieś Zakrzew [odczyt niepewny; możliwe też Zabierzew]

uwagi i marginalia Cesja przedślubna: wdowa przenosi na przyszłego męża sumę legowaną jej testamentem męża pierwszego — typowe zabezpieczenie majątkowe przy powtórnym małżeństwie. Suma niewielka (50 złp), zgodna ze skalą majątkową drobnej szlachty tej okolicy. Weryfikacja kalendarzowa: rok testamentu odczytany jako **1722** („1722do”). Czwartek po Niedzieli Jubilate 1722 = **30 IV 1722** (Wielkanoc 1722 – 5 IV; Jubilate – 26 IV). Jeżeli oblata nastąpiła w tymże roku, to testament (sporządzony „dnia pierwszego miesiąca […]”) musiał powstać przed 30 IV 1722, a więc w styczniu–kwietniu; **nazwa miesiąca jest jednak nieczytelna i luki nie uzupełniano**. Nazwa wsi urwana przy grzbiecie; odczyt „Zakrzew” niepewny (możliwe „Zabierzew”). Tagi PTG do skanu 57-084 nie zawierają żadnej nazwy miejscowej poza „Trojanów”, odnoszącą się do dalszego wpisu. Osoby zgodne z tagami PTG: „Marianna Żabińska Mościcka”, „Kazimierz Mościcki”, „Jan Rozwadowski”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta post Festa Solennia Sacri Pentecostes A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z sumy 32 złp 14 gr i kary, przysądzonych dekretem kondescensji z 16 V 1744; kasacja rygoru dekretu

strona czynna Felicjanna Niewęgłowska Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Andrzej Rozwadowski Nob. · Dłużnik

wartość 32

osoby we wpisie Felicjanna Niewęgłowska, córka zm. Szymona Niewęgłowskiego, w asystencji Franciszka Niewęgłowskiego – kwitująca; Andrzej Rozwadowski i Adam Świderski – kwitowani

miejscowości we wpisie wieś Domaszewnica

uwagi i marginalia Weryfikacja kalendarzowa: „Sabbatho post Dominicam Rogationum A.D. 1744” — Wielkanoc 1744 przypadła 5 IV, Niedziela Rogationum 10 V 1744, sobota po niej = **16 V 1744**. Zgodne. Od dekretu do kwitu upłynęło zaledwie **16 dni** — najkrótszy taki odstęp w tej partii księgi. Suma z ułamkiem groszowym (32 złp 14 gr) wskazuje na wyliczenie sądowe (szkody + koszty), a nie na kwotę umówioną. Kobieta występuje **w asystencji „przyjaciela”** (amicus) — instytucja opieki procesowej nad kobietą niezamężną; asystent Franciszek Niewęgłowski nosi tu wyższe siglum (Gen.) niż sama zeznająca (Nob.), co odnotowuję jako zapis źródłowy, bez próby uzgadniania. Osoby i wieś Domaszewnica zgodne z tagami PTG do skanu 57-087 („Felicjana Niewęgłowska”, „Franciszek Niewęgłowski”, „Szymon Niewęgłowski”, „Andrzej Rozwadowski”, „Adam Świderski”, „Domaszewnica”). Tag PTG podaje imię w formie „Felicjana”; rękopis: „Felicianna” — zapisano formę rękopiśmienną z odnotowaniem różnicy.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda in Crastino Festi Sanctissimae et Individuae Trinitatis A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kompromis i sąd polubowny (compromissum) compromissum; electio superarbitri

Wzajemny kwit z protestacji i obdukcji ran (obductiones vulnerum); ugoda polubowna i kasacja obdukcji

strona czynna Piotr Klembowski Nob. · Strona

strona bierna Krzysztof Rozwadowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Piotr Klembowski i Marianna ze Stockich Klembowska, małżonkowie, działający też imieniem swego sługi Piotra Rusaka – strona pierwsza; Krzysztof Rozwadowski – strona druga

uwagi i marginalia **Obdukcja ran (obductio vulnerum)** — urzędowe oględziny obrażeń, dokonywane przez woźnego i szlachtę, wpisywane do akt grodzkich jako dowód w sprawie o gwałt; ich **kasacja** oznaczała zniweczenie materiału dowodowego i była warunkiem trwałości ugody. W tej partii księgi wzmiankowana po raz pierwszy. Wpis odnotowuje udział **sługi (famulus) Piotra Rusaka**, za którego ręczą chlebodawcy — świadectwo, że w bójkach sąsiedzkich uczestniczyła także czeladź, a odpowiedzialność za nią brał pan. Małżonka działa **w asystencji męża**, co kancelaria podkreśla osobną klauzulą — standardowe zabezpieczenie ważności czynności kobiety zamężnej. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-094 („Piotr Klembowski”, „Marianna Stocka Klembowska”, „Piotr Rusak”, „Krzysztof Rozwadowski”).

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda intra Octavas Festi Sanctissimi Corporis Christi, Die 8 Junii A.o 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) trzydziestu dwóch zagonów roli w trzech niwach na rok, za 100 złp, tytułem zaspokojenia (pacificatio) Michała Kossowskiego, pod zakładem 100 złp

strona czynna Mikołaj Nowosielski Gen. · burgrabiego · Zbywca

strona bierna Jan Jaroszewski Gen. · Nabywca

wartość 100

osoby we wpisie Mikołaj Nowosielski, syn zm. Franciszka i Zofii Nowosielskich, działający też imieniem braci rodzonych: Wojciecha Nowosielskiego, burgrabiego grodzkiego mielnickiego, Józefa, Jana Nowosielskiego, chorążego regimentu pieszego koronnego, oraz Piotra – zastawiający; Jan Jaroszewski – biorący w zastaw; sąsiedzi: [pani] Radziewiczowa, sukcesorowie zm. Pawła Paszkowskiego, Antoni Rozwadowski; Michał Kossowski – wierzyciel zaspokajany

miejscowości we wpisie wieś Krasowo Wielkie; miejsce zwane Bielina; droga Zapłotna; droga Bieliczna; granice dóbr Wola Ossowińska; granice Oszczepalskie [odczyt niepewny]; granice dóbr Wola Chomiejowa

uwagi i marginalia Weryfikacja kalendarzowa: święto śś. Piotra i Pawła przypada 29 VI; **29 VI 1744 był poniedziałkiem, więc „nazajutrz”, feria tertia = 30 VI 1744**. Zgodne. **Trzej bracia zeznającego noszą urzędy i stopnie:** Wojciech Nowosielski — **burgrabia grodzki mielnicki**; Jan Nowosielski — **chorąży (vexillifer) regimentu pieszego koronnego**. Jest to kolejna, piąta w opracowaniu wzmianka o służbie wojskowej (por. wpisy 1591, 1618, 1645, 1683) — tym razem w **regimencie pieszym autoramentu cudzoziemskiego**. Cel zastawu wskazany wprost: **„in pacificationem” Michała Kossowskiego**, tj. na zaspokojenie jego roszczenia — wpis 1704 pokazuje, że Kossowski istotnie tego dnia został skwitowany. Toponimia wsi Krasowo Wielkie: niwa **Bielina**, drogi **Zapłotna** i **Bieliczna**, granice **Woli Ossowińskiej**, **Oszczepalskie** [odczyt niepewny] i **Woli Chomiejowej**. Na marginesie **późniejsze dopiski z 1746 r.** — ślad, że zastaw pozostawał w obrocie. Osoby i miejscowości zgodne z tagami PTG do skanu 57-118.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Urzędowe umocnienie (roboratio) kontraktu zastawnego dóbr Sobole — początek wpisu

strona czynna Antoni Rozwadowski Magn. · chorążyc · Strona

strona bierna Wiktoria Oknińska Magn. · podwojewodziego · Strona

osoby we wpisie Antoni Rozwadowski, chorążyc ziemi łukowskiej, syn Stanisława Rozwadowskiego, chorążego ziemi łukowskiej, dziedzic dóbr wsi Sobole – strona pierwsza; Wiktoria Oknińska, córka zm. Tomasza Oknińskiego, podwojewodziego [odczyt urzędu niepewny], żona Antoniego Nowosielskiego, w asystencji męża jako opiekuna małżeńskiego – strona druga

miejscowości we wpisie wieś Sobole

uwagi i marginalia Dalszy ciąg wpisu przechodzi na skan 57-120. **Stanisław Rozwadowski jako chorąży ziemi łukowskiej** — najwyższy urząd ziemski uchwycony dotąd w tej partii księgi; jego syn Antoni nosi tytuł **chorążyca** (syna chorążego), co kancelaria konsekwentnie odróżnia. Formuła **„tutor conjugalis”** (opiekun małżeński) przy asystencji męża — precyzyjniejsza niż zwykłe „in assistentia mariti”, spotykana w tej księdze rzadko. Osoby i wieś Sobole zgodne z tagami PTG do skanów 57-119 i 57-120 („Antoni Rozwadowski”, „Stanisław Rozwadowski”, „Wiktoria Oknińska Nowosielska”, „Tomasz Okniński”, „Antoni Nowosielski”, „Sobole”).

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) wsi Sobole z folwarkiem, młynami, karczmami, browarami i poddanymi, na trzy lata za 10 000 złp w monecie bieżącej, pod zakładem 10 000 złp; zobowiązanie do stawienia żony dla zatwierdzenia

strona czynna Antoni Rozwadowski Magn. · chorążyc · Zbywca

strona bierna Wiktoria Oknińska Gen. · podwojewodziego · Nabywca

wartość 10000

osoby we wpisie Antoni Rozwadowski, chorążyc ziemi łukowskiej, syn Stanisława Rozwadowskiego, chorążego ziemi łukowskiej, działający też imieniem żony Petroneli z Jastrzębskich – zastawiający (podpis własnoręczny); Wiktoria z Oknińskich Nowosielska, córka zm. Tomasza Oknińskiego, podwojewodziego ziemi liwskiej, żona Antoniego Nowosielskiego – biorąca w zastaw

miejscowości we wpisie wieś Sobole, w ziemi łukowskiej

uwagi i marginalia **Druga co do wielkości transakcja w opracowaniu — zastaw całej wsi Sobole za 10 000 złp** (po 40 000 złp za trzy wsie Karczewskich, wpisy 1695–1696). Wraz z wpisem 1711 (roboracja kontraktu z tegoż dnia) stanowi komplet: umowa prywatna → jej umocnienie → wykonawczy zapis zastawny. **Klauzula monetarna** „currenti in Regno moneta” (w monecie bieżącej w Królestwie) — trzecia w tej partii (por. wpisy 1656 i 1706). **Termin odnawialny „z trzechlecia na trzechlecie”** — konstrukcja rzadsza niż zwykłe „z roku na rok”. **Zobowiązanie do stawienia żony w cztery tygodnie** dla zatwierdzenia zapisu — dobra były zapewne obciążone jej oprawą (por. analogiczne zobowiązania we wpisach 1546, 1557, 1575). Opis substancji dóbr niemal identyczny jak we wpisie 1696 (Karczewscy), z dodatkiem **danin i obwencji** — potwierdza, że kancelaria łukowska dysponowała ustalonym formularzem dla zastawu dóbr folwarcznych.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kompromis i sąd polubowny (compromissum) compromissum; electio superarbitri

kwitacja wzajemna (quietatio mutua) po dekrecie kompromisarskim, z kasacją rygoru, tradycji, procesu, manifestacji i terminów

strona czynna Karol Szabrański Gen. · Strona

strona bierna Karol Szabrański Gen. · Strona

osoby we wpisie Karol Szabrański i Józef Szabrański (bracia rodzeni); Antoni Szabrański (ojciec, zm.); Franciszka z Krzeskich Szabrańska (matka); Barbara ze Szabrańskich Kossowska (siostra); Wojciech Kossowski (jej mąż); Antoni Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej; Stanisław Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej (ojciec, zm.)

miejscowości we wpisie Sobole

uwagi i marginalia **Weryfikacja kalendarzowa (Wielkanoc 1741 = 2 IV):** • niedziela Oculi 1741 = 2 IV − 28 dni = **5 III 1741 (niedziela)**; piątek po niej = **10 III 1741** ✔; • niedziela Laetare 1741 = 2 IV − 21 dni = **12 III 1741 (niedziela)**; środa po niej = **15 III 1741** ✔. Kolejność dekret (10 III) → oblata w aktach (15 III) jest **chronologicznie spójna**. ✔ **Rachunek sum spójny:** 1000 złp kapitału + prowizja „non excedendo Capitalem”, tj. drugie 1000 złp = **2000 złp**, i taką właśnie sumę („in unum computatae Duos Mille Florenos Polon.”) wymienia zakończenie wpisu. ✔ Formuła **„provisio non excedendo capitalem”** to praktyczne stosowanie zakazu lichwy: odsetki narosłe nie mogą przewyższyć kapitału. **Nazwa wsi, w której wydano dekret, uszkodzona przy zewnętrznej krawędzi karty** („in Bonis Villae S…”) — **nie uzupełniano domysłem**; marginalium karty wskazuje na **Sobole**. **Sigla zróżnicowane i zachowane:** Szabrańscy — **Gen.**, Rozwadowscy — **Magn.** (wielmożni, urząd chorążego ziemi łukowskiej). Bracia Szabrańscy **ręczą za siostrę Barbarę Kossowską** (formuła *pro qua pacem cavent*) — typowe zabezpieczenie przy kwitacjach obejmujących nieobecną współuprawnioną. Wpis **podpisany własnoręcznie przez wszystkie trzy strony** — wyjątkowy w tej księdze. Wpis przechodzi z karty 121r (skan 57-122) na 121v (skan 57-123).

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

kwitacja (quietatio) i kasacja zapisu

strona czynna Fabian Mysłowski Gen. · Strona

strona bierna Fabian Mysłowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Fabian Mysłowski; Kazimierz Mysłowski (ojciec, zm.); Antoni Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej; Wojciech Zdziak i Maciej Garbulak (pracowici, posiadacze obciążonych gruntów)

miejscowości we wpisie wsie Łęki(?) i M… [druga nazwa ucięta przy grzbiecie]

uwagi i marginalia **Weryfikacja kalendarzowa — trafienie pełne:** święto Nawiedzenia NMP = 2 VII; wigilia = 1 VII 1743, a **1 VII 1743 wypadał w poniedziałek** = *feria secunda* ✔. Suma **1000 złp zabezpieczona na gruntach chłopskich** (bona Laboriosorum) — obciążenie zapisem szlacheckiego wierzyciela ról kmiecych, praktyka typowa w tej okolicy. **Nazwiska pracowitych zgodne z tagami PTG** („Wojciech Zdziak”, „Maciej Garbulak”). Nazwy wsi: pierwsza czytana jako **„Łęki”/„Łęski” [odczyt niepewny]**, druga **ucięta przez grzbiet oprawy** — **nie uzupełniano domysłem**; tagi PTG do tego skanu wymieniają wsie „Świercze” i „Tchórzew Główki”, ale odnoszą się one do innych wpisów tej karty. Siglum zeznającego **Gen.**, kwitowanego **Magn.** (chorąży ziemi łukowskiej) — zgodnie z rękopisem. Wpis **podpisany własnoręcznie**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia in Crastino Festi SS. Petri et Pauli Apostolorum A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zapis pobożny i fundacja mszalna (legatum piae causae) legatum piae causae; fundatio missarum

kwitacja (quietatio) legatu pobożnego z kasacją zapisu, dekretu i procesu

strona czynna Kazimierz od św. Aleksego Adm. Rev. · Strona

strona bierna Antoni Rozwadowski Magn. · Strona

osoby we wpisie ks. Kazimierz od św. Aleksego, rektor kolegium pijarów w Łukowie; Antoni Rozwadowski; Stanisław Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej (ojciec Antoniego, zm., fundator)

miejscowości we wpisie Sobole; Łuków (kolegium Szkół Pobożnych)

uwagi i marginalia **Wpis o wyjątkowej wartości źródłowej: kwitacja siedemnastowiecznego legatu pobożnego (1695) na rzecz kolegium pijarów w Łukowie, umorzonego dopiero w 1744 r.** **Weryfikacja kalendarzowa — obie daty trafione:** • „Feria Quarta pridie festi S. Michaelis Archangeli A.D. 1695” — św. Michał = 29 IX; *pridie* = **28 IX 1695**, a to **środa** ✔; • „Feria Secunda post festum Purificationis BVM … 1743” — Oczyszczenie NMP = 2 II 1743 (sobota); poniedziałek po nim = **4 II 1743** ✔. **Nowa, potwierdzona stopa procentowa: „per septem a centum” = 7 % rocznie** — pierwszy taki zapis odnotowany w tym opracowaniu (dotychczas w księdze wielokrotnie potwierdzano 10 %, „per decem a centum”). **Rachunek: 7 % od 4000 złp = 280 złp czynszu rocznego.** Niższa stopa jest typowa dla legatów kościelnych (czynsz wyderkafowy). **Imię zakonne rektora** podane w formule wpisu tylko jako „Dominus a Sancto Alexio”, natomiast **podpis własnoręczny brzmi „Casimirus a S. Alexio”** — stąd przyjęto **Kazimierz od św. Aleksego**. **Tagi PTG do skanu 57-124 tej osoby nie wymieniają** (wymieniają natomiast Józefa Ostroroga, który należy do innego wpisu tej karty) — **rozbieżność odnotowana**. Formuła **„pro cujus rati habitione pacem cavet”** — rektor ręczy za zatwierdzenie czynności przez konwent. Sigla: pijar — **Relig. Adm. Rev.**; Rozwadowscy — **Magn.** Wpis przechodzi z karty 122v (skan 57-124 L) na 123r (tenże skan, strona R).

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta in Vigilia Festi Visitationis Beatissimae Virginis Mariae A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

zapis długu z cesją sumy legatowej (transportatio) i czynszem rocznym, z wadium

strona czynna Józef Ostroróg Magn. · podczaszy · Strona

osoby we wpisie Józef hrabia Ostroróg, podczaszy ziemi czernihowskiej; kolegium pijarów w Łukowie; Antoni Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej

miejscowości we wpisie Sobole; Łuków; ziemia łukowska

uwagi i marginalia **Wpis bezpośrednio powiązany z 1728: ta sama suma 4000 złp tego samego dnia zmienia dłużnika.** Rozwadowski spłaca legat z dóbr Sobole, a pijarzy natychmiast **lokują kapitał u Józefa hr. Ostroroga** na tych samych warunkach (**7 % rocznie = 280 złp czynszu**). Rachunek zgodny z wpisem 1728. ✔ Wadium równe sumie głównej (4000 złp). **Termin: „in crastino Festi Nativitatis S. Joannis Baptistae 1745” = 25 VI 1745.** Skreślenie kancelaryjne: pisarz napisał „currenti in Regno moneta” (monetą w Królestwie bieżącą), po czym wyraz przekreślił. **Tytuł zeznającego [odczyt niepewny w części nazwy ziemi]:** „Pocillator Terrae Cernech…” — **podczaszy czernihowski**, urząd tytularny (ziemia czernihowska od 1667 r. poza granicami Rzeczypospolitej, urzędy nadawane honorowo). Nazwisko i imię zgodne z tagiem PTG („Józef Ostroróg”). ✔ Formuła **„inscribit et assecurat ac locat”** — trzeci człon („locat”) wskazuje wprost na **lokatę kapitału kościelnego**, nie zwykły dług.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta in Vigilia Festi Visitationis Beatissimae Virginis Mariae A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

kwitacja porcji spadkowej (quietatio) z częściową kasacją zapisu

strona czynna Teresa Niewęgłowska Nob. · Strona

strona bierna Teresa Niewęgłowska Nob. · Strona

osoby we wpisie Teresa z Niewęgłowskich Świderska; Szymon Niewęgłowski (ojciec, zm.); Dorota z Wysokińskich Niewęgłowska (matka, zm.); Antoni Świderski (mąż); Marianna z Wysokińskich Rozwadowska; Tomasz Wysokiński (jej ojciec, zm.); Andrzej Rozwadowski (jej mąż)

uwagi i marginalia **Weryfikacja kalendarzowa:** św. Walenty Męczennik = 14 II; **14 II 1694 wypadał w niedzielę**, najbliższy czwartek przed nim = **11 II 1694** ✔. **Najstarszy zapis przywołany dotąd w tym opracowaniu — z roku 1694**, kwitowany po **pięćdziesięciu latach** przez wnuczkę wierzycielki. Świadectwo trwałości zapisów posagowych w obrocie drobnoszlacheckim. **Rekonstrukcja pokrewieństwa wynikająca z wpisu:** Tomasz Wysokiński zapisał 120 złp córce **Dorocie**, żonie Szymona Niewęgłowskiego; **Teresa** jest córką Doroty i Szymona, a **Marianna** — drugą córką Tomasza Wysokińskiego, a więc **siostrą Doroty i ciotką Teresy**. Wszystkie relacje wynikają wprost z tekstu; **niczego nie dopowiadano**. **Kwitacja obejmuje wyłącznie „porcję” zeznającej** z sumy 120 złp — **wysokości tej porcji źródło nie podaje**, i **kasacja zapisu jest częściowa** („quo ad portionem exsolutam Summae”). **Nie uzupełniano domysłem.** Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-134 („Teresa Niewęgłowska Świderska”, „Szymon Niewęgłowski”, „Antoni Świderski”, „Marianna Wysokińska Rozwadowska”, „Tomasz Wysokiński”, „Andrzej Rozwadowski”, „Dorota Wysokińska Niewęgłowska”). ✔

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Visitationis Beatissimae Virginis Mariae proxima A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio) roboratio contractus

urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio contractus)

strona czynna Anna Rozwadowska Magn. · podczaszyna lubelska · Strona

strona bierna Jerzy Szaniawski Magn. · podczaszy lubelski · Strona

osoby we wpisie Anna z Rozwadowskich Szaniawska, podczaszyna lubelska; Jerzy Szaniawski, podczaszy lubelski (mąż); Antoni Szaniawski (asystent); Piotr Ogrodziński; Rozalia z Grotowskich Ogrodzińska (żona)

miejscowości we wpisie Domanice(?)

uwagi i marginalia **Klauzula jurysdykcyjna wyjątkowa i najbardziej rozbudowana w tym opracowaniu:** obok urzędu grodzkiego łukowskiego i **Trybunału Koronnego w Lublinie** wymienia **sąd kapturowy ziemi łukowskiej na czas bezkrólewia („sub tempus Interregni Terrae Lucoviensis Capturalis”)**. Strony zabezpieczyły więc wykonalność kontraktu również na wypadek śmierci króla i zawieszenia sądów zwyczajnych — cenne świadectwo praktyki prawnej doby saskiej. **Wadium 9000 złp** (kontraktu i umocnienia — identyczne). ✔ **Data kontraktu — 24 VI 1744** (dzień kalendarzowy, bez formuły świątecznej; była to środa); oblata i umocnienie **9 VII 1744**. **Nazwa dóbr, w których spisano kontrakt [odczyt niepewny]** — „in Bonis Doma…”; **tagi PTG do skanu 57-138 wsi nie wymieniają** (poza „Dziewule”, należącymi do innych wpisów). Kontekst wpisu następnego (1788) wskazuje na **Domaszewnicę**, ale **identyfikacji nie przyjęto za pewną**. **Nieobecność męża** (Jerzego Szaniawskiego, podczaszego lubelskiego) zastąpiono **asystencją Antoniego Szaniawskiego**, który podpisał się jako *assistens*. Osoby zgodne z tagami PTG („Anna Rozwadowska”, „Anna Rozwadowska Szaniawska”, „Antoni Szaniawski”, „Piotr Ogrodziński”, „Rozalia Grotowska Ogrodzińska”). ✔

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta in Crastino Festi S. Kiliani Martyris A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

kwitacja wzajemnych pretensji z dzierżawy (quietatio) z kasacją skryptów

strona czynna Piotr Antoni Ogrodziński Gen. · Strona

strona bierna Rozalia Grotowska Gen. · Strona

osoby we wpisie Piotr Antoni Ogrodziński; Rozalia z Grotowskich Ogrodzińska (żona); Jerzy Szaniawski i Anna z Rozwadowskich Szaniawska, podczaszowie lubelscy; Józef Fiedorowicz Starobiński (plenipotent Szaniawskich); Stanisław Szaniawski, wojski lubelski (zm.)

miejscowości we wpisie Domaszewnica

uwagi i marginalia **Wpis ujawnia treść kontraktu umocnionego wpisem 1787:** chodzi o rozliczenie **trzyletniej dzierżawy (arendy) dóbr Domaszewnica**, zawartej w 1741 r.; nowy kontrakt z 24 VI 1744 zastępuje wygasły. Wieś **Domaszewnica** znana z wpisu 1735 (zastaw poddanych przez Franciszka Nowosielskiego) — potwierdza, że dobra te były przedmiotem intensywnego obrotu. **Urzędy Szaniawskich rozróżnione:** Jerzy Szaniawski — **podczaszy lubelski (Pincerna Lublinensis)**; zmarły Stanisław Szaniawski — **wojski lubelski (Tribunus Lublinensis)** (por. wpis 1761, gdzie występuje ten sam urząd). **Sigli i urzędów nie ujednolicano.** **Określenie „binominis” (dwojga imion)** przy Piotrze Antonim Ogrodzińskim — rzadka formuła kancelaryjna. Tag PTG podaje trzy imiona („Piotr Antoni Dionizy Ogrodziński”); **rękopis w tym miejscu wymienia dwa** — rozbieżność odnotowana. Plenipotent **Józef Fiedorowicz Starobiński** zgodny z tagiem PTG (tam z pytajnikiem: „Józef Fiedorowicz Starobiński?”); tagi podają też warianty „Józef Fedorowicz”, „Józef Fiedorowcz” — **przyjęto formę rękopisu**. **Wysokości czynszu dzierżawnego ani rozliczonych kwot źródło nie podaje** — **nie uzupełniano domysłem**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta in Crastino Festi S. Kiliani Martyris A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

kwitacja części sumy odziedziczonej (quietatio ex parte) z kasacją zapisu w tej części

strona czynna Józef Krzyżanowski Gen. · Strona

strona bierna Józef Krzyżanowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Józef Krzyżanowski; Marcin Krzyżanowski (ojciec, zm.); Jadwiga z Kopińskich Krzyżanowska (matka, zm.); Jan, Antoni i Aleksander Krzyżanowscy oraz Helena z Krzyżanowskich Przyłuska i Marianna z Krzyżanowskich Górska (rodzeństwo); Antoni Przyłuski; Jan Jaroszewski (kwitowany); Józef Ługowski; Krzysztof Kopiński i Dorota z Rzążewskich Kopińska (dziadkowie); Marianna, Zofia i Dorota Kopińskie (ciotki); Dorota z Kopińskich Rozwadowska; Wawrzyniec Rozwadowski

uwagi i marginalia **Wpis o dużej wartości genealogicznej — rekonstruuje trzy pokolenia:** • **Krzysztof Kopiński** i **Dorota z Rzążewskich** — rodzice czterech córek: **Jadwigi** (żony Marcina Krzyżanowskiego), **Marianny**, **Zofii** i **Doroty** (żony Wawrzyńca Rozwadowskiego); • **Jadwiga** i Marcin Krzyżanowscy — rodzice sześciorga: **Józefa** (zeznającego), **Jana**, **Antoniego**, **Aleksandra**, **Heleny** (Przyłuskiej) i **Marianny** (Górskiej). Wszystkie te osoby figurują w tagach PTG do skanu 57-146. ✔ **Rachunek:** kwitowane **150 złp z sumy pierwotnej 300 złp** — dokładnie połowa, odpowiadająca udziałowi po matce i po ciotce. Kasacja zapisu **tylko w tej części**. ✔ **Rok zapisu pierwotnego nieczytelny** — czytelne tylko „A.D. 16…”; **nie uzupełniano domysłem**. Sam zapis pochodzi więc jeszcze z XVII w., a cesja ciotki datowana jest na **1702 r.** (przed świętem św. Katarzyny, 25 XI) — **dnia tygodnia rękopis w tym miejscu nie podaje czytelnie, więc daty nie weryfikowano**. **Termin „amita” (ciotka, siostra ojca lub — jak tu — siostra matki w użyciu tej kancelarii)** — por. wpis 1798. **Znaczenia nie zawężano.** **Nazwisko „Rzążewska” przyjęto za tagiem PTG** („Dorota Rzążewska? Kopańska”, z pytajnikiem); rękopis daje odczyt zbliżony do „Rząsowska” — **rozbieżność odnotowana**. Podobnie tag „Dorota Kopińska Rozawadowska” zawiera literówkę — przyjęto **Rozwadowska**. **Nagłówek karty 145r ujawnia numer poszytu: „Protocollon Inscriptionum 13tium”** — obserwacja kodykologiczna dotycząca struktury księgi.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta in Crastino Festi S. Mariae Magdalenae A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kompromis i sąd polubowny (compromissum) compromissum; electio superarbitri

kwitacja udziału w sumie z dekretu kompromisarskiego i zrzeczenie się dóbr (quietatio, abrenuntiatio)

strona czynna Barbara Szabrańska Gen. · Strona

strona bierna Barbara Szabrańska Gen. · Strona

osoby we wpisie Barbara ze Szabrańskich Kossowska; Antoni Szabrański (ojciec, zm.); Franciszka z Krzeskich Szabrańska (matka); Wojciech Kossowski (mąż); Karol i Józef Szabrańscy (bracia rodzeni); Antoni Rozwadowski, chorąży ziemi łukowskiej

miejscowości we wpisie Sobole; Dziercze(?)

uwagi i marginalia **Wpis domyka rozliczenie znane z wpisu 1722 (sesja 30 VI 1744) — potwierdzenie krzyżowe w obrębie tej samej księgi:** • tam bracia **Karol i Józef Szabrańscy** wraz z siostrą **Barbarą Kossowską** kwitowali **Antoniego Rozwadowskiego** z **2000 złp** (1000 kapitału + 1000 prowizji) zasądzonych **dekretem kompromisarskim z 10 III 1741** i oblatowanych **15 III 1741**; • tu ta sama **Barbara** kwituje z kolei **braci** z przypadającego jej udziału — **500 złp z tychże 2000 złp** (czyli jednej czwartej) — i zrzeka się dóbr ojczystych i macierzystych. **Weryfikacja kalendarzowa — obie daty identyczne jak we wpisie 1722 i ponownie trafione:** Wielkanoc 1741 = 2 IV; niedziela Oculi = **5 III 1741**, piątek po niej = **10 III 1741** ✔; niedziela Laetare = **12 III 1741**, środa po niej = **15 III 1741** ✔. **Pozorna rozbieżność z tagiem PTG wyjaśniona:** tag do skanu 57-149 podaje „Michał Kossowski”, lecz rękopis w tym wpisie daje końcówkę **„…berti Kossowski”**, tj. **Alberti = Wojciech** — zgodnie z wpisem 1722 i tagiem PTG do skanu 57-122. **Michał Kossowski występuje natomiast we wpisie 1840 na tej samej karcie**, a obaj — Wojciech i Michał — podpisali się tam własnoręcznie. Tag odnosi się zatem do innego wpisu tego skanu; **sprzeczności nie ma, obie formy odnotowano**. ✔ **Nazwa drugich dóbr [odczyt niepewny]** — „in Bonis Dziercze et Sobole”; **tagi PTG do skanu 57-149 wsi nie wymieniają** — **nie identyfikowano domysłem**. Rachunek: **500 złp = ¼ z 2000 złp**; źródło nie podaje, jak podzielono pozostałe ¾ — **nie uzupełniano**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Vigilia Festi S. Jacobi Apostoli A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

zatwierdzenie i ratyfikacja darowizny (approbatio et ratificatio donationis)

strona czynna Barbara Szabrańska Gen. · Strona

strona bierna Wojciech Kossowski Gen. · Strona

osoby we wpisie Barbara ze Szabrańskich Kossowska; Wojciech Kossowski (mąż); Karol i Józef Szabrańscy (bracia); Antoni Rozwadowski, chorąży łukowski

uwagi i marginalia **Weryfikacja kalendarzowa:** Wielkanoc 1744 = 5 IV; niedziela Rogationum (Prośbna, V po Wielkanocy) = 5 IV + 35 dni = **10 V 1744 (niedziela)**; wtorek po niej = **12 V 1744** ✔. **Wpis ujawnia instytucję „onus statutionis”** — obowiązek postawienia (stawienia) współuprawnionej krewnej celem zatwierdzenia czynności; bracia byli nim obciążeni przy darowiźnie na rzecz Rozwadowskiego, a Barbara zwalnia ich z tego ciężaru, ratyfikując darowiznę. **Termin odnotowany po raz pierwszy w opracowywanym materiale.** Wpis łączy się z 1722 i 1838: **Antoni Rozwadowski** systematycznie porządkował tytuły do dóbr **Sobole**, uzyskując kolejno kwitacje i zgody wszystkich współspadkobierców Szabrańskich. **Przedmiotu i wartości darowizny wpis nie podaje** — odsyła do aktu z 12 V 1744. **Nie uzupełniano domysłem.** Zeznająca nieświadoma pisma; podpisał się za nią mąż, **Wojciech Kossowski** — co dodatkowo potwierdza odczyt jego imienia (por. uwagi do wpisu 1838). ✔

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Vigilia Festi S. Jacobi Apostoli A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

cesja wszelkich praw do sum i ruchomości spadkowych (cessio iurium)

strona czynna Zofia Szaniawska Magn. · stolniku wieluńskim · Strona

strona bierna Mateusz Radzikowski Gen. · regent · Nabywca

osoby we wpisie Zofia Szaniawska, córka zm. Pawła Szaniawskiego i zm. Marianny Rozwadowskiej (córki Jana Zwadońskiego, kamerarza Trybunału Lubelskiego), trzykrotna wdowa: 1° po Danielu Zdziekońskim, 2° po Franciszku Ryszkowskim, 3° po Kazimierzu Zawadzkim, stolniku wieluńskim – cedentka (podpis własnoręczny); Mateusz Radzikowski, wiceregent grodzki łukowski, i Franciszka Szaniawska, małżonkowie – cesjonariusze; Zofia z Rozwadowskich, 1° [Przerębska], chorążyna sieradzka, 2° Morsztynowa, kasztelanowa sądecka (zm.) – osoba, po której idą pretensje

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia **Wpis nie podaje kwoty** — cesja jest **otwarta**: obejmuje sumę „taką i tak wielką, jaka z dokumentów i zapisów się okaże” (*quae et quanta ex documentis et inscriptionibus apparebit*). Konstrukcja rzadka i prawnie interesująca: cedentka przenosi **całość roszczeń spadkowych o nieustalonej jeszcze wysokości**. **Trzy kolejne małżeństwa cedentki wymienione wprost:** 1° Daniel Zdziekoński, 2° Franciszek Ryszkowski, 3° **Kazimierz Zawadzki, stolnik wieluński** — pod nazwiskiem trzeciego męża złożyła też **własnoręczny podpis („Zofia Zawadzka”)**. Tagi PTG do skanu 57-166 potwierdzają („Daniel Zdziekoński?”, „Franciszek Ryszkowski”, „Kazimierz Zawadzki”, „Zofia Szaniawska”) ✔. **Osoba spadkodawczyni podana z dwoma kolejnymi tytułami mężowskimi:** **Zofia z Rozwadowskich, primo voto [Przerębska], chorążyna sieradzka, secundo voto Morsztynowa, kasztelanowa sądecka** — dokładnie tak, jak ujmuje to tag PTG **„Zofia Rozwadowska pv Przerębska sv Morsztyn”** ✔. **Nazwiska pierwszego męża rękopis w tym miejscu nie powtarza czytelnie — nie uzupełniano go domysłem**, podano sam urząd (chorąży sieradzki). **ROZBIEŻNOŚĆ WEWNĘTRZNA KSIĘGI — odnotowana, nie wygładzona:** rodzice **Franciszki Szaniawskiej, żony Mateusza Radzikowskiego**, są w dwóch wpisach tej samej księgi podani **odmiennie**: • **wpis 1896 (17 VIII 1744)**: „Francisca Szaniawska, olim Magn. **Stanislai Szaniawski, Tribuni Lublinensis, filia**, cum olim Magn. **Dorothea Zawadzka** procreata” — a więc **córka Stanisława i Doroty Zawadzkiej**; • **wpis niniejszy (9 IX 1744)**: „Franciscae Szaniawska, olim Magn. Stanislai Szaniawski, Tribuni Lublinensis, **et suprascripti Gen. Pauli Szaniawski cum memorata olim Gen. Marianna Rozwadowska procreati filii, filiae**” — a więc **córka Pawła Szaniawskiego, syna Stanisława, i Marianny Rozwadowskiej**, czyli **wnuczka** wojskiego lubelskiego. Oba odczyty sprawdzono powtórnie na skanach (57-160 i 57-166) i **oba są w rękopisie wyraźne**. **Sprzeczności nie rozstrzygano** — źródło jej nie usuwa. **Urzędy:** wiceregent grodzki łukowski (Mateusz Radzikowski), wojski lubelski (Stanisław Szaniawski), stolnik wieluński (Kazimierz Zawadzki), chorąży sieradzki i kasztelan sądecki (mężowie Zofii z Rozwadowskich), **kamerarz Trybunału Lubelskiego** (Jan Zwadoński) — ten ostatni urząd pojawia się w opracowaniu po raz pierwszy. **Nazwa urzędu drugiego męża cedentki („Poculator/Postulator Lucoviensis”) czytana niepewnie**; forma *Poculator* (cześnik) występuje w następnym wpisie przy Michale Zyrzyńskim, co przemawia za tym odczytem, **lecz go nie przesądzono**.

data w brzmieniu kancelarii [pod nagłówkiem:] Feria Quarta in Crastino Festi Nativitatis BVM A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

zastaw poddanego z rodziną i dobytkiem na rok za 200 złp (obligatio subditi)

strona czynna Antoni Rozwadowski Magn. · chorążyc łukowski · Zbywca

strona bierna Jan Tarociński Gen. · Nabywca

wartość 200

osoby we wpisie Antoni Rozwadowski, chorążyc łukowski, syn zm. Stanisława Rozwadowskiego, chorążego ziemi łukowskiej – zastawiający (podpis własnoręczny); Jan Tarociński [odczyt nazwiska niepewny], syn – biorący w zastaw; pracowity Wojciech zwany Dziak, poddany dziedziczny, z żoną i dziećmi – przedmiot zastawu

miejscowości we wpisie Majnoty [odczyt nazwy niepewny]

uwagi i marginalia **Rachunek spójny:** suma **200 złp**, zakład **„sub simili Vadio Ducentorum Florenorum Polon.” = 200 złp** ✔; termin roczny — **Narodzenie NMP (8 IX) 1745** ✔. **Wpis o pierwszorzędnej wartości dla historii społecznej: przedmiotem zastawu jest człowiek.** Zastawiony zostaje **poddany dziedziczny — pracowity (Labor.) Wojciech zwany Dziak — wraz z żoną, dziećmi, trzodą, bydłem, wołami i całym mieniem domowym** (*cum eius uxore, pueris, pecudibus, pecoribus, bobus totaque re familiari*). W dotychczasowym opracowaniu **zastaw osoby poddanego pojawia się po raz pierwszy**; wcześniejsze wpisy obciążały wyłącznie grunty, niekiedy „bona Laboriosorum” (role kmiece), lecz nie samych ludzi. **Jeszcze rzadszy jest sposób podziału powinności:** poddany ma oddawać **połowę posłuszeństwa poddańczego każdemu z dwóch panów**, pracując **na przemian — jeden tydzień u zastawnika, drugi u zastawiającego**. Kancelaria zapisuje ten podział wprost i drobiazgowo; **jest to konkretne świadectwo praktyki dzielenia pańszczyzny między współposiadaczy**. **Tytulatura zastawiającego wymaga odnotowania:** występuje on tu jako **chorążyc łukowski (Vexilliferides Lucoviensis)** — a więc **syn chorążego**, nie chorąży — a jego zmarły ojciec Stanisław jako **chorąży ziemi łukowskiej**. Tymczasem **inne wpisy tej samej księgi z 1744 r. tytułują Antoniego Rozwadowskiego wprost chorążym ziemi łukowskiej**, a wpisy 1876 i 1902 nadają ten sam urząd **Franciszkowi a Gołąbki Jezierskiemu**. **Rozbieżność pozostaje nierozstrzygnięta**; niniejszy wpis, wraz z własnoręcznym podpisem „Ch[orążyc] Ł[ukowski]”, jest jednak **świadectwem samego zainteresowanego** i został odnotowany jako takie — **bez wyciągania wniosku o obsadzie urzędu**. **Nazwy wsi („Majnoty”) i nazwiska biorącego w zastaw („Tarociński”) nie odczytano pewnie**; tagi PTG do skanu 57-171 podają **„Adam Tarociński?” i „Jan Tarociński?”** — obie z własnymi znakami zapytania twórców indeksu, co potwierdza trudność odczytu. **Luk nie uzupełniano domysłem.** Pozostałe osoby zgodne z tagami PTG („Antoni Rozwadowski”, „Stanisław Rozwadowski”). ✔

data w brzmieniu kancelarii [pod nagłówkiem:] Sub Actu Sabbatho ante Festum Exaltationis S. Crucis proximo A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Dożywocie (advitalitas) advitalitas mutua

dożywocie wzajemne małżonków (advitalitas mutua)

strona czynna Antoni Szaniawski Magn. · skarbnik dobrzyński · Strona

strona bierna Antoni Szaniawski Magn. · cześnika lubelskiego · Strona

osoby we wpisie Antoni Szaniawski, skarbnik dobrzyński [odczyt nazwy skarbnikostwa niepewny], syn zm. Stanisława Szaniawskiego, wojskiego lubelskiego, i zm. Doroty Zawadzkiej – strona pierwsza (podpis własnoręczny); Sylwia Szaniawska, córka Jerzego Szaniawskiego, cześnika lubelskiego, i Anny z Rozwadowskich – strona druga (podpis własnoręczny)

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia **Wpis nie podaje żadnej sumy** — dożywocie obejmuje majątek jako całość. **Wyliczenie ruchomości równie pełne jak we wpisie 1907** (złoto, srebro, **miedź, mosiądz, cyna**, klejnoty, konie, **stadniny**, bydło, cały sprzęt domowy) — trzeci w tej partii księgi tak szczegółowy spis wyposażenia dworu (por. wpisy 1896 i 1907). **ISTOTNE DLA ROZBIEŻNOŚCI ODNOTOWANEJ PRZY WPISACH 1896 I 1918:** wpis niniejszy podaje, że **Antoni Szaniawski, skarbnik dobrzyński, jest synem Stanisława Szaniawskiego, wojskiego lubelskiego, i Doroty Zawadzkiej** — a więc **dokładnie tej samej pary rodziców, jaką wpis 1896 przypisuje Franciszce Szaniawskiej**, żonie Mateusza Radzikowskiego. Świadectwo to **wzmacnia wersję wpisu 1896** (Franciszka jako córka Stanisława i Doroty), przeciwko wersji wpisu 1918 (Franciszka jako córka Pawła Szaniawskiego i Marianny Rozwadowskiej). **Sprzeczności jednak nie rozstrzygano** — źródło zawiera oba przekazy i oba zostały odnotowane. **Nowe osoby i urzędy:** **Jerzy Szaniawski, cześnik lubelski (Pincerna Lublinensis)**, i jego żona **Anna z Rozwadowskich** — rodzice panny młodej; **Antoni Szaniawski, skarbnik dobrzyński (Thesaurarius Dobrinensis)** — nazwa skarbnikostwa czytana niepewnie, **nie przesądzano jej**. **Oboje małżonkowie podpisali własnoręcznie**, żona po polsku („Sylwia Szaniawska”). Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-174 („Antoni Szaniawski”, „Stanisław Szaniawski”, „Dorota Zawadzka Szaniawska”, „Sylwia Szaniawska”, „Jerzy Szaniawski”, „Anna Rozwadowska Szaniawska”). ✔

data w brzmieniu kancelarii [pod nagłówkiem:] Feria Quarta post Festum S. Matthaei Apostoli et Evangelistae proxima [A.D. 1744to]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

kwitacja z sumy 80 złp i cesja połowy sumy (quietatio et cessio)

strona czynna Antoni Modrzewski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Antoni Modrzewski Nob. · Dłużnik

wartość 80

osoby we wpisie Antoni Modrzewski, syn zm. Władysława Modrzewskiego – kwitujący; Paweł i Adam Modrzewscy, synowie zm. Wojciecha Modrzewskiego i Joanny z Rozwadowskich, bracia rodzeni – kwitowani

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia **Daty zweryfikowane:** święto św. Michała Archanioła (29 IX) w 1744 r. przypadło we wtorek, więc „Feria Quarta in Crastino Festi S. Michaelis” = **środa 30 IX 1744** ✔. Wigilia św. Franciszka Wyznawcy (4 X) to 3 X; **3 X 1741 był wtorkiem** — zgodnie z „Feria Tertia pridie Festi S. Francisci Confessoris A.D. 1741mo” ✔. **Rachunek spójny:** suma główna **80 złp**, „media Summa” = **40 złp** ✔ (połowa przypadająca na drugiego z braci). **Poprawka pisarska w rękopisie odnotowana, nie wygładzona:** imię ojca zeznającego pisarz zapisał najpierw jako **„Alberti” (Wojciech)**, po czym wykreślił je i nadpisał **„Vladislai” (Władysław)**. Tagi PTG do skanu 57-175 notują obu — „Władysław Modrzewski” i „Wojciecj [Wojciech] Modrzewski” — co potwierdza, że w tym miejscu księgi występują dwie różne osoby o tych imionach ✔. **Luki:** imiona jednego z braci w dwóch miejscach (przy odbiorze pieniędzy i przy egzekucji drugiej połowy sumy) **wchodzą w zagięcie przy grzbiecie oprawy i są nieczytelne** — **nie uzupełniano ich domysłem**, mimo że w grę wchodzą wyłącznie Paweł albo Adam. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-175 (Adam, Antoni, Paweł, Władysław i Wojciech Modrzewscy) ✔; **Joanny z Rozwadowskich tagi nie notują** — rozbieżność odnotowana.

data w brzmieniu kancelarii [nagłówek sesji:] Feria Quarta in Crastino Festi S. Michaelis Archangeli A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

zastaw 18 zagonów i przymiarku za 30 złp na trzy lata (obligatio)

strona czynna Józef Domański Gen. · Zbywca

strona bierna Maciej Rozwadowski Gen. · Nabywca

wartość 30

osoby we wpisie Józef Domański, syn zm. Kazimierza Domańskiego – zastawiający; Maciej Rozwadowski, syn zm. Bartłomieja Rozwadowskiego – zastawnik; sąsiedzi (miedze): […] Żurek [odczyt nazwiska niepewny], Fabian Mysłowski

miejscowości we wpisie Łazy; granice miasta Jego Królewskiej Mości Łukowa

uwagi i marginalia **Rachunek spójny:** suma zastawna **30 złp**, zakład **„sub Simili Vadio Triginta Florenos Polon.” = 30 złp** ✔; termin **1744 + 3 lata = 1747** ✔, wykup na **święto św. Jadwigi (15 X)**. **Miara długości gruntu podana wprost:** „per unum Stadium se se protendentes” — **jedno stajanie**; to rzadka w tej księdze wzmianka o rozciągłości niwy, zwykle kancelaria podaje tylko punkty początkowy i końcowy. **Grunt przy granicy miejskiej:** zagony ciągną się **ku granicom miasta królewskiego Łukowa**, a leżą we wsi **Łazy** — wpis dokumentuje więc szlachecką własność bezpośrednio przy miedzy miejskiej. **Termin „additamentum” (przymiarek)** zachowany; kancelaria opisuje go osobno, „a gratiola ad granitiolam”, czyli od granicy do granicy — bez podania liczby zagonów. **Odczyty niepewne:** nazwa drogi („Nadębkowa”) oraz nazwisko pierwszego z sąsiadów („Żurek”) — **luk nie uzupełniano domysłem**. Wsi **Łazy** nie notują tagi PTG do skanu 57-179 — rozbieżność odnotowana; pozostałe osoby (Józef i Kazimierz Domańscy, Maciej i Bartłomiej Rozwadowscy, Fabian Mysłowski) zgodne z tagami ✔.

data w brzmieniu kancelarii [wpis w tej samej sesji co nr 1956–1958:] Feria Sexta post Festum S. Francisci Confessoris prima A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z akcji o sumę 300 złp po ciotce zmarłej bezpotomnie oraz zrzeczenie się dóbr (quietatio et abrenuntiatio)

strona czynna Wojciech Tchórzewski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Mateusz Paszkowski Nob. · Dłużnik

wartość 300

osoby we wpisie Wojciech Tchórzewski zwany Łubek, s. zm. Jana Tchórzewskiego – kwitujący; Mateusz, Bernard i Andrzej Paszkowscy oraz Piotr Rozwadowski wraz z sukcesorami – kwitowani; zm. Maciej Paszkowski i zm. Elżbieta z Tchórzewskich Paszkowska, jego żona a ciotka rodzona zeznającego – strony zapisu z 1692 r.; zm. Piotr Słotwiński – wzmiankowany

uwagi i marginalia **Datacja zapisu z 1692 r. ustalona trzema niezależnymi przesłankami.** Rękopis podaje: *Feria Secunda ipso die Festi S. Michaelis A.D. 16?2do*. (1) **Końcówka *-do*** to *secundo*, więc rok kończy się cyfrą **2** (tak samo jak *1742do* czy *1745to* = *quinto* w innych wpisach). (2) **Feria secunda** to poniedziałek, a św. Michał przypada **29 IX**. (3) Rachuba: 29 IX wypadało w poniedziałek w latach **1692** i **1732**, natomiast w 1682 był wtorek, w 1702 piątek, w 1712 czwartek, w 1722 wtorek. Ponieważ dwie pierwsze cyfry to niewątpliwie **16**, jedynym rokiem spełniającym wszystkie trzy warunki jest **1692** ✔. Zapis ma więc w chwili kwitowania **52 lata**. **Pokrewieństwo rozstrzygnięte przez poprawkę pisarza.** Pisarz napisał najpierw, że Elżbieta była *Consors* (małżonką) zeznającego, **skreślił to** i wpisał *Amita* — **ciotka rodzona ze strony ojca**, czyli **siostra Jana Tchórzewskiego Łubka**. Poprawka jest genealogicznie bezcenna: łączy **Tchórzewskich Łubków** z **Paszkowskimi** więzami powinowactwa i wyjaśnia, skąd zeznającemu tytuł do sumy. **Mechanizm spadkowy.** Suma 300 złp, zapisana żonie przez męża, po jej **bezpotomnej śmierci** wróciła do jej rodu — do bratanka, czyli zeznającego. To ten sam schemat, co w nr 2014–2015 (majątek po *steriliter decessus* wraca do linii bocznej), tyle że dotyczy **sumy pieniężnej**, a nie gruntu. **Dwa różne imiona Paszkowskich w jednym wpisie — i potwierdzenie zasady.** Kwitowany to *Mathaeum* (**Mateusz**), a zapisujący z 1692 r. — *Mathiam* (**Maciej**). Tagi PTG do skanu 57-195 notują **obu**: „Mateusz Paszkowski” i „Maciej Paszkowski” ✔✔. Jest to **niezależne potwierdzenie** stosowanej w tym opracowaniu zasady, że biernik *Mathiam* / *Matthaeum* **rozróżnia** oba imiona. **Zrzeczenie szersze niż kwit.** Poza pokwitowaniem sumy zeznający **zrzeka się** (*abdicat et abrenuntiat*) wszelkich praw do dóbr po ciotce i **rozciąga zrzeczenie na obecnych posesorów** — czyli zabezpiecza nabywców przed przyszłymi roszczeniami swoich sukcesorów. To klauzula o wyraźnie ochronnym charakterze. **Ustęp nieodtworzony.** Fragment wiążący ze sprawą **zmarłego urodzonego (Nob.) Piotra Słotwińskiego** jest gęsto skrócony i częściowo zamazany; **oddaję tylko to, co pewne**, i zaznaczam lukę. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-195** ✔: „Wojciech Tchórzewski Łubek”, „Jan Tchórzewski Łubek”, „Mateusz Paszkowski”, „Bernard Paszkowski”, „Andrzej Paszkowski”, „Maciej Paszkowski”, „Piotr Rozwadowski”, „Elżbieta Tchórzewska Paszkowska”, „Piotr Słotwiński”.

data w brzmieniu kancelarii [wpis w tej samej sesji co nr 2031–2033:] Feria Sexta post Festum S. Martini Pontificis proxima A.D. 1744to