Strona główna › Księgi grodzkie / Stare źródła › Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744 › Nazwiska › Tarkowski

Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744

Tarkowski

osób 9 · wpisów 16 · lata 1743–1744

Drogi czytelniku, pamiętaj, że to opracowanie AI, może zawierać błędy, traktuj poglądowo i weryfikuj we własnym zakresie.

Osób (różnych imion)

Wpisów w księgach

Wystąpień w aktach

Lata

1743–1744

„Osób (różnych imion)” znaczy: różnych połączeń imienia z przydomkiem, a nie osób dowiedzionych. Dwaj imiennicy z jednej rodziny zlewają się w tej rachubie w jedną pozycję i akta nie dają czym ich rozdzielić. Wpis wymieniający kilka rodzin stoi przy każdej z nich — bo księga wymienia je razem, a rozdzielać ich nie wolno.

formy zapisu w aktach Tarkowska Tarkowski

Osoby

Postacie tego nazwiska w aktach, z liczbą wpisów i z pokrewieństwami, które księga odnotowuje wprost.

TarkowskiJanNob.11

ojciec Jakub Tarkowski

matka Katarzyna Radzikowska

wpisy 73 231 300 311 316 317 326 813 814 1942 2019

TarkowskiAleksanderNob.5

ojciec Jakub Tarkowski

matka Katarzyna Radzikowska

wpisy 73 311 1526 1942 2090

TarkowskiMaciejNob.5

ojciec Jakub Tarkowski

matka Katarzyna Radzikowska

wpisy 73 311 1526 1942 2090

TarkowskiJakubNob.3

małżonek Katarzyna Radzikowska

wpisy 73 1526 1942

TarkowskiWalentyGen.Nob.2

małżonek Teresa Rzążewska

wpisy 786 851

TarkowskaAgnieszkaNob.1

ojciec Stanisław Tarkowski

małżonek Tomasz Grochowski

wpisy 130

TarkowskiAndrzejNob.1

wpisy 2090

TarkowskiMateuszNob.1

wpisy 2090

TarkowskiStanisławNob.1

wpisy 130

Miejscowości i dobra

Miejscowości, przy których akta wymieniają to nazwisko — z liczbą wpisów.

Sobiczewpisów 6
Tchórzew Plewkiwpisów 3
Krzymoszewpisów 1
Pióry Wielkiewpisów 1
Radzików Wielkiwpisów 1
Wielgorzwpisów 1

Drzewa rodzinne

Fragmenty rodzin złożone z pokrewieństw, które akta wymieniają wprost. Jeden fragment to tyle, ile jeden wpis albo grupa wpisów pozwala powiązać bez domysłu — nie całe drzewo rodu, tylko pewny jego kawałek.

Tarkowscy

Tarkowscy — potomstwo: Jakub Tarkowski

pewność B — 3 akty

Linia złożona z 3 aktów, powiązanych osobami o zapisanej filiacji. Przeważające czynności: Kwit z posagu i wyprawy po matce; zrzeczenie się dóbr; Cesja czterech sum zastawnych, zredukowanych do 180 złp, sięgających 1722 r.; darowizna dóbr macierzystych między krewnymi.

73 · sygn. 56/016, k. 13r, 5 II 1743 1526 · sygn. 57/079, k. 77v–78r, 19 V 1744 1942 · sygn. 57/175, k. 173v–174r, 26 IX 1744

Tarkowscy — potomstwo: Stanisław Tarkowski

pewność A — jeden akt

Cała struktura pochodzi z jednego aktu (wpis 130). Rodzaj czynności: Cesja sumy 150 złp.

130 · sygn. 56/023, k. 19v–20r, 14 II 1743

Wpisy

Wszystkie wpisy, w których akta wymieniają to nazwisko. Przy każdym: data kancelaryjna w przekładzie, karta księgi, rodzaj czynności, zarys sprawy oraz osoby i miejscowości wymienione we wpisie.

1743rok kancelaryjny

5 II 1743wpis 73karta 13rskan 56/016

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z posagu i wyprawy po matce; zrzeczenie się dóbr

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Katarzyna Radzikowska Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Jan, Aleksander i Maciej Tarkowscy, bracia rodzeni, synowie zm. Jakuba Tarkowskiego i zm. Katarzyny z Radzikowskich – kwitujący, także w imieniu sióstr/siostrzenic: Teresy, Marianny i Elżbiety Sobiczewskich (oraz Andrzeja Sobiczewskiego); Maciej, Andrzej i Marcin Radzikowscy, bracia rodzeni, a także Bartłomiej i Leonard Radzikowscy – kwitowani

miejscowości we wpisie —

Urodzeni (Nob.) Jan, Aleksander i Maciej Tarkowscy, bracia między sobą rodzeni, synowie zmarłego urodzonego (Nob.) Jakuba Tarkowskiego, spłodzeni ze zmarłą urodzoną (Nob.) Katarzyną Radzikowską, zdrowi, zeznali – i każdy z nich we własnym interesie zeznał – iż w imieniu własnym oraz urodzonych (Nob.) Teresy, Marianny i Elżbiety Sobiczewskich, sióstr i siostrzenic swoich, za których ratyfikację ręczą, wszystkim im z tytułu posagu i należytej wyprawy z dóbr ojczystych i macierzystych – przypadających i należnych po wspomnianej zmarłej urodzonej (Nob.) Katarzynie Radzikowskiej, matce zeznających – z rąk urodzonych (Nob.) Macieja, Andrzeja i Marcina, braci między sobą rodzonych, oraz Bartłomieja i Leonarda Radzikowskich, dnia dzisiejszego rzeczywiście uczyniono zadość. Z tytułu tegoż zadośćuczynienia, jak też ze sprawy i akcji wytoczonej i wniesionej do obecnego urzędu o tenże posag, tychże kwitują, a dóbr się zrzekają i wyrzekają – za pośrednictwem niniejszych zeznań.

uwagi i marginalia W tagach do skanu 016 nazwisko matki podano jako „Katarzyna Radzikowska Tarczyńska”; w tekście wpisu nazwisko synów odczytuję jako Tarkowscy (zgodnie z pozostałymi tagami: Jan, Aleksander, Maciej i Jakub Tarkowscy).

data w brzmieniu kancelarii Protocollon Inscriptionum 2dum. Feria Tertia post Festum Purificationis BVM proxima Anno Domini 1743 (wtorek po święcie Oczyszczenia NMP 1743) [(pod tą samą datą)]

14 II 1743wpis 130karta 19v–20rskan 56/023

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

Cesja sumy 150 złp (z sumy pierwotnej 200 złp) na rzecz przyszłego męża

strona czynna Agnieszka Tarkowska Nob. · Strona

strona bierna Jan Sztypler Hon. · Nabywca

wartość 200

osoby we wpisie Agnieszka Tarkowska, c. zm. Stanisława Tarkowskiego, wdowa po zm. Tomaszu Grochowskim – cedentka; Jan Sztypler, s. zm. Jana [Franciszka] Sztyplera, jej przyszły mąż – cesjonariusz

miejscowości we wpisie akta grodzkie łukowskie

Urodzona (Nob.) Agnieszka Tarkowska, córka zmarłego urodzonego (Nob.) Stanisława Tarkowskiego, pozostała wdowa po zmarłym urodzonym (Nob.) Tomaszu Grochowskim, zdrowa, zeznała, iż uczciwemu (Hon.) Janowi Sztyplerowi, synowi zmarłego uczciwego (Hon.) Jana [Franciszka] Sztyplera, przyszłemu swemu mężowi, i jego sukcesorom, sumę stu pięćdziesięciu złotych polskich – z sumy pierwotnej dwustu złotych polskich, zapisanej jej, zeznającej, przez zmarłego urodzonego (Nob.) Tomasza Grochowskiego, pierwszego jej męża, wobec akt obecnych we wtorek nazajutrz po święcie św. Małgorzaty Dziewicy i Męczennicy Roku Pańskiego 1733, sposobem prostego długu – wraz ze wszystkim, ceduje; dając i przyznając temuż uczciwemu (Hon.) Janowi Sztyplerowi, przyszłemu swemu mężowi, moc tęż sumę odebrać, z odbioru kwitować oraz dobra tą sumą obciążone posiadać.

uwagi i marginalia Imię ojca cesjonariusza w tekście trudne w odczycie; tag do skanu 023 podaje „Jan Franciszek Sztypler”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta ipso die Festi S. Valentini Martyris Anno Domini 1743 (czwartek, w sam dzień święta św. Walentego Męczennika 1743) [(pod tą samą datą)]

18 III 1743wpis 231karta 38r–38vskan 56/041–042

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit ze sprawy o odjęcie gruntu oraz z 7 grzywien i sumy zasądzonych dekretem kondescensyjnym

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Andrzej Sobiczewski Nob. · Dłużnik

wartość 11

osoby we wpisie Jan Tarkowski i Andrzej Sobiczewski [odczyt nazwiska niepewny] – kwitujący; Piotr Sobiczewski – kwitowany

miejscowości we wpisie wieś Sobicze

Urodzeni (Nob.) Jan Tarkowski i Andrzej Sobiczewski [odczyt nazwiska niepewny], zdrowi, zeznali, iż urodzonego (Nob.) Piotra Sobiczewskiego i jego sukcesorów kwitują ze sprawy i akcji urzędowej, wytoczonej i wniesionej do obecnego urzędu o odjęcie gruntu, jak też z siedmiu grzywien i z sumy złotych polskich, przysądzonych im dekretem kondescensyjnym wydanym przez obecny urząd na gruncie dóbr Sobicze, a wniesionym do akt obecnego urzędu na drodze oblaty w czwartek po niedzieli Reminiscere wielkopostnej Roku Pańskiego 1743 – a to dlatego, że kwitowany je wypłacił; i tenże dekret kasują.

uwagi i marginalia W tagach do skanu 041 figurują Jan i Andrzej Tarkowscy oraz Piotr Sobiczewski; nazwisko drugiego zeznającego w tekście odczytuję jako Sobiczewski.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Oculi Quadragesimalem Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Oculi 1743) [(pod datą poniedziałku po niedzieli Oculi 1743)]

29 III 1743wpis 300karta 47vskan 56/051

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z sumy 25 złp; kasacja manifestacji, relacji i dekretu

strona czynna Józef Celiński Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Jan Tarkowski Nob. · Dłużnik

wartość 25

osoby we wpisie Józef Celiński – kwitujący; Jan Tarkowski – kwitowany

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

Urodzony (Nob.) Józef Celiński, zdrowy, zeznał, iż urodzonego (Nob.) Jana Tarkowskiego i jego sukcesorów kwituje z sumy dwudziestu pięciu złotych polskich, jemu, zeznającemu, należnej; jak też ze sprawy i akcji urzędowej, wytoczonej i wniesionej do obecnego urzędu o tęż sumę, oraz z dekretu w tej sprawie wydanego w obecnym urzędzie w poniedziałek po święcie Trójcy Przenajświętszej Roku Pańskiego 1742, wraz z manifestacją i relacją – a to z powodu otrzymanego wystarczającego zadośćuczynienia; manifestację, relację i dekret kasuje.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta post Dominicam Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (piątek po niedzieli Laetare 1743) [(pod datą piątku po niedzieli Laetare 1743)]

1 IV 1743wpis 311karta 49vskan 56/053

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z kary 7 grzywien zasądzonej dekretem kondescensyjnym

strona czynna Piotr Jastrzębski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Maciej Tarkowski Nob. · Dłużnik

wartość 11

osoby we wpisie Piotr Jastrzębski, s. zm. Wojciecha, w imieniu własnym oraz Macieja Borkowskiego i Anny z Borkowskich, matki, małżonków – kwitujący; Maciej, Jan i Aleksander Tarkowscy, bracia rodzeni, oraz Paweł Tchórzewski – kwitowani

miejscowości we wpisie wieś Tchórzew Plewki

Urodzony (Nob.) Piotr Jastrzębski, syn zmarłego urodzonego (Nob.) Wojciecha, w imieniu własnym oraz urodzonych (Nob.) Macieja Borkowskiego i Anny z Borkowskich, matki, małżonków, za których ratyfikację ręczy, zdrowy, zeznał, iż urodzonych (Nob.) Macieja, Jana i Aleksandra Tarkowskich, braci między sobą rodzonych, tudzież Pawła Tchórzewskiego oraz ich sukcesorów kwituje z kary siedmiu grzywien polskich, zasądzonej z tytułu usiłowanego gwałtownego odjęcia [dóbr] dekretem kondescensyjnym, wydanym przez obecny urząd na gruncie dóbr Tchórzew Plewki, a wniesionym do akt obecnego urzędu na drodze oblaty w czwartek po niedzieli Reminiscere wielkopostnej roku bieżącego – a to z powodu uczynionego mu w powyższym zadośćuczynienia.

uwagi i marginalia Pod wpisem własnoręczny podpis: „Piotr Jastrzębski”.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Judica Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Judica 1743)

1 IV 1743wpis 316karta 50r–50vskan 56/053–054

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z kar i grzywien zasądzonych dekretem kondescensyjnym (gwałty, rany, zniesławienie)

strona czynna Piotr Sobiczowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Jan Tarkowski Nob. · Dłużnik

osoby we wpisie Piotr i Franciszek Sobiczowscy – kwitujący; Jan Tarkowski, Mateusz Sobiczowski i Kazimierz Chromiński – kwitowani

miejscowości we wpisie wieś Sobicze

Urodzeni (Nob.) Piotr i Franciszek Sobiczowscy, zdrowi, zeznali, iż urodzonych (Nob.) Jana Tarkowskiego, Mateusza Sobiczowskiego i Kazimierza Chromińskiego oraz ich sukcesorów kwitują – a mianowicie tenże Piotr Sobiczowski z kary podwójnych czternastu grzywien polskich za gwałty oraz z jedenastu grzywien tytułem taksy za rany; Franciszek zaś Sobiczowski z kary siedmiu grzywien polskich za zniesławienie go; obaj zaś zeznający z sesji sądowej – zasądzonych dekretem kondescensyjnym, wydanym na gruncie dóbr Sobicze w sobotę w wigilię święta św. Macieja Apostoła między stronami, a wniesionym do akt obecnego urzędu w czwartek po niedzieli Reminiscere wielkopostnej roku bieżącego 1743; a to z powodu rzeczywistej egzekucji tychże grzywien i zawartej między sobą ugody… [dalszy ciąg wpisu na następnej karcie].

uwagi i marginalia Wpis rozpoczyna się na skanie 053, kończy na skanie 054.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Judica Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Judica 1743) [(pod tą samą datą)]

1 IV 1743wpis 317karta 50vskan 56/054

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z kary 14 grzywien i z sesji sądowej (dekret kondescensyjny)

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Mateusz Sobiczowski Nob. · Dłużnik

wartość 22

osoby we wpisie Jan Tarkowski, Mateusz Sobiczowski i Kazimierz Chromiński, w imieniu własnym i Andrzeja Sobiczowskiego – kwitujący; Piotr i Franciszek Sobiczowscy – kwitowani

miejscowości we wpisie wieś Sobicze

Urodzeni (Nob.) Jan Tarkowski, Mateusz Sobiczowski i Kazimierz Chromiński, w imieniu własnym i urodzonego (Nob.) Andrzeja Sobiczowskiego, za którego ręczą, zdrowi, zeznali, iż urodzonych (Nob.) Piotra i Franciszka Sobiczowskich oraz ich sukcesorów kwitują z kary prostej czternastu grzywien polskich wraz z sesją sądową, zasądzonych dekretem kondescensyjnym obecnego urzędu, wydanym na gruncie dóbr Sobicze we wtorek po niedzieli Reminiscere wielkopostnej Roku Pańskiego 1743 między tymiż stronami, a wniesionym do akt obecnego urzędu w czwartek po niedzieli Reminiscere tegoż roku na drodze oblaty – a to z powodu rzeczywistej zapłaty tejże kary przez kwitowanych. Rygor dekretu w tym zakresie kasują.

uwagi i marginalia Wpisy nr 316 i 317 to wzajemne skwitowanie stron tego samego sporu.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Judica Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Judica 1743) [(pod datą poniedziałku po niedzieli Judica 1743)]

2 IV 1743wpis 326karta 52rskan 56/055

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwitowanie z kary podwójnych 14 grzywien polskich po rzeczywistej zapłacie

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

wartość 22

osoby we wpisie Jan Tarkowski, Kazimierz Chromiński, Mateusz Sobiczowski – dziedzice i posesorowie dóbr wsi Sobicze, kwitujący

miejscowości we wpisie Sobicze (dobra wsi)

Przed aktami niniejszymi grodzkimi łukowskimi stawiwszy się osobiście urodzeni (Nob.) Jan Tarkowski, Kazimierz Chromiński i Mateusz Sobiczowski, dziedzice i posesorowie dóbr wsi Sobicze, zeznali, iż z kary podwójnych czternastu grzywien polskich, zasądzonej dekretem kondescensyjnym wydanym na gruncie dóbr Sobicze, a oblatowanym w aktach niniejszych we czwartek po niedzieli Oculi roku Pańskiego 1743, po rzeczywistym i zupełnym jej zapłaceniu i odebraniu, kwitują, uwalniają i wieczyście zwalniają, wieczne o to milczenie sobie nakazując.

uwagi i marginalia Dekret kondescensyjny oblatowany w czwartek po niedzieli Oculi 1743 (21 III 1743).

data w brzmieniu kancelarii [wpis pod datą: Feria Tertia post Dominicam Laetare A.D. 1743]

24 VII 1743wpis 786karta 120rskan 56/123

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z protestacji o najazd karczmy, gwałty i pobicie – ugoda przyjacielska

strona czynna Haszyk Michłowicz Infid. · arendarz · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Walenty Tarkowski Gen. · Dłużnik

osoby we wpisie Haszyk Michłowicz, arendarz karczmy we wsi Krzymosze, dzierżawionej od Antoniego Kazimierza Jastrzębskiego – kwitujący; Walenty Tarkowski – kwitowany

miejscowości we wpisie Krzymosze

Niewierny (Infid.) Haszyk Michłowicz, arendarz karczmy we wsi Krzymosze, [dzierżawionej] od wielmożnego (Magn.) Antoniego Kazimierza Jastrzębskiego, podskarbiego bydgoskiego [odczyt urzędu niepewny], sędziego grodzkiego łukowskiego, zdrowy będąc, zeznał, iż on urodzonego (Gen.) Walentego Tarkowskiego i jego następców z najazdu karczmy i gwałtów tamże popełnionych, z pobicia i zranienia siebie – o co był protestował – wobec zawartej przyjacielskiej ugody i otrzymanego zadośćuczynienia kwituje.

[Podpis własnoręczny w języku hebrajskim.]

uwagi i marginalia Osoby i wieś zgodne z tagami PTG do skanu 123. Urząd Antoniego Kazimierza Jastrzębskiego („Thesaurarii Bidgostiensis”) odczytany z wahaniem. Zeznający jest Żydem – stąd siglum „Infid.” (Infidelis) i podpis alfabetem hebrajskim, umieszczony nad następnym wpisem.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta in Vigilia Festi Sancti Jacobi Apostoli Anno Domini 1743

29 VII 1743wpis 813karta 126vskan 56/130

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Kwit z 90 złp i kasacja zapisu obligacyjnego z 1741 r.

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Ewa Wyczółkowska Nob. · Dłużnik

wartość 90

osoby we wpisie Jan Tarkowski – kwitujący; Ewa z Wyczółkowskich, wdowa po zm. Hiacyncie Sobiczowskim – kwitowana

miejscowości we wpisie Sobicze

Urodzony (Nob.) Jan Tarkowski, zdrowy będąc, zeznał, iż on urodzoną (Nob.) Ewę z Wyczółkowskich, po zmarłym urodzonym (Nob.) Hiacyncie Sobiczowskim pozostałą wdowę, i jej następców z sumy dziewięćdziesięciu złotych polskich, jemu przypadającej, a przez tęż urodzoną (Nob.) Sobiczowską sposobem obligacyjnym na dobrach pewnych we wsi dziedzicznej Sobicze leżących wobec akt niniejszych w poniedziałek w sam dzień święta św. Jadwigi roku Pańskiego 1741 zapisanej, obecnie zaś przez niego z rąk kwitowanej podniesionej – kwituje, a zapis tenże obligacyjny kasuje.

Zeznający niepiśmienny (w źródle: „Ignarus litterarum”) – wpis bez podpisu.

uwagi i marginalia Nazwa wsi Sobicze zapisana w tym wpisie czytelnie – potwierdza odczyt z wpisu 808. Data zapisu z 1741 r. tylko częściowo weryfikowalna: święto św. Jadwigi obchodzono 15, 16 lub 17 października zależnie od kalendarza; w 1741 r. w poniedziałek wypadł 16 X. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 130.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Divae Annae Matris Deiparae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1743

29 VII 1743wpis 814karta 126vskan 56/130

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis (inscriptio) 90 złp z prowizją 10 złp, płatny do 16 XII 1743

strona czynna Franciszek Sobiczowski Nob. · Dłużnik

strona bierna Jan Tarkowski Nob. · Wierzyciel

wartość 90

osoby we wpisie Franciszek Sobiczowski, syn zm. Hiacynta Sobiczowskiego – zapisujący; Jan Tarkowski – wierzyciel

Urodzony (Nob.) Franciszek Sobiczowski, zmarłego urodzonego (Nob.) Hiacynta Sobiczowskiego syn, zdrowy będąc, zeznał, iż on urodzonemu (Nob.) Janowi Tarkowskiemu i jego następcom sumę dziewięćdziesięciu złotych polskich sposobem prostego długu winien jest i powinien; którą to sumę na wszystkich i każdych z osobna dobrach swoich dziedzicznych ojczystych zapisuje i zabezpiecza, a tęż sumę na poniedziałek przed świętem św. Tomasza Apostoła w roku bieżącym 1743 przypadający, wraz z prowizją dziesięciu złotych polskich bieżącą, i za tenże rok zapłacić oraz wobec akt niniejszych złożyć się poddaje i zobowiązuje, a to pod podobnym zakładem dziewięćdziesięciu złotych polskich i pod sądem niniejszym.

Zeznający niepiśmienny (w źródle: „Ignarus litterarum”) – wpis bez podpisu.

uwagi i marginalia Wpis przejmuje dług matki (poprzednia pozycja) na syna, z prowizją 10 złp od 90 złp, czyli ok. 11% w skali roku. Termin zweryfikowany: św. Tomasza Apostoła 21 XII 1743 przypadało w sobotę, poniedziałek przed nim to 16 XII 1743.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Divae Annae Matris Deiparae Virginis Mariae proxima Anno Domini 1743

17 VIII 1743wpis 851karta 134rskan 56/137

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna (donatio) dóbr dziedzicznych przez trzy krewne

strona czynna Anna Wielgórska Nob. · Strona

strona bierna Jadwiga Modrzewska Nob. · Strona

osoby we wpisie Anna Wielgórska (Rafalik), córka zm. Walentego Wielgórskiego zwanego Rafalik – ciotka; Jadwiga Modrzewska, córka zm. Jakuba Modrzewskiego zwanego Pasiel i zm. Zofii Wielgórskiej, żona Dominika Olszewskiego; Franciszka, córka zm. Pawła Wielgórskiego zwanego Jurga i zm. Marianny Wielgórskiej Rafalikówny, żona Mikołaja Sobiczowskiego – darczynie; Teresa Rzążewska, żona Walentego Tarkowskiego – obdarowana

miejscowości we wpisie Wielgorz

Urodzone (Nob.) Anna Wielgórska, zmarłego urodzonego (Nob.) Walentego Wielgórskiego córka, ciotka; oraz Jadwiga Modrzewska, zmarłego urodzonego (Nob.) Jakuba Modrzewskiego zwanego Pasiel ze zmarłą urodzoną (Nob.) Zofią Wielgórską spłodzona córka, a urodzonego (Nob.) Dominika Olszewskiego małżonka; tudzież Franciszka, zmarłego urodzonego (Nob.) Pawła Wielgórskiego zwanego Jurga ze zmarłą urodzoną (Nob.) Marianną, również Wielgórską, Rafalikówną spłodzona córka, a urodzonego (Nob.) Mikołaja Sobiczowskiego małżonka – siostry między sobą cioteczne, odpowiednio siostrzenice – zdrowe będąc, zeznały, każda w swoim interesie, a obecne w asystencji mężów swoich, iż one urodzonej (Nob.) Teresie Rzążewskiej, urodzonego (Nob.) Wojciecha Rzążewskiego córce, a urodzonego (Nob.) Walentego Tarkowskiego prawnej małżonce, i jej następcom dobra swoje dziedziczne wszystkie i każde z osobna – w placach, rolach, polach, łąkach, lasach, borach, gajach, rzekach i strumieniach oraz w innych do tychże dóbr przyległościach i należnościach, we wsi dziedzicznej Wielgorz położone i leżące – ze wszystkim dają i darowują. Intromisję od zaraz przyzwalają i obronę prawną przyrzekają, a to pod szkodami ziemskimi i pod sądem niniejszym.

uwagi i marginalia Wpis dokumentuje trzy przydomki rodziny Wielgórskich („Pasiel”, „Jurga”, „Rafalik”) i pokrewieństwo cioteczne trzech kobiet występujących samodzielnie, choć w asystencji mężów. Tagi PTG do skanu 137 (odzyskane w późniejszym pobraniu) potwierdziły nazwę wsi Wielgorz, przydomki „Pasiel”, „Jurga” i „Rafalik” oraz nazwisko obdarowanej: Teresa Rzążewska, żona Walentego Tarkowskiego.

data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Festum Assumptionis in Coelum Gloriosissimae Virginis Mariae proximo Anno Domini 1743

1744rok kancelaryjny

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

19 V 1744wpis 1526karta 77v–78rskan 57/079

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Cesja czterech sum zastawnych, zredukowanych do 180 złp, sięgających 1722 r.

strona czynna Aleksander Tarkowski Nob. · Zbywca (cedent)

strona bierna Leonard Chromiński Nob. · Nabywca

wartość 180

osoby we wpisie Aleksander i Maciej Tarkowscy, synowie zm. Jakuba Tarkowskiego, bracia rodzeni – cedujący; Leonard Chromiński, syn zm. Wojciecha Chromińskiego zwanego Szypniewicz – nabywca cesji; Marianna z Dziewulskich, wdowa po zm. Janie Jasińskim – pierwotna zapisująca; Wawrzyniec Jasiński i Stanisław Ługowski – wcześniejsi wierzyciele

miejscowości we wpisie wieś Tchórzew Plewki

Urodzeni (Nob.) Aleksander i Maciej Tarkowscy, zmarłego urodzonego (Nob.) Jakuba synowie, bracia między sobą rodzeni, zdrowi będąc, zeznali, iż oni urodzonemu (Nob.) Leonardowi Chromińskiemu, zmarłego urodzonego (Nob.) Wojciecha zwanego Szypniewicz synowi, i jego następcom sumy niżej opisane — a mianowicie pierwszą […] złotych polskich, [zapisaną] w czwartek po uroczystych świętach [Wielkanocnych]; drugą dwudziestu czterech złotych polskich, [zapisaną] w środę nazajutrz po święcie Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny; trzecią czterdziestu złotych polskich; wreszcie szesnastu złotych polskich — im, zeznającym, przez urodzoną (Nob.) Mariannę z Dziewulskich, ostatniego ślubu po zmarłym urodzonym (Nob.) Janie Jasińskim pozostałą małżonkę, sposobem zastawnym na pewnych dobrach we wsi dziedzicznej Tchórzew Plewki [zapisane]; przy czym pierwsza z nich przez tęż urodzoną (Nob.) z Dziewulskich Jasińską urodzonemu (Nob.) Wawrzyńcowi Jasińskiemu, przed aktami w sobotę po Niedzieli Jubilate Roku Pańskiego 1736 wpisana; następnie przez tegoż urodzonego (Nob.) Wawrzyńca Jasińskiego urodzonemu (Nob.) Stanisławowi Ługowskiemu, przed tymiż aktami w piątek po Niedzieli Rogationum roku 1740 scedowana; a potem przez tegoż Stanisława Ługowskiego jemu, zeznającemu, urodzonemu (Nob.) Maciejowi Tarkowskiemu przelana; nadto suma wpisana przed aktami niniejszymi w środę przed dniem Narodzenia św. Jana Chrzciciela Roku Pańskiego 1722 — wszystkie razem zredukowane do sumy **stu osiemdziesięciu złotych polskich**, a obecnie rzeczywiście i skutecznie z rąk wyżej wymienionego nabywcy przez nich odebrane — ze wszystkim ustępują i cedują, wszystkie [prawa] przelewając. Intromisję prawem powszechnym, z rzeczy i z osoby zeznającego, [przyzwalają], a to pod podobnym zakładem stu osiemdziesięciu złotych polskich. Sąd urzędu niniejszego.

Pisma nieświadomi.

uwagi i marginalia Cztery odrębne sumy zastawne, obciążające te same dobra w Tchórzewie Plewkach i przechodzące przez kilka rąk od 1722 r., zostają tu **zsumowane i zredukowane do jednej kwoty 180 złp** – konstrukcja rzadka i cenna dla badania obrotu wierzytelnościami. Daty zweryfikowane: sobota po Niedzieli Jubilate 1736 to 5 V 1736; piątek po Niedzieli Rogationum 1740 to 27 V 1740; środa przed Narodzeniem św. Jana Chrzciciela 1722 to 17 VI 1722 (24 VI 1722 przypadał w środę). Kwoty pierwszej z sum nie odczytano. Osoby, przydomek Szypniewicz i wieś Tchórzew Plewki zgodne z tagami PTG do skanu 57-079.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Dominicam Exaudi proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

26 IX 1744wpis 1942karta 173v–174rskan 57/175

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

darowizna dóbr macierzystych między krewnymi (donatio bonorum maternorum)

strona czynna Jan Tarkowski Nob. · Strona

strona bierna Katarzyna Radzikowska Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Jan, Aleksander i Maciej Tarkowscy, synowie zm. Jakuba Tarkowskiego i zm. Katarzyny z Radzikowskich, bracia rodzeni – darczyńcy, działający także imieniem Andrzeja i Marianny Sobiczowskich (Marianna – ich siostra); Andrzej i Marcin Radzikowscy, bracia stryjeczni – obdarowani; zm. Katarzyna z Radzikowskich Tarkowska – matka; zm. Marcjanna Radzikowska – ciotka (amita) darczyńców

miejscowości we wpisie Pióry Wielkie (Piory Magna), Radzików Wielki (Radzikow Magna)

[Nagłówek sesji:] **Sobota przed świętem św. Michała Archanioła** Roku Pańskiego 1744 [**26 września 1744**].

Urodzeni (Nob.) **Jan, Aleksander i Maciej Tarkowscy**, zmarłego urodzonego (Nob.) **Jakuba Tarkowskiego** ze zmarłą urodzoną (Nob.) **Katarzyną Radzikowską** spłodzeni **bracia między sobą rodzeni** — imieniem własnym oraz urodzonych (Nob.) **Andrzeja i Marianny Sobiczowskich, siostry swojej**, za których zatwierdzenie ręczą — zdrowi będąc, zeznali, iż oni

urodzonym (Nob.) **Andrzejowi i Marcinowi Radzikowskim, braciom między sobą stryjecznym** (*fratribus inter se patruelibus*), i ich następcom

**dobra swoje dziedziczne, po zmarłej urodzonej (Nob.) Katarzynie Radzikowskiej, matce swojej, prawnie im przypadające** — **wszystkie i każde z osobna: w siedliskach, budynkach, budowlach jakichkolwiek, ogrodach, sadach, rolach, polach, łąkach, lasach, borach, gajach, zaroślach, chrustach, ostępach, jeziorach, bagnach, rzekach i rzeczkach oraz w innych do tychże dóbr należnościach i przyległościach** —

**tak po wspomnianej matce, jak i po zmarłej urodzonej (Nob.) Marcjannie Radzikowskiej, ciotce swojej (amita), prawem sukcesji na nich spadłe** —

**niczego dla siebie ani dla następców swoich nie zachowując i nie wyłączając**, a **we wsiach dziedzicznych Piórach Wielkich i Radzikowie również Wielkim leżące** — ze wszystkim **dają i darowują**.

Na **wwiązanie od zaraz** zezwalają, **prawem pospolitym** się rządząc, a to **pod szkodami ziemskimi**, z poddaniem się **forum urzędu niniejszego**.

*[Dopisek kancelaryjny:] Nieumiejący pisma („Ignari litt.”).*

uwagi i marginalia **Data zweryfikowana:** święto św. Michała Archanioła (29 IX) w 1744 r. przypadło we wtorek, więc „Sabbatho ante Festum S. Michaelis Archangeli proximo” = **sobota 26 IX 1744** ✔. **Wpis domyka dziedziczenie po kądzieli:** trzej bracia Tarkowscy wraz z siostrą (Marianną Sobiczowską) zrzekają się na rzecz **braci stryjecznych Radzikowskich** całości schedy, która spłynęła na nich **po matce Katarzynie z Radzikowskich oraz po ciotce Marcjannie Radzikowskiej** — a więc majątek Radzikowskich, który przez małżeństwo trafił do Tarkowskich, **wraca do rodu po mieczu**. Formuła **„nil pro se suisque Successoribus reservando et excipiendo”** (nic dla siebie ani dla następców nie zachowując) podkreśla zupełność zrzeczenia. **Terminy pokrewieństwa zachowane dosłownie:** **amita** (ciotka — siostra ojca, tu użyta o krewnej po stronie Radzikowskich) oraz **fratres patrueles** (bracia stryjeczni). Kancelaria rozróżnia je konsekwentnie od *matertera* i *fratres consobrini* — **nie ujednolicano** ich w tłumaczeniu. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-175:** Jan, Aleksander, Maciej i Jakub Tarkowscy, Katarzyna Radzikowska Tarkowska, Andrzej i Marcin Radzikowscy, Andrzej i Marianna Sobiczowscy oraz wsie **Pióry Wielkie** i **Radzików Wielki** — wszystkie ✔. **Rozbieżność:** tagi PTG nie notują **Marcjanny Radzikowskiej**, ciotki darczyńców, wymienionej w rękopisie wprost („post ol. N. Martiannam Radzikowska Amitam sui”) — odnotowana, nie usuwana. Sigla: wszystkie osoby oznaczone w rękopisie **N. / N.N. (Nobiles)**.

data w brzmieniu kancelarii [nagłówek sesji:] Sabbatho ante Festum S. Michaelis Archangeli proximo A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

9 XI 1744wpis 2019karta 190v–191rskan 57/192

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw sześciu zagonów roli (obligatio agri)

strona czynna Ewa Wyczółkowska Nob. · Zbywca

strona bierna Jan Tarkowski Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Ewa Wyczółkowska, wdowa po zm. Hiacyncie Sobiczewskim – zastawiająca; Jan Tarkowski oraz jego sukcesorzy – biorący w zastaw; Maciej Sobiczewski zwany Mackowicz i Marcin Sobiczewski zwany Mackowicz – sąsiedzi miedzowi

miejscowości we wpisie Sobicze (wieś dziedziczna); pole przy drodze zagumiennej

Urodzona (Nob.) **Ewa Wyczółkowska**, zmarłego urodzonego (Nob.) **Hiacynta Sobiczewskiego** małżonka pozostała wdowa, zdrowa będąc, **zeznała**, iż ona

urodzonemu (Nob.) **Janowi Tarkowskiemu** oraz jego sukcesorom —

**dobra dziedziczne, to jest sześć zagonów roli, na polu ciągnącym się od drogi zagumiennej ku granicom** *[nazwa nieodczytana]*, **czyli między miedzami urodzonego (Nob.) Macieja Mackowicza z jednej a urodzonego (Nob.) Marcina, także Mackowicza, Sobiczewskich z drugiej strony**,

**we wsi dziedzicznej Sobicze leżące, ugorem stojące** (*vacua*), **ze wszystkim** [co do nich należy] —

**w sumie pięćdziesięciu złotych polskich**, **odtąd aż do roku i terminu święta św. Marcina Biskupa przypadającego w roku 1745** — **zastawia**.

**Wwiązanie od zaraz, prawa powszechnego, a to pod podobnym zakładem pięćdziesięciu złotych polskich**, przed forum urzędu niniejszego. Adnotacja: **pisma nieświadoma** (*ignara litterarum*).

uwagi i marginalia **Zastaw wdowi na jednorocznym terminie.** Ewa z Wyczółkowskich, wdowa po Hiacyncie Sobiczewskim, oddaje w zastaw **sześć zagonów** (*sex sulcos*) roli za **50 złotych polskich** na **rok** — do św. Marcina 1745. Krótki, jednoroczny termin i niewielka suma są typowe dla zastawów drobnoszlacheckich zawieranych na bieżące potrzeby, a nie dla trwałego wyzbycia się gruntu. **Opis gruntu jest wyjątkowo dokładny topograficznie** i pozwala go dziś zlokalizować w obrębie wsi: pole ciągnie się **od drogi zagumiennej** (*a via Zagumienna* — droga biegnąca za gumnami, czyli za stodołami, na tyłach siedlisk) **ku granicom**, a sam zagon leży **między miedzami dwóch sąsiadów**: Macieja i Marcina Mackowiczów Sobiczewskich. Określenie *vacua* oznacza, że rola w chwili zastawu **stała odłogiem, nieobsiana** — przeciwieństwo formuły *semine hyemali inseminatum* (obsiane oziminą), którą kancelaria stosuje, gdy zastaw obejmuje zasiew. **Wyraz nieodczytany.** Nazwa własna po *ad granities* (odczyt zaczyna się od majuskuły, ok. 5–6 liter, kończy na *-ów*) **nie została rozwiązana** — nie uzupełniam jej domysłem. Tagi PTG do skanu 57-192 notują dla tej karty dwie miejscowości: **Sobicze** i **Mikłusy**; Sobicze pojawiają się w tekście wprost, więc nieodczytany wyraz mógłby wskazywać granicę drugiej z nich, ale **dowodu na to nie ma**. **Na marginesie lewym** przy tym wpisie widnieje liczba odczytywana jako **1750** (możliwe też 1730); jest to zapis **innej ręki niż tekst wpisu** i pozostaje nierozwiązany. **Kobieta jako samodzielna strona.** Wdowa działa **bez asystencji** — nie potrzebuje jej, gdyż nie pozostaje pod władzą męża; to regularna praktyka staropolska, odróżniająca wdowę od mężatki (por. nr 2015, gdzie mężatki występują *in assistentia maritorum*). Kancelaria odnotowuje natomiast, że **pisać nie umie** (*ignara litterarum*) — w odróżnieniu od trzech poprzednich wpisów tej samej sesji, podpisanych własnoręcznie. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-192** ✔: „Ewa Wyczółkowska Sobiczewska”, „Hiacynt Sobiczewski”, „Jan Tarkowski”, „Maciej Sobiczewski Mackowicz”, „Marcin Sobiczewski Mackowicz”, „Sobicze”.

data w brzmieniu kancelarii [wpis w tej samej sesji co nr 2016–2018:] Feria Secunda ante Festum S. Martini Pontificis proxima A.D. 1744to

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

7 XII 1744wpis 2090karta 204vskan 57/206

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit jedenastu dziedziców wsi z sumy zasądzonej dekretem i z kary (quietatio)

strona czynna Piotr Jastrzębski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Aleksander Tarkowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Piotr Jastrzębski – kwitujący; kwitowani: Aleksander, Mateusz, Andrzej i Maciej Tarkowscy, Wawrzyniec Jasiński, Stanisław, Józef, Sebastian i Paweł Tchórzewscy, Józef Radomyski, Maciej Chromiński – dziedzice i posesorzy dóbr wsi Tchórzew Plewki

miejscowości we wpisie wieś Tchórzew Plewki

Urodzony (Nob.) **Piotr Jastrzębski**, zdrowy będąc, **zeznał**, iż on urodzonych (Nob.) (NN.) **Aleksandra i Mateusza Tarkowskich, Wawrzyńca Jasińskiego, Andrzeja Tarkowskiego, Stanisława, Józefa, Sebastiana i Pawła Tchórzewskich, Macieja Tarkowskiego, Józefa Radomyskiego** oraz **Macieja Chromińskiego**, **dziedziców i posesorów dóbr wsi Tchórzew Plewki**, i ich następców

**z sumy czterdziestu dwóch złotych polskich oraz z uiszczonej kary**, **dekretem urzędu niniejszego, na terminach skargowych sądu spraw, w poniedziałek po niedzieli Reminiscere wielkopostnej roku bieżącego 1744, między stronami — z jednej [powodową], a imieniem kwitowanych z drugiej — wydanym, zasądzonych**,

**a przysięgą** *[określenie sposobu przysięgi częściowo nieczytelne]* **stwierdzonych**, **tudzież mocą tegoż dekretu przez kwitowanych sobie dobrowolnie nałożonych**,

**a obecnie rzeczywiście i skutecznie z rąk kwitowanych odebranych** — **kwituje**;

**dekret ten, w części dotyczącej wypłaconej sumy, oraz uiszczoną karę — kasuje** &c.

uwagi i marginalia **Dwunastu ludzi w jednym wpisie — cała wieś jako strona.** Kwitowani występują nie jako osoby prywatne, lecz jako ***Haeredes et Possessores Bonorum Villae Tchórzew Plewki*** — zbiorowość współdziedziców wsi drobnoszlacheckiej. To wpis pokazujący, jak w ziemi łukowskiej pozywano i kwitowano **całą wieś zaściankową naraz**: cztery gałęzie Tarkowskich, cztery Tchórzewskich oraz po jednym Jasińskim, Radomyskim i Chromińskim. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-206 pełna i dokładna** ✔: „Piotr Jastrzębski”, „Aleksander Tarkowski”, „Mateusz Tarkowski”, „Andrzej Tarkowski”, „Maciej Tarkowski”, „Wawrzyniec Jasiński”, „Stanisław Tchórzewski”, „Józef Tchórzewski”, „Sebastian Tchórzewski”, „Paweł Tchórzewski”, „Józef Radomyski”, „Maciej Chromiński”, „Tchórzew Plewki” — **dwanaście osób i wieś, wszystkie odczytane i wszystkie potwierdzone**. **Rozróżnienie Matthaeus / Matthias zastosowane konsekwentnie:** *Matthaeum Tarkowskie* = **Mateusz** Tarkowski, *Matthiam Tarkowski* = **Maciej** Tarkowski, *Matthiam Chromiński* = **Maciej** Chromiński. Tagi PTG potwierdzają wszystkie trzy odczyty ✔ — to najlepsze jak dotąd sprawdzenie tej reguły w obrębie jednego wpisu. **Data dekretu zweryfikowana rachubą:** poniedziałek po niedzieli *Reminiscere* 1744 = **2 III 1744** ✔. To **czwarty** wpis tego skanu i okolic odwołujący się do tej kadencji (por. nr 2079, 2087, 2091) — kadencja skargowa z 2 III 1744 była wyraźnie obfita. **Przysięga jako środek dowodowy.** Dekret nie tylko zasądził sumę, ale uzależnił ją od **przysięgi**; sformułowanie o jej trybie jest w tym miejscu częściowo nieczytelne i nie uzupełniam go.

data w brzmieniu kancelarii [wpis w tej samej sesji co nr 2088–2089:] Feria Secunda in Vigilia Festi Immaculatae Conceptionis Beatissimae Virginis Mariae A.D. 1744

To nazwisko w pełnym opracowaniu ksiąg grodzkich — razem z wyszukiwarką po wszystkich wpisach, kartami rodzinnymi z drzewami, prozopografią i studium źródła.