Zakrzewski

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

Cesja praw do połowy schedy na rzecz syna; ustąpienie z drugiej połowy dóbr

strona czynna Anna Zakrzewska Nob. · Strona

strona bierna Józef Świerczowski Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Anna z Zakrzewskich, wdowa po zm. Józefie Świerczowskim – cedentka; Łukasz Świerczowski, jej syn – cesjonariusz; Stanisław Świerczowski – uprawniony do drugiej połowy dóbr

miejscowości we wpisie —

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta ipso die Festi S. Dorotheae Virginis et Martyris Anno Domini 1743 (środa, w sam dzień święta św. Doroty Dziewicy i Męczennicy 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne kwitowanie z grzywien zasądzonych dwoma dekretami; kasacja ich rygorów

strona czynna Wojciech Zakrzewski Nob. · Strona

strona bierna Władysław Kisieliński Nob. · Strona

osoby we wpisie Wojciech Zakrzewski – strona pierwsza; Władysław Kisieliński – strona druga

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Adnotacja: strony nie umieją pisać.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Reminiscere Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (poniedziałek po niedzieli Reminiscere 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligacja) gruntów na 36 złp na trzy lata

strona czynna Anna Zakrzewska Nob. · Zbywca

strona bierna Józef Świerczowski Nob. · Nabywca

wartość 36

osoby we wpisie Anna z Zakrzewskich, wdowa po zm. Józefie Świerczowskim, matka, i Stanisław Świerczowski, syn – zastawiający; Melchior Świerczowski, s. zm. Pawła – biorący w zastaw; sąsiedzi: Łukasz Świerczowski, Józef Karwowski, Jan Świerczowski

miejscowości we wpisie wieś Świercze; rzeka Krzna; granice nurzyńskie

uwagi i marginalia Imię biorącego w zastaw w tagach zapisano niewyraźnie („Mailhier”); odczytuję je jako Melchior. Adnotacja: strony nie umieją pisać.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1743 (środa po niedzieli Laetare 1743) [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Cesja sumy (cessio summae) cessio summae

Cesja praw do sumy pozostałej (2000 złp z sumy pierwotnej 3000 złp) na rzecz siostry rodzonej

strona czynna Teresa Wojciechowska Nob. · Zbywca (cedent)

strona bierna Teresa Wojciechowska Nob. · Nabywca

wartość 3000

osoby we wpisie Teresa Wojciechowska, córka zm. Jana Wojciechowskiego i zm. Jadwigi z Paskudzkich, wdowa po zm. Stanisławie Olędzkim – cedująca; Anna Wojciechowska, żona Benedykta Izdebskiego, siostra rodzona zeznającej, oraz jej sukcesorzy – cesjonariuszka; zm. Paweł Zakrzewski zwany Markowicz, dziad jej rodzica – ten, który sumę wniósł; wielmożna Szczuczyna (Szczukowa), podkanclerzyna litewska – do jej skarbu suma została wniesiona

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Adnotacja pisarza: „Ignara personae litterarum” – zeznająca nie umie pisać. W tekście skreślono pierwotnie wpisaną kwotę. „Magnifica Szczuczyna Procancellaria M.D. Lithuaniae” – żona (wdowa) podkanclerzego litewskiego; nazwisko rodowe nie zostało w źródle podane.

data w brzmieniu kancelarii [pod datą: Feria Secunda post Dominicam Ramis Palmarum proxima A.D. 1743tio]

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Aprobata i potwierdzenie darowizny dokonanej przez matkę i brata (zwolnienie z substytucji)

strona czynna Łukasz Świerczowski Nob. · Strona

strona bierna Anna Zakrzewska Nob. · Strona

osoby we wpisie Łukasz Świerczowski, syn zm. Józefa – aprobujący; Anna Zakrzewska, córka zm. Marcjana Zakrzewskiego [tag PTG: Marcin], wdowa po zm. Józefie Świerczowskim – matka; Stanisław Świerczowski – brat rodzony; Piotr Karwowski – obdarowany

miejscowości we wpisie Karwów

uwagi i marginalia Wpis jest aktem ratyhabicji: dorosły syn zatwierdza darowiznę uczynioną wcześniej przez matkę i brata, zdejmując z nich odpowiedzialność (substitutio). Data zweryfikowana: niedziela Rogationum w 1740 r. wypadła 22 V, piątek po niej to 27 V 1740. Rozbieżności z tagami PTG do skanu 133: tag podaje „Marcin Zakrzewski” (rękopis: „Martiani”, czyli Marcjan) oraz Karwowskich o imionach Stanisław i Wojciech, podczas gdy rękopis w tym miejscu wymienia Piotra Karwowskiego – odczyty rękopisu przyjęto, rozbieżności odnotowano.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Crastino Festi Sancti Petri in Vinculis Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne kwitowanie braci ciotecznych ze spraw o gwałty; kasacja dekretów i kondemnat

strona czynna Antoni Zakrzewski Nob. · Strona

osoby we wpisie Antoni Zakrzewski z jednej i Jan Zakrzewski z drugiej strony, bracia cioteczni (fratres amitales)

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Zweryfikowano: św. Andrzej Apostoł 30 XI 1743 przypadł w sobotę, wtorek po nim to 3 XII 1743. Określenie „fratres amitales” oznacza braci ciotecznych (dzieci siostry ojca). Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 165.

data w brzmieniu kancelarii Feria Tertia post Festum Sancti Andreae Apostoli proxima Anno Domini 1743

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Kwit z 23 złp 12 gr i kary trzech grzywien zasądzonych za szkody

strona czynna Wojciech Zakrzewski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)

strona bierna Władysław Kisieliński Nob. · Dłużnik

wartość 23

osoby we wpisie Wojciech Zakrzewski – kwitujący; Władysław Kisieliński – kwitowany

miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski

uwagi i marginalia Władysław Kisieliński występuje także w roczniku 1743 (wpis 1043) jako jedna ze stron sprawy o spowodowanie śmierci Jana Przygockiego. Suma z groszami (23 złp 12 gr). Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-005.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum Sanctorum Trium Regum proxima Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zatwierdzenie (roboratio) prywatnego kontraktu zastawnego spisanego w Łukowie 14 III 1744

strona czynna Jan Zakrzewski Nob. · Strona

strona bierna Maciej Rola Nob. · Strona

osoby we wpisie Jan Zakrzewski – strona pierwsza; Maciej Rola i Józef Dąbrowski – strona druga

miejscowości we wpisie wieś Zakrzew; miasto Łuków (miejsce spisania kontraktu)

uwagi i marginalia Klasyczna **roboratio**: strony wnoszą do akt grodzkich prywatny kontrakt sporządzony dwa dni wcześniej w Łukowie, żeby nadać mu moc wieczystą. Wpis dokumentuje obieg dokumentów prywatnych obok ksiąg – data i miejsce spisania podane wprost. Osoby i wieś zgodne z tagami PTG do skanu 57-035.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Laetare Quadragesimalem proxima Anno Domini 1744

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

Wzajemne skwitowanie ze spraw urzędowych, grzywien i całego procesu

strona czynna Władysław Kisieliński Nob. · Strona

strona bierna Wojciech Zakrzewski Nob. · Strona

osoby we wpisie Władysław Kisieliński – strona pierwsza; Wojciech Zakrzewski – strona druga

miejscowości we wpisie —

uwagi i marginalia Wpis przechodzi ze skanu 57-052 (k. 50r) na 57-053 (k. 50v). Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-052.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Diem Misericordia proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) całej schedy ojczystej we wsi Zakrzew za 200 złp na trzy lata, z obowiązkiem wykupu wcześniejszego zastawu 100 złp

strona czynna Jan Zakrzewski Gen. · Zbywca

strona bierna Jan Feierwarz Gen. · Nabywca

wartość 200

osoby we wpisie Jan Zakrzewski, syn zm. Jana Zakrzewskiego – zastawiający; Jan Feierwarz [odczyt nazwiska niepewny], dowódca piechoty nadwornej jaśnie oświeconych książąt Czartoryskich, wojewody ruskiego – biorący w zastaw; Maciej Rola i Józef Dąbrowski – wcześniejsi zastawnicy sumy 100 złp

miejscowości we wpisie wieś Zakrzew

uwagi i marginalia Jedyny w tej partii księgi wpis, w którym stroną jest oficer wojsk nadwornych magnackich: „praefectus militum pedestrium curialium Illustrissimorum Ducum Czartoryskich Palatini Russiae”, a więc dowódca piechoty nadwornej książąt Czartoryskich, wojewody ruskiego (August Aleksander Czartoryski, wojewoda ruski od 1731 r.). Nazwiska dowódcy nie odczytano pewnie („Feierwarz / Zeierwarz”); tagi PTG do skanu 57-062 również pozostawiają je nierozwiązane („Jan ?”, „? Czartoryski”), co potwierdza trudność odczytu. Wieś Zakrzew zgodna z tagami. Konstrukcja rzadka: zastaw obciążony obowiązkiem wykupienia przez zastawnika wcześniejszego zastawu 100 złp — realna wartość transakcji to 300 złp.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Dominicam Jubilate proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

Zastaw (obligatio) całej schedy za 72 złp, czyli cztery czerwone złote węgierskie, na trzy lata

strona czynna Krystyna Zakrzewska Nob. · Zbywca

wartość 72

osoby we wpisie Krystyna z Zakrzewskich Szaniawska, córka zm. Jana Zakrzewskiego, żona Jana Szaniawskiego, ręcząca za męża – zastawiająca; Tomasz […] [nazwisko odczytu niepewnego] – biorący w zastaw

miejscowości we wpisie wieś Olszewnica

uwagi i marginalia **Szóste potwierdzenie kursu czerwonego złotego węgierskiego = 18 złp** w tym opracowaniu: 72 złp = 4 czerwone złote, a więc 18 złp za sztukę. Wzmacnia to wątpliwość co do kursu 10 złp odczytanego we wpisie 1430 (2 V 1744) — po powtórnej autopsji odczyt tamten uznano za niepewny (możliwe „octo|decem” = 18); sprzeczności nadal nie rozstrzygam. Na marginesie zewnętrznym późniejszy dopisek „1747”, zgodny z terminem wykupu. Nazwiska zastawnika (Tomasz) nie odczytano; tagi PTG do skanu 57-068 również podają je jako „Tomasz ?”. Osoby i wieś Olszewnica poza tym zgodne z tagami.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Cantate proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zapis sumy i oprawa posagu (inscriptio, dotalitium) inscriptio simplicis debiti; dotalitium et reformatio

Zapis 100 złp mężowski na rzecz żony, tytułem odebranej sumy

strona czynna Jan Szaniawski Nob. · Dłużnik

strona bierna Krystyna Zakrzewska Nob. · Strona

wartość 100

osoby we wpisie Jan Szaniawski – zapisujący; Krystyna z Zakrzewskich Szaniawska, jego żona – uprawniona

uwagi i marginalia Wpis stanowi odpowiednik zastawu z wpisu 1454: mąż zabezpiecza żonie sumę odebraną z jej dóbr.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quarta post Dominicam Cantate proxima Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Darowizna dóbr i osób (donatio) donatio perpetua

Darowizna całej schedy odziedziczonej po babce

strona czynna Zofia Domańska Nob. · Zbywca

strona bierna Władysław Kisieliński Nob. · Nabywca

osoby we wpisie Zofia Domańska, córka Andrzeja Domańskiego zwanego Janusz i zm. Ewy Domańskiej (córki Jana Domańskiego i Reginy Domańskiej z domu Donajówna [odczyt niepewny]), żona Michała Zakrzewskiego, w asystencji męża oraz Macieja Roli, przyjaciela – darczyni; Władysław Kisieliński, syn zm. Macieja Kisielińskiego – obdarowany

uwagi i marginalia Kobieta zamężna działa **w podwójnej asystencji — męża i „przyjaciela” (amicus)** — konstrukcja mocniejsza niż zwykła asystencja małżeńska, stosowana przy rozporządzeniach dobrami dziedzicznymi żony. Wpis wylicza **cztery pokolenia po kądzieli**: Regina Domańska (babka) → Ewa Domańska (matka) → Zofia Domańska (zeznająca); ojcem zeznającej był Andrzej Domański Janusz. Podstawą darowizny jest scheda po babce. Osoby i wieś Domanin Borkaty zgodne z tagami PTG do skanów 57-108 i 57-109 („Zofia Domańska”, „Andrzej Domański Janusz”, „Ewa Domańska”, „Regina Domańska”, „Michał Zakrzewski”, „Maciej Rola”, „Wladysław Kisieliński”, „Maciej Kisieliński”, „Domanin Borkaty”); tagi do skanu 57-109 podają imię babki ze znakiem zapytania („Regmam?/Reymam? Domańska”), co odpowiada niepewności zapisu — rękopis czytany tu jako **Regina**.

data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda ante Festum Nativitatis S. Joannis [Baptistae] proxima A.D. 1744to [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis

kwitacja (quietatio) z kasacją kontraktu i zstąpieniem z dóbr

strona bierna Józef Dąbrowski Nob. · Strona

osoby we wpisie Maciej […] (nazwisko nieczytelne); Józef Dąbrowski; Jan Zakrzewski

uwagi i marginalia **Wpis silnie poprawiany przez pisarza** — kilka skreśleń i dopisek nad wierszem („et Josephus Dąbrowski”); **odczyt niektórych partii pozostaje niepewny i nie był wygładzany**. **Nazwisko pierwszego zeznającego nieczytelne** — w rękopisie po imieniu „Mathias” następuje wyraz, którego nie da się rozstrzygnąć; **tag PTG do skanu 57-130 podaje w tym miejscu również „Maciej ?”**, co potwierdza nieczytelność w samym źródle. ✔ **Nie uzupełniano domysłem.** **Daty umocnienia kontraktu wpis nie precyzuje** (odsyła ogólnie do akt niniejszych) — **nie uzupełniano**. Czynność obejmuje — obok kwitacji — **kasację kontraktu i zstąpienie z dóbr (condescensio)**, a więc pełne rozwiązanie stosunku zastawnego.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Crastino Festi Visitationis Beatissimae Virginis Mariae A.D. 1744 [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)

przyłączenie sumy do zapisu wcześniejszego (adjunctio summae) — podwyższenie zastawu

strona czynna Jan Zakrzewski Gen. · Strona

strona bierna Jan Fejerwary Gen. · rotmistrz · Strona

osoby we wpisie Jan Zakrzewski; Jan Fejerwary Roth [Fejérváry], rotmistrz regimentu książąt Czartoryskich

miejscowości we wpisie Zakrze(?)

uwagi i marginalia **Rachunek zgodny i jawny:** 200 złp (zapis wcześniejszy) + 100 złp (dziś podniesione) = **300 złp**, i taką sumę wprost podaje źródło („efficiat Summam simul junctam Trecentorum Florenorum Polon.”). ✔ **Weryfikacja kalendarzowa:** Wielkanoc 1744 = 5 IV; niedziela Jubilate = 5 IV + 21 dni = **26 IV 1744 (niedziela)**; poniedziałek po niej = **27 IV 1744** ✔. **Wierzyciel — „Joannes Fejerwary, Magister Militum …”** — nazwisko węgierskie (Fejérváry), rotmistrz. **Tożsamość rozstrzygnięta przez wpis 1861 (karta 152r):** jest to **Jan Fejerwary Roth, rotmistrz regimentu jaśnie oświeconych książąt Czartoryskich, wojewodów ruskich**, a jego własnoręczny podpis („JAN FEIERWARY”) potwierdza odczyt nazwiska. ✔ W tym miejscu wyraz określający regiment jest w rękopisie częściowo skreślony i **[odczyt niepewny]**; **tagi PTG do skanu 57-130 tej osoby nie wymieniają** — rozbieżność odnotowana. Nazwa wsi **[odczyt niepewny]** — „in haereditate villae Zakrze…”, zbieżna z nazwiskiem zeznającego (Zakrzewski). **Konstrukcja prawna:** nie nowy zapis, lecz **przyłączenie sumy (adjunctio) do zastawu już istniejącego** — dobra pozostają w ręku wierzyciela aż do spłaty łącznej kwoty. Forma w tej księdze rzadka.

data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta in Crastino Festi Visitationis Beatissimae Virginis Mariae A.D. 1744 [(pod tą samą datą)]

Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.

rodzaj sprawy Urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio) roboratio contractus

urzędowe umocnienie kontraktu (roboratio contractus)

strona czynna Jan Zakrzewski Gen. · Strona

strona bierna Jan Fejerwary Gen. · rotmistrz · Strona

osoby we wpisie Jan Zakrzewski i Jan Zakrzewski (jego syn); Jan Fejerwary Roth, rotmistrz regimentu książąt Czartoryskich, wojewodów ruskich

miejscowości we wpisie Łuków

uwagi i marginalia **Data sesji zweryfikowana:** św. Anna = 26 VII 1744; czwartek po niej = **30 VII 1744** ✔. **Wpis rozstrzyga tożsamość Jana Fejerwarego z wpisu 1752** (karta 128v–129r): jest to **rotmistrz regimentu jaśnie oświeconych książąt Czartoryskich, wojewodów ruskich** — a więc oficer wojsk prywatnych magnackich, nie regimentu koronnego. Tam odczyt „Regimentum Hungaricum” był niepewny; **tu tytulatura czytelna**, choć samo słowo określające rodzaj chorągwi („militum funalium”?) **pozostaje niepewne**. **Odnotowano; nie rozstrzygano.** Nazwisko potwierdza własnoręczny podpis: **JAN FEIERWARY**. **Wadium 416 złp** („Quadringentos ~~Sexdecem~~ Sexdecem”) — liczebnik poprawiany przez pisarza, w klauzuli końcowej powtórzony w tej samej wysokości. Rachunek zgodny. ✔ Kontrakt **spisano i umocniono tego samego dnia w Łukowie**. **Treści majątkowej kontraktu wpis nie streszcza** — **nie uzupełniano domysłem**. **Książęta Czartoryscy, wojewodowie ruscy**, występowali już we wpisie 1773 jako wierzyciele masy Denhoffowskiej — **zbieżność odnotowana**. Osoby zgodne z tagiem PTG do skanu 57-153 („Jan Zakrzewski”). ✔ **Jan Fejerwary Roth w tagach nie występuje** — rozbieżność odnotowana.

data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta post Festum Divae Annae Matris Deiparae [Virginis] Mariae praeactum [A.D. 1744]