Potocki

Wielmożny (Magn.) Michał Lisicki, łowczy ziemi drohickiej, zdrowy, zeznał, iż mocą specjalnej plenipotencji, danej mu przez Przewielebnego (Adm. Rev.) Księdza Michała Krasowskiego, kanonika warszawskiego, wobec akt grodzkich drohickich w środę w wigilię święta Najświętszego Ciała Chrystusa Pana Roku Pańskiego 1742 – dla dokonania niżej opisanych czynności – kwituje od zaraz i w rzeczy samej Jaśnie Wielmożnych (Illustr.) Eustachego i Mariannę z Kątskich Potockich, starostów tłumackich i dubieńskich, małżonków, oraz ich sukcesorów z sumy dziesięciu tysięcy złotych polskich. Suma ta wynikała ze skryptu ręcznego, danego w Radzyniu dnia 4 sierpnia Roku Pańskiego 1733 przez Jaśnie Wielmożną (Illustr.) Konstancję Szczukową, podkanclerzynę Wielkiego Księstwa Litewskiego, na rzecz i osobę Jaśnie Wielmożnego (Illustr.) Antoniego hrabiego Butlera, starosty preńskiego, jej ręką podpisanego, a wniesionego do akt obecnego urzędu na drodze oblaty w sobotę po święcie świętych Apostołów Piotra i Pawła tegoż roku 1733; następnie zatwierdzonego w aktach grodzkich warszawskich przez oblatę Jaśnie Wielmożnego (Illustr.) Cetnera, w imieniu własnym i Jaśnie Wielmożnej (Illustr.) Wiktorii ze Szczuków, jego małżonki, jako prawnej sukcesorki zmarłej podkanclerzyny litewskiej, we wtorek w oktawie święta Bożego Ciała tegoż roku 1733 – dany temuż Wielmożnemu (Magn.) Butlerowi do zapłaty wraz z zabezpieczoną prowizją. Dalej przez tegoż Wielmożnego (Magn.) Marka Antoniego Butlera, starostę preńskiego, została ona scedowana wspomnianemu Przewielebnemu (Adm. Rev.) Księdzu Michałowi Krasowskiemu, kanonikowi warszawskiemu, na mocy inskrypcji urzędowej uczynionej i zatwierdzonej w poniedziałek po niedzieli Jubilate Roku Pańskiego 1733. Następnie zaś dekretem sądów zwyczajnych generalnych Trybunału Koronnego Lubelskiego, wydanym w środę po święcie św. Marcina Biskupa Roku Pańskiego 1741, w sprawie między tymże Przewielebnym (Adm. Rev.) Księdzem Krasowskim, kanonikiem warszawskim, powodem, z jednej strony, a Jaśnie Wielmożną (Illustr.) Marianną z Kątskich Potocką, starościną tłumacką – wówczas jeszcze w stanie panieńskim, w asystencji Jaśnie Wielmożnego (Illustr.) Potockiego, starosty lwowskiego, opiekuna – pozwaną, z drugiej strony, została wraz z prowizjami za lata w dekrecie wyrażone oraz z karą (lucta) czternastu grzywien polskich przysądzona rzeczonemu Księdzu Krasowskiemu. Obecnie zaś, ponieważ Jaśnie Wielmożny (Illustr.) Eustachy Potocki, starosta tłumacki, do rąk zeznającego jako specjalnego plenipotenta rzeczywiście i skutecznie, zgodnie z myślą przywołanego dekretu trybunalskiego, wypłacił ją wraz z prowizjami i karą – zeznający kwituje; kasuje też rygor tegoż dekretu, manifestację uczynioną w terminie zawitym wobec akt obecnych wraz z publikacją kary banicji oraz następującą po niej kondemnatę. Nadto całe i nienaruszone prawo swoje do wspomnianej sumy dziesięciu tysięcy złotych polskich oryginalnej wraz z prowizjami i karą – jako w całości wypłaconych – ustępuje i przelewa, ze wszystkimi warunkami prawnymi, punktami, klauzulami, artykułami, więzami, zakładem i obwarowaniami, przenosząc je w pełni na osobę Jaśnie Wielmożnego (Illustr.) Potockiego, starosty tłumackiego, jako cesjonariusza, i oczyszczając dobra jego małżonki.

[Nagłówek sesji:] W środę w przeddzień święta Najświętszego Ciała Chrystusa Pana, tegoż roku 1743 [12 czerwca 1743].

Wielmożni (Magn.) Antoni – chorągwi pancernej wielmożnego (Magn.) Potockiego, starosty grabowieckiego, towarzysz – i Tomasz Szaniawscy, zmarłego wielmożnego (Magn.) Stanisława Szaniawskiego, wojskiego lubelskiego, synowie, bracia między sobą rodzeni, imieniem własnym oraz wielmożnego (Magn.) Kazimierza Szaniawskiego, brata swego rodzonego, za którego pokój warunkują, z jednej strony, a urodzony (Gen.) Franciszek Garwoliński strona z drugiej, zdrowi będąc, zeznali, iż oni kontrakt pewien, rezygnacyjny, z powodu pewnych warunków w nim wyrażonych, sporządzony i datowany tu w Łukowie dnia 12 czerwca tegoż roku, między nimi zeznającymi spisany, rękami przyjaciół podpisany i szkodami [w razie niedotrzymania] umocniony – we wszystkim umacniają i zatwierdzają (zatwierdzają), i to pod szkodami ziemskimi oraz pod jurysdykcją urzędu niniejszego, za pośrednictwem niniejszego zeznania.

[Podpisy:] Antoni Szaniawski ręką własną; Tomasz Szaniawski; Franciszek Garwoliński

Wielmożni (Magn.) Antoni – chorągwi pancernej wielmożnego (Magn.) Potockiego, starosty grabowieckiego, towarzysz – i Tomasz, zmarłego wielmożnego (Magn.) Stanisława Szaniawskiego, wojskiego lubelskiego, synowie Szaniawscy, bracia między sobą rodzeni, imieniem własnym oraz wielmożnego (Magn.) Kazimierza Szaniawskiego, brata swego rodzonego, za którego pokój warunkują, zdrowi będąc, zeznali, iż oni urodzonemu (Gen.) Franciszkowi Garwolińskiemu, zmarłego urodzonego (Gen.) Franciszka Garwolińskiego synowi, i jego następcom sumę tysiąca pięciuset złotych polskich sposobem pewnego, prawdziwego, słusznego, płynnego i prostego długu winni są i powinni;

którą to sumę na wszystkich dobrach swoich, a zwłaszcza na Chomejowej Woli [odczyt niepewny], zapisują i zabezpieczają, i tęż sumę na święto Narodzenia św. Jana Chrzciciela w nadchodzącym roku 1744 [24 czerwca 1744] przypadające zapłacić oraz przy aktach urzędu niniejszego złożyć się zobowiązują i obligują;

w razie zaś niezapłacenia sumy pierwotnej w terminie wyżej [oznaczonym] – odtąd prowizję po siedem od sta wierzycielowi swemu corocznie, aż do rzeczywistej wypłaty sumy pierwotnej, uiszczać się ofiarują i zapisują; i to pod podobnym zakładem tysiąca pięciuset złotych polskich oraz pod jurysdykcją urzędu niniejszego.

[Podpisy:] Antoni Szaniawski ręką własną; Tomasz Szaniawski ręką własną

Wielmożni (Magn.) Konstancja z Podowskich Dąbrowska, zmarłego wielmożnego (Magn.) Władysława Dąbrowskiego, podkomorzego wileńskiego, małżonka pozostała wdowa, matka, oraz Stanisław Dąbrowski, podczaszy liwski, wicepułkownik wojsk Jego Królewskiej Mości, syn – z wyżej wspomnianym zmarłym wielmożnym (Magn.) Władysławem Dąbrowskim przed zmianą stanu świeckiego na duchowny w prawowitym łożu spłodzony, a zmarłego jaśnie wielmożnego (Illustr.) i przewielebnego (Adm. Rev.) (Illustr. et Religiosiss.) Michała Dąbrowskiego, kawalera maltańskiego, synowiec i po tymże ojcu oraz stryju jedyny prawowity sukcesor – zdrowi będąc, zeznali, ustępując,

iż oni wielmożną (Magn.) Marię z Kątskich – zmarłych wielmożnych (Magn.) Jana Stanisława dwojga imion i Wiktorii ze Szczuków Kątskich, małżonków, w pierwszym łożu prawowicie zrodzoną córkę, wielmożnej (Magn.) Konstancji ze Złotego Potoku Szczukowej, podkanclerzyny Wielkiego Księstwa Litewskiego, wnuczkę, a wielmożnego (Magn.) Eustachego Potockiego, starosty tłumackiego i dubieńskiego, prawowitą małżonkę, jedyną sukcesorkę i dziedziczkę – oraz jej następców kwitują z dwóch sum, a mianowicie:

z pierwszej – siedmiu tysięcy ośmiuset ośmiu talarów bitych (imperiałów) i ośmiu groszy polskich: naprzód zapisem dłużnym przed aktami grodzkimi warszawskimi w środę po święcie św. Piotra w Okowach roku 1718 [3 sierpnia 1718] na sumę trzech tysięcy stu pięćdziesięciu ośmiu talarów bitych – przez zmarłą wielmożną (Magn.) Konstancję ze Złotego Potoku Szczuczynę, podkanclerzynę litewską, wdowę po zmarłym wielmożnym (Magn.) Stanisławie Szczuce, podkanclerzym litewskim, babkę teraźniejszej kwitowanej – sukcesorom zmarłego wielmożnego (Magn.) Władysława Dąbrowskiego, podkomorzego wileńskiego, zeznanym; a następnie zapisem dalszym na sumę czterech tysięcy sześciuset pięćdziesięciu tychże talarów bitych, przy umocnieniu urzędownym niżej opisanego kontraktu przez tęż podkanclerzynę litewską zmarłemu jaśnie wielmożnemu (Illustr.) Michałowi Dąbrowskiemu, kawalerowi maltańskiemu, zabezpieczonym;

a także z kontraktu obligatoryjnego, zawartego między tąż wielmożną (Magn.) Konstancją Szczuczyną z jednej a wyżej wspomnianym zmarłym Michałem Dąbrowskim, kawalerem maltańskim – imieniem własnym i zeznającego – z drugiej strony, sporządzonego i datowanego w Warszawie dnia 24 października tegoż roku 1718, rękami kontrahentów podpisanego, w aktach warszawskich w sobotę po święcie św. Mateusza Apostoła tegoż roku [24 września 1718] umocnionego urzędownie, a do akt niniejszych grodzkich starościńskich łukowskich w roku 1736 sposobem oblaty podanego, włącznie –

a to sposobem zabezpieczenia na dobrach Branica, Wola Bezwola i Zbytków [odczyt niepewny], w województwie lubelskim, w ziemi zaś łukowskiej leżących; które to sumy, licząc imperiał po osiem złotych bieżącej w Królestwie monety, czynią sześćdziesiąt dwa tysiące czterysta sześćdziesiąt cztery złote i osiem groszy polskich;

z drugiej zaś – siedmiuset dwudziestu czterech czerwonych złotych węgierskich, trzystu czterdziestu sześciu talarów i dwóch złotych, tudzież tysiąca siedmiuset trzydziestu pięciu tynfów i dwóch szóstaków, przez wspomnianą wielmożną (Magn.) Wiktorię ze Szczuków, drugiego małżeństwa Cetnerową, kuchmistrzynię koronną, skryptem ręcznym danym w Warszawie dnia 16 października Roku Pańskiego 1739, a do akt niniejszych łukowskich w czwartek w przeddzień święta św. Michała Archanioła roku 1741 [28 września 1741] sposobem oblaty podanym, u tegoż jaśnie wielmożnego (Illustr.) Michała Dąbrowskiego, kawalera maltańskiego, wyżej wspomnianego stryja, zaciągniętych i do zapłaty wraz z prowizją tymże skryptem zabezpieczonych;

tudzież z testamentu ostatniej woli, przez tegoż jaśnie wielmożnego (Illustr.) stryja sporządzonego w komandorii łomaskiej dnia 26 listopada Roku Pańskiego 1740, w aktach konsystorza janowskiego [odczyt niepewny] umocnionego urzędownie, a do akt urzędu niniejszego w poniedziałek po święcie Trzech Króli roku 1741 [9 stycznia 1741] sposobem oblaty podanego –

wraz z prowizją od sumy kapitalnej osiemnastu tysięcy złotych, piętnastu groszy i jednego szeląga polskiego, liczoną od terminu w tymże skrypcie do zapłaty oznaczonego, to jest od święta Narodzenia św. Jana Chrzciciela roku 1734, wedle wyroków trybunalskich, do podobnego święta roku 1744, w połowie, a obecnie do dnia dzisiejszego za dwa lata w całości przypadającą i obliczoną, sprowadzoną do sumy dziewięciu tysięcy pięciuset złotych polskich, przez tęż wielmożną (Magn.) kwitującą z sumy stanowiącej cenę dóbr Branica z przyległościami podniesioną –

które to sumy kapitalne i prowizyjne, razem obliczone na dziewięćdziesiąt tysięcy trzysta sześćdziesiąt cztery złote, dwadzieścia trzy grosze i jeden szeląg polski, zostały im obecnie rzeczywiście i skutecznie wypłacone;

tudzież z wszelkich pretensji z posiadania wyżej wymienionych dóbr wynikających i do dnia dzisiejszego zaszłych, nic sobie z nich prawa ani pretensji nie zachowując, oraz z manifestacji uczynionych tak przez tegoż jaśnie wielmożnego (Illustr.) poprzednika, jak i przez nich samych zeznających, co do całego jakimkolwiek sposobem wszczętego procesu – kwitują, a zapisy powyższe, zabezpieczenie kontraktów, manifestacje i wskazane w nich postępowania znoszą, kasują, umarzają i unieważniają wieczyście i na zawsze.

Tamże następnie wielmożny (Magn.) Stanisław Szymanowski, podczaszy bracławski, wielmożnych (Magn.) Eustachego i Marii z Kątskich Potockich, starostów tłumackich i dubieńskich, małżonków, prawowicie ustanowiony komisarz i do dokonania powyższego przed aktami grodzkimi halickimi [odczyt niepewny] w sobotę po uroczystych świętach Zesłania Ducha Świętego roku bieżącego 1743 [8 czerwca 1743] szczególnie zapisany plenipotent, przed urzędem i aktami niniejszymi osobiście stanąwszy, zdrowy będąc, zeznał, ustępując,

iż on – mocą służącej mu plenipotencji – wyżej wymienionych wielmożnych (Magn.) Konstancję z Podowskich, matkę, i Stanisława, podczaszego liwskiego, syna, Dąbrowskich oraz ich następców kwituje z wszelkich pretensji, z gruntu i posiadania wyżej wymienionych dóbr Branica z przyległościami jakimkolwiek tytułem wynikających, do nich zaś kwitowanych z racji jego mocodawców odnoszących się i do dnia dzisiejszego zaszłych, nic z nich na rzecz swoich mocodawców nie zachowując, tudzież z manifestacji, relacji, zapisów i innych postępowań – a manifestacje, relację i całe postępowanie kasuje, za pośrednictwem niniejszych zeznań we wszystkim.

[Podpisy:] K. P. Dąbrowska; Stanislaus Dąbrowski; Stanislaus Szymanowski, podczaszy bracławski

Nagłówek sesji: czwartek po uroczystościach Zesłania Ducha Świętego Roku Pańskiego 1744.

Niewierni (Infid.) (Infideles) Majer Elajzewicz, Zusman Zewelowicz i Michał Moskowicz, starsi kahału radzyńskiego, imieniem własnym oraz całej synagogi kahału radzyńskiego, za których równie ręczą i [czynność za] ważną i przyjętą przyrzekają — zeznali, iż skrypt pewien ręczny, na osobę Wielebnego (Ven.) Aleksandra Zaręby, mansjonarza kościoła radzyńskiego, wystawiony, daty w Radzyniu dnia 24 kwietnia Roku Pańskiego bieżącego 1744, własnymi rękami ich i całej synagogi kahału radzyńskiego podpisany — którego osnowa jest następująca:

„My niżej podpisani, cały Kahał miasta Radzynia i wszystka Synagoga do składki kahałskiej należąca, dłużny ten skrypt i asekurację JMci księdzu Aleksandrowi Zarębie, mansjonarzowi natenczas przy kościele radzyńskim zostającemu, [wydajemy]. Na to za konsensem od Jaśnie Wielmożnych (Illustr.) JMPana Eustachego i z Kątskich Marii Potockich, małżonków, starosty tłumackiego, Państwa naszych dziedzicznych miłościwych, dnia dziewiątego miesiąca kwietnia Roku 1744-tego danym, i za wiadomością JMPana Garwolińskiego, ekonoma natenczas radzyńskiego, w tymże konsensie wyrażoną — iż zaciągnęliśmy i do rąk naszych wzięliśmy pożyczanym sposobem sumę czterech tysięcy złotych polskich u pomienionego wyżej JMci księdza Zaręby, w czerwonych złotych będącą, każdy czerwony złoty po półosmnasta (17½) złotego; a to na zniesienie długów, dla ulżenia (alleviacyi) sumami od tysiąca złotych po sto prowizjonalnymi kahał obciążającymi.

Od której sumy, dziś przez JMci księdza Aleksandra Zarębę na prowizję na kahał nasz radzyński w wieczne czasy ulokowanej, my cała synagoga kahału radzyńskiego, a i w potomnych czasach sukcesorowie nasi — od tysiąca po siedemdziesiąt złotych, a czerwony złoty po półosmnasta złotego — prowizję punktualnie na świętego Jana Chrzciciela corocznie wypłacać i realnie oddawać obligujemy się, i powinni będą, bez wszelkiego zawodu, za pokazaniem tej karty; a to najpierwszą prowizję od czterech tysięcy dziś przez nas pożyczonych — na świętego Jana Chrzciciela, to jest dnia 24 czerwca roku bieżącego 1744 — złotych dwieście osiemdziesiąt, dico 280, czerwonymi złotymi po półosmnasta złotego; i tak co rok niechybnie zapłacić obowiązujemy się i będziemy powinni.

A jeżeliby miała być zwłoka (zawoda) i renitencja przez nas, w życiu naszym, albo w przyszłych czasach przez potomków naszych, w płaceniu prowizji od pomienionej sumy złotych 4000 — tedy wolno pozwać do urzędu grodzkiego łukowskiego nas czyli potomków naszych, i za dekretem grodzkim łukowskim najpierwszym oryginalną czterech tysięcy sumę, z zakładem takiejże drugiej za niewierność (Infid.) [odczyt niepewny] i niepunktualność, JMci księdzu Zarębie czyli sukcesorom jego, komu będzie po nim należało, oddać i odliczyć powinniśmy. I chociaż nieznośnie [odczyt niepewny] z kahału na wieki tej pomienionej sumy u JMci księdza Zaręby pożyczonej — w tej asekuracji, pismem niżej […] [wyrazy nieczytelne], obostrzyliśmy sobie: za niepunktualność — chowaj Boże — w płaceniu prowizji przez nas czyli potomków naszych, ten punkt […] [wyrazy nieczytelne].

[…] gotowiśmy na to się [zdać]. Dla lepszej wiary i wagi my, kahalni starsi, rękami [własnymi] podpisujemy, i do grodu łukowskiego zaraz tę kartę powieziemy. Datum w Radzyniu dnia 24 kwietnia Roku 1744-go.”

(Następują podpisy w języku żydowskim, w miejscu swoim w skrypcie położone.)

[Zeznający] warunkom tegoż skryptu czyli asekuracji [zadość czyniąc], go umacniają — a to pod podobnym zakładem czterech tysięcy złotych polskich, co do którego forum urzędu niniejszego, albo w czasie bezkrólewia sądu kapturowego ziemi łukowskiej, [sobie obierają].