małżonek Stanisław Olszewski
wpisy 1075 1076 1439

Strona główna › Księgi grodzkie / Stare źródła › Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744 › Nazwiska › Pieńkowski
Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744
osób 2 · wpisów 5 · lata 1744
Drogi czytelniku, pamiętaj, że to opracowanie AI, może zawierać błędy, traktuj poglądowo i weryfikuj we własnym zakresie.
„Osób (różnych imion)” znaczy: różnych połączeń imienia z przydomkiem, a nie osób dowiedzionych. Dwaj imiennicy z jednej rodziny zlewają się w tej rachubie w jedną pozycję i akta nie dają czym ich rozdzielić. Wpis wymieniający kilka rodzin stoi przy każdej z nich — bo księga wymienia je razem, a rozdzielać ich nie wolno.
formy zapisu w aktach Pieńkowska Pieńkowski
Postacie tego nazwiska w aktach, z liczbą wpisów i z pokrewieństwami, które księga odnotowuje wprost.
małżonek Stanisław Olszewski
wpisy 1075 1076 1439
małżonek Agnieszka Dziewulska
wpisy 1753 1795
Miejscowości, przy których akta wymieniają to nazwisko — z liczbą wpisów.
Wszystkie wpisy, w których akta wymieniają to nazwisko. Przy każdym: data kancelaryjna w przekładzie, karta księgi, rodzaj czynności, zarys sprawy oraz osoby i miejscowości wymienione we wpisie.
rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis
Kwit z siedmiu talarów bitych i kary trzech grzywien zasądzonych dekretem
strona czynna Mateusz Olszewski Nob. · Wierzyciel (kwitujący)
strona bierna Zofia Pieńkowska Nob. · Strona
osoby we wpisie Mateusz Olszewski – kwitujący; Zofia z Pieńkowskich, pierwszego ślubu żona zm. Zygmunta Olszewskiego, drugiego zm. Stanisława Szaniawskiego Gzary, obecnie Stanisława Olszewskiego – matka; Jadwiga, żona Ludwika Leszczyńskiego, Aniela, żona Antoniego Izdebskiego, oraz Katarzyna, żona Bartłomieja Mościckiego – siostry rodzone, córki z pierwszego łoża – kwitowane
miejscowości we wpisie urząd grodzki łukowski
[Nagłówek księgi:] W imię Pańskie. Amen.
**Protokół inskrypcji na rok 1744.**
Czwartek nazajutrz po święcie Obrzezania Chrystusa Pana, roku Pańskiego 1744 [2 stycznia 1744].
Urodzony (Nob.) Mateusz Olszewski, zdrowy i przy dobrym rozumie będąc, zeznał, iż on urodzone (Nob.) Zofię z Pieńkowskich – pierwszego ślubu zmarłego urodzonego (Nob.) Zygmunta Olszewskiego, drugiego, po nim, zmarłego urodzonego (Nob.) Stanisława Szaniawskiego zwanego Gzara, trzeciego zaś, obecnego, urodzonego (Nob.) Stanisława Olszewskiego małżonkę, matkę – tudzież Jadwigę, urodzonego (Nob.) Ludwika Leszczyńskiego, Anielę, urodzonego (Nob.) Antoniego Izdebskiego, i Katarzynę, urodzonego (Nob.) Bartłomieja Mościckiego małżonki, Olszewskie, córki w pierwszym łożu zrodzone, siostry między sobą rodzone, oraz ich następców –
z sumy siedmiu talarów bitych (imperiały cesarskie) oraz z kary i opłaty (luita) trzech grzywien polskich, dekretem urzędu niniejszego w terminach skarg czyli sądach spraw urzędu, w poniedziałek po święcie Oczyszczenia Najświętszej Panny Maryi roku ubiegłego 1743 [4 lutego 1743], między zeznającym z jednej, a kwitowanymi z drugiej strony wydanym, jemu przysądzonych, a przez tychże kwitowanych jemu zapłaconych – kwituje; a wobec uczynionego mu w powyższej sumie zadośćuczynienia kwituje również manifestacje, relacje i dekret w tej sprawie zapadły, wyżej przy akcie odnotowany, wraz z jego rygorem kasuje.
[Podpis własnoręczny:] Mateus Olszewski
uwagi i marginalia Pierwszy wpis rocznika 1744 (sygn. 57). Nowa księga zaczyna się formułą „In Nomine Domini Amen” i tytułem „Protocollon Inscriptionum Annum 1744”. Data zweryfikowana: Obrzezanie Pańskie 1 I 1744 przypadło w środę, nazajutrz to czwartek 2 I 1744. Dekret pochodzi z sesji sądów spraw urzędu z 4 II 1743 – tej samej, z której kwitowano w rocznikach poprzednich (wpisy 995, 1000, 1002, 1005, 1016). Suma podana w talarach bitych (7 imperiałów = 56 złp przy kursie 8 złp). Wszystkie osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-002, łącznie z trzykrotnym zamążpójściem matki („Zofia Pieńkowska pv Olszewska sv Szaniawska tv Olszewska”).
data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta in Crastino Festi Circumcisionis Christi Domini Anno Domini 1744
rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)
Zastaw (obligatio) roli w kilku miejscach na rok za 60 złp 24 gr
strona czynna Zofia Pieńkowska Nob. · Zbywca
strona bierna Jadwiga Olszewska Nob. · Nabywca
wartość 60
osoby we wpisie Zofia z Pieńkowskich Olszewska, matka, oraz jej córki Jadwiga Leszczyńska, Aniela Izdebska i Katarzyna Mościcka, zeznające w asystencji mężów, także imieniem panny Ewy Olszewskiej – zastawczynie; Mateusz Olszewski – zastawnik; sąsiedzi (miedze): Piotr Olszewski, sukcesorowie zm. Pawła Olszewskiego Skrzesa [przydomek – odczyt niepewny], Wojciech Mościcki, Maciej Olszewski, sukcesorowie zm. Sebastiana Olszewskiego, sukcesorowie zm. Hiacynta Olszewskiego
miejscowości we wpisie wieś Olszewnica; droga Dłużnicka; rzeka Krzna; miejsce zwane Myszki; droga Bajnowa [odczyt niepewny]; granica Kamienna; miedze lipniackie i zgorzelskie [odczyty niepewne]
Urodzone (Nob.) Zofia z Pieńkowskich – pierwszego ślubu zmarłego urodzonego (Nob.) Zygmunta Olszewskiego, drugiego zmarłego urodzonego (Nob.) Stanisława Szaniawskiego, trzeciego, obecnego, urodzonego (Nob.) Stanisława Olszewskiego małżonka, matka – tudzież Jadwiga, urodzonego (Nob.) Ludwika Leszczyńskiego, Aniela, urodzonego (Nob.) Antoniego Izdebskiego, i Katarzyna, urodzonego (Nob.) Bartłomieja Mościckiego małżonki, w asystencji mężów swoich, zdrowe będąc, zeznały – a matka nadto imieniem urodzonej (Nob.) Ewy Olszewskiej, panny niezamężnej, córki swojej, za którą ręczy – iż one urodzonemu (Nob.) Mateuszowi Olszewskiemu i jego następcom dobra swoje dziedziczne, to jest:
1) po pierwsze – sześć zagonów roli, poczynając od drogi Dłużnickiej ku granicom [nazwa – odczyt niepewny], między miedzami lipniackimi, to jest między miedzami urodzonego (Nob.) Piotra Olszewskiego z jednej, a sukcesorów zmarłego urodzonego (Nob.) Pawła Olszewskiego zwanego Skrzes [odczyt niepewny] z drugiej strony; 2) nadto pięć zagonów roli, poczynając od drogi Mosickiej [odczyt niepewny], ciągnących się ku rzece Krznie, między miedzami dzisiejszego zastawnika z jednej, a sukcesorów urodzonego (Nob.) Wojciecha Mościckiego z drugiej strony; 3) nadto sześć zagonów roli w miejscu zwanym Myszki, poczynając od drogi Bajnowej [odczyt niepewny], ciągnących się ku rzece Krznie, między miedzami urodzonego (Nob.) Piotra Olszewskiego z jednej, a urodzonego (Nob.) Macieja Olszewskiego z drugiej strony; 4) nadto dziewięć zagonów roli, poczynając od granicy Zgorzelnej [odczyt niepewny], ciągnących się ku rzece Krznie, między miedzami sukcesorów zmarłego urodzonego (Nob.) Sebastiana Olszewskiego z jednej, a sukcesorów zmarłego urodzonego (Nob.) Hiacynta Olszewskiego z drugiej strony; 5) nadto sześć zagonów, poczynając od granicy Kamiennej, ciągnących się ku rzece Pogorzel [odczyt niepewny], między miedzami sukcesorów zmarłego urodzonego (Nob.) Sebastiana Olszewskiego z jednej, a urodzonego (Nob.) [Hiacynta] Olszewskiego z drugiej strony –
próżne, we wsi dziedzicznej Olszewnica położone i leżące, ze wszystkim, w sumie sześćdziesięciu złotych polskich i dwudziestu czterech groszy, od dziś na rok, z terminem przypadającym na święto Obrzezania Chrystusa Pana w roku, da Bóg, przyszłym 1745, zastawiają; a potem podobnież. Intromisję przyzwalają i obronę prawną przyrzekają, a to pod podobnym zakładem tejże sumy, dla którego wskazują sąd urzędu niniejszego.
[Podpisy własnoręczne:] Zofia Olszewska; S. Olszewski [odczyt niepewny]
uwagi i marginalia Pierwszy wpis rocznika 1744 pokazujący inne strony geograficzne niż rocznik 1743: wieś Olszewnica leży nad **Krzną**, a więc w północno-wschodniej części ziemi łukowskiej / na pograniczu Podlasia. Suma z groszami (60 złp 24 gr) – rzadkość w tej księdze. Nazwy dróg i granic odczytane z zastrzeżeniem; wszystkie osoby oraz wieś Olszewnica zgodne z tagami PTG do skanów 57-002 i 57-003. **Uwaga do imion:** w tym wpisie imiona **Maciej** i **Mateusz** przypadają osobom o tym samym nazwisku. Łacińskie *Matthias* i *Matthaeus* są w dopełniaczu (a więc w pozycji imienia ojca) w tej ręce praktycznie nierozróżnialne — **Mathiae** wobec **Mathaei** — więc obie wzmianki mogą dotyczyć tego samego imienia. **Lekcji nie ujednolicano**; zob. notę „Matthias czy Matthaeus” w arkuszu „O źródle i metodzie”.
data w brzmieniu kancelarii Feria Quinta in Crastino Festi Circumcisionis Christi Domini Anno Domini 1744 [(pod tą samą datą)]
Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.
rodzaj sprawy Zastaw dóbr (inscriptio obligatoria) inscriptio obligatoria (oppignoratio bonorum)
Cesja sumy zastawnej 60 złp 24 gr, zapisanej 2 I 1744 na dobrach w Olszewnicy
strona czynna Mateusz Olszewski Nob. · Zbywca (cedent)
strona bierna Bartłomiej Mościcki Nob. · Nabywca
wartość 60
osoby we wpisie Mateusz Olszewski – cedujący (podpis własnoręczny); Bartłomiej Mościcki, syn zm. Andrzeja Mościckiego zwanego Szuba – nabywca cesji; Zofia z Pieńkowskich, wdowa po zm. Zygmuncie Olszewskim i po zm. Stanisławie Szaniawskim, obecnie żona Stanisława Olszewskiego, matka, oraz jej córki: Jadwiga, żona Ludwika Leszczyńskiego, Aniela, żona Antoniego Izdebskiego, i Katarzyna, żona Bartłomieja Mościckiego – pierwotne zastawczynie
miejscowości we wpisie wieś Olszewnica
Urodzony (Nob.) Mateusz Olszewski, zdrowy będąc, zeznał, iż on urodzonemu (Nob.) Bartłomiejowi Mościckiemu, zmarłego urodzonego (Nob.) Andrzeja Mościckiego zwanego Szuba synowi, i jego następcom sumę sześćdziesięciu złotych polskich i dwudziestu czterech groszy — jemu, działającemu, przez urodzone (Nob.) Zofię z Pieńkowskich, pierwszego ślubu żonę zmarłego urodzonego (Nob.) Zygmunta Olszewskiego, drugiego zmarłego urodzonego (Nob.) Stanisława Szaniawskiego, trzeciego, obecnego, urodzonego (Nob.) Stanisława Olszewskiego małżonkę, matkę; tudzież Jadwigę, urodzonego (Nob.) Ludwika Leszczyńskiego, Anielę, urodzonego (Nob.) Antoniego Izdebskiego, oraz Katarzynę, urodzonego (Nob.) Bartłomieja Mościckiego małżonki, w asystencji mężów swoich — sposobem zastawnym na pewnych dobrach we wsi dziedzicznej Olszewnica leżących, przed aktami niniejszymi w czwartek nazajutrz po święcie Obrzezania Chrystusa Pana roku bieżącego 1744 zapisaną, a obecnie przez niego, zeznającego, z rąk [zastawczyń] w pieniądzach odebraną — ze wszystkim ustępuje i ceduje. Intromisję [przyzwala] prawem powszechnym, z odbioru rzeczy i przynależności [zapisu], a to pod podobnym zakładem sześćdziesięciu złotych polskich i dwudziestu czterech groszy. Sąd urzędu niniejszego.
[Podpis własnoręczny:] Mateusz Olszewski
uwagi i marginalia Wpis domyka zastaw z wpisu 1076: ta sama suma (60 złp 24 gr), ta sama wieś Olszewnica, ci sami zastawcy. Data zapisu pierwotnego zweryfikowana kalendarzowo: „feria quinta in crastino Festi Circumcisionis Christi Domini 1744” = czwartek 2 I 1744 (1 I 1744 przypadł w środę) – zgodna z datą wpisu 1075/1076. W rękopisie skrót „in Crno” = in crastino, kolejny raz w tym opracowaniu. Podpis własnoręczny Mateusza Olszewskiego po polsku. Osoby zgodne z tagami PTG do skanu 57-065.
data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Dominicam Jubilate proximo Anno Domini 1744to [(pod tą samą datą)]
Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.
rodzaj sprawy Ugoda i komplanacja (complanatio) complanatio amicabilis
kwitacja wzajemna po ugodzie (complanatio) z kasacją dekretów
strona czynna Józef Pieńkowski Gen. · Strona
strona bierna Agnieszka Dziewulska Gen. · Strona
osoby we wpisie Józef Pieńkowski; Agnieszka z Dziewulskich Pieńkowska (żona); Jakub Dziewulski Górny; Jan Dziewulski i Kazimierz Dziewulski (jego synowie)
miejscowości we wpisie Dziewule
**[Nagłówek sesji:] Sobota po święcie Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny, dnia 4 [lipca] Roku Pańskiego 1744.**
Urodzony (Gen.) **Józef Pieńkowski**, imieniem własnym oraz urodzonej (Gen.) **Agnieszki z Dziewulskich, małżonki swojej** — za którą **ręczy** — z jednej strony;
oraz szlachetny (Nob.) **Jakub Dziewulski rzeczony Górny**, imieniem własnym oraz szlachetnych (Nob.) **Jana i Kazimierza Dziewulskich, synów swoich** — za których zatwierdzenie **ręczy** — z drugiej strony;
zdrowi będąc, każdy z osobna zeznali, iż oni **wzajemnie siebie i nawzajem**:
— **ze sprawy i akcji urzędowej, przed urzędem niniejszym przez szlachetnych (Nob.) Pieńkowskich małżonków przeciw szlachetnym (Nob.) Dziewulskim, ojcu z synami, wytoczonej i wniesionej — z okazji gruntów w dobrach wsi Dziewule: ról i łąk, przez nich bez żadnego prawa posiadanych**;
— jako też **stosownie do ugody pewnej (complanatio), między tymiż zeznającymi z obu stron na gruncie wspomnianych dóbr Dziewule spisanej, podpisanej i wadium dwustu grzywien polskich utwierdzonej** — **z rachunku z pobranych pożytków wynikającego**, nadto **ze spustoszenia (desolatio) budynków jakichkolwiek, do Pieńkowskich należących, we wsi Dziewulach**;
— a nadto **[Dziewulscy] Pieńkowskich małżonków — ze wszelkich składek: tak podymnego, jak subsidium charitativum, kościelnych oraz wszelkich innych na rzecz Rzeczypospolitej** —
**z powodu wystarczającego, wzajemnie sobie z obu stron uczynionego zadośćuczynienia — kwitują**;
a wspomniani **Pieńkowscy**, przyjąwszy zwolnienie, **wraz z dekretami sprawę tę [obejmującymi] — kasują**;
przy czym **[Jakub Dziewulski] z synami swymi wspomniane składki, w rzeczy zapłacone, [do rozliczenia] szlachetnym (Nob.) Pieńkowskim u szlachetnego (Nob.) Antoniego Dziewulskiego przekazuje** [odczyt niepewny].
*[Podpisy:] **Jozef Pieńkowski**; drugi — nieświadomy pisma*
uwagi i marginalia **Data sesji zweryfikowana:** Nawiedzenie NMP = 2 VII 1744 (czwartek); **sobota po nim = 4 VII 1744** ✔ — zgodnie z podwójną datacją nagłówka (formuła kościelna + data dzienna). **Wadium ugody wyrażone w grzywnach: 200 grzywien polskich.** Przy potwierdzonym w tej księdze przeliczniku **1 grzywna = 1,6 złp** daje to **320 złp** — przelicznik podano informacyjnie, w źródle kwoty w złotych **nie ma**. **Wpis wyjątkowo bogaty w realia skarbowe:** wymienia **podymne (contributiones fumales)**, **subsidium charitativum** (świadczenie duchowieństwa), **składki kościelne** i inne ciężary na rzecz Rzeczypospolitej — rzadkie w tej księdze wyliczenie obciążeń publicznych, tu przedmiot wzajemnego rozliczenia między współposiadaczami wsi. Spór dotyczył **gruntów posiadanych „nullo Jure” (bez żadnego tytułu)** oraz **zniszczenia zabudowań** — sprawa zakończona ugodą zawartą **na gruncie (in fundo)**, a więc na miejscu, przed zjazdem stron. **Sigla zróżnicowane:** Pieńkowscy — **Gen.**, Dziewulscy — **Nob.**; zachowano bez ujednolicania. Osoby i wieś zgodne z tagami PTG do skanu 57-130 („Józef Pieńkowski”, „Agnieszka Dziewulska Pieńkowska”, „Jakub Dziewulski Górny”, „Jan Dziewulski”, „Kazimierz Dziewulski”, „Dziewule”). ✔ **Wpis przechodzi z karty 129r (skan 57-130) na 129v (skan 57-131)**, gdzie kończy się klauzulą o rozliczeniu składek oraz podpisami: **„Jozef Pieńkowski”** i adnotacją, że drugi z zeznających jest **nieświadomy pisma**. W klauzule końcowej pojawia się **Antoni Dziewulski** (tag PTG do skanu 57-131 ✔) — jego rola opisana eliptycznie; **odczyt tej partii niepewny, nie uzupełniano domysłem**.
data w brzmieniu kancelarii Sabbatho post Festum Visitationis Beatissimae Virginis Mariae proximo, et die 4ta [Julii], A.D. 1744to
Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.
rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis
kwitacja sumy zasądzonej dekretem zjazdowym (quietatio) z kasacją zapisu i dekretu oraz ewikcją
strona czynna Antoni Dziewulski Nob. · Strona
strona bierna Antoni Dziewulski Nob. · Strona
osoby we wpisie Antoni Dziewulski; Andrzej Dziewulski (ojciec, zm.); Agnieszka z Dziewulskich Pieńkowska; Kazimierz Dziewulski Gomolik (jej ojciec, zm.); Jan Dziewulski Gomolik (zm.); Józef Pieńkowski (jej mąż)
miejscowości we wpisie Dziewule
**[Nagłówek sesji:] Piątek po święcie św. Małgorzaty Panny Roku Pańskiego 1744.**
Szlachetny (Nob.) **Antoni Dziewulski**, zmarłego szlachetnego (Nob.) **Andrzeja Dziewulskiego** syn, zdrowy będąc, zeznał, iż on
urodzoną (Gen.) **Agnieszkę Dziewulską**, zmarłego urodzonego (Gen.) **Kazimierza Dziewulskiego** córkę, a zmarłego urodzonego (Gen.) **Jana rzeczonego Gomolik** [potomkinię], obecnie zaś urodzonego (Gen.) **Józefa Pieńkowskiego małżonkę prawną**, oraz jej następców —
**z sumy sześćdziesięciu złotych polskich**, przez tegoż zmarłego urodzonego (Gen.) **Kazimierza Dziewulskiego, rodzica kwitowanej**, zmarłemu szlachetnemu (Nob.) **Andrzejowi Dziewulskiemu, rodzicowi zeznającego**, sposobem obligatoryjnym **na dobrach pewnych, w dziedzicznej wsi Dziewulach leżących**, przed niniejszymi aktami **w sobotę w wigilię święta św. Jakuba Apostoła Roku Pańskiego 1690** [odczyt niepewny — patrz uwagi] zapisanej;
oraz **z dekretu zjazdowego (condescensionale) urzędu niniejszego, wydanego na gruncie dóbr Dziewul w piątek, w sam dzień święta Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny roku bieżącego 1744, między obecną kwitowaną z jednej a zeznającym i innymi z drugiej strony**, a **do akt urzędu niniejszego przez oblatę podanego** — którym to dekretem **nakazano [jej] zapłatę na dzień dzisiejszego aktu** —
a **obecnie rzeczywiście i skutecznie przez obecną kwitowaną, wraz z karą uzyskaną, zapłaconej** —
**kwituje**; **przyrzeczoną obligację oraz dekret — co do sumy zapłaconej — kasuje**; a **ewikcję wszelaką od siebie i swoich jej zabezpiecza, niniejszym zeznaniem**.
uwagi i marginalia **Data sesji zweryfikowana:** św. Małgorzata Panna = 13 VII; piątek po niej = **17 VII 1744** ✔. **Data dekretu zjazdowego zweryfikowana:** Nawiedzenie NMP = 2 VII 1744, a to **czwartek** — tymczasem rękopis podaje **„Feria Sexta ipso die Festi Visitationis BVM Anno praesenti 1744to”** (piątek w sam dzień święta). **Sprzeczność odnotowana, nie wygładzona**; sesja z 2 VII w tej księdze nie występuje, natomiast dekret zjazdowy zapadał **na gruncie**, poza kancelarią, więc rozbieżność może wynikać z omyłki pisarza przy wpisywaniu formuły. **Rok zapisu pierwotnego [odczyt niepewny]:** rękopis daje się czytać jako **„1600mo”**, co jest chronologicznie niemożliwe (144 lata przed kwitacją, przy relacji ojciec–syn po obu stronach). Najbliższy sensowny odczyt to **1690**; **cyfry nie poprawiano** — odnotowano oba warianty i wskazano, że pierwszy wyklucza kontekst. **Kwitacja obejmuje także „poenam lucratam”** (karę uzyskaną z dekretu) oraz kończy się **ewikcją od zeznającego i jego następców** — komplet zabezpieczeń. Przydomek **Gomolik** zgodny z tagami PTG do skanu 57-139 („Jan Dziewulski Gomolik”, „Kazimierz Dziewulski Gomolik”, „Agnieszka Dziewulska Gomolik”). ✔ Józef Pieńkowski występował już we wpisie 1753. **Stopień pokrewieństwa Agnieszki wobec Jana Gomolika** zapisany skrótowo i **nieczytelnie** („neptem”?) — **nie rozstrzygano**.
data w brzmieniu kancelarii Feria Sexta post Festum S. Margarethae Virginis A.D. 1744to
To nazwisko w pełnym opracowaniu ksiąg grodzkich — razem z wyszukiwarką po wszystkich wpisach, kartami rodzinnymi z drzewami, prozopografią i studium źródła.