wpisy 2040
Strona główna › Księgi grodzkie / Stare źródła › Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744 › Nazwiska › Gołębiowski
Księgi grodzkie łukowskie 1743–1744
Gołębiowski
osób 1 · wpisów 1 · lata 1744
Drogi czytelniku, pamiętaj, że to opracowanie AI, może zawierać błędy, traktuj poglądowo i weryfikuj we własnym zakresie.
„Osób (różnych imion)” znaczy: różnych połączeń imienia z przydomkiem, a nie osób dowiedzionych. Dwaj imiennicy z jednej rodziny zlewają się w tej rachubie w jedną pozycję i akta nie dają czym ich rozdzielić. Wpis wymieniający kilka rodzin stoi przy każdej z nich — bo księga wymienia je razem, a rozdzielać ich nie wolno.
Osoby
Postacie tego nazwiska w aktach, z liczbą wpisów i z pokrewieństwami, które księga odnotowuje wprost.
Wpisy
Wszystkie wpisy, w których akta wymieniają to nazwisko. Przy każdym: data kancelaryjna w przekładzie, karta księgi, rodzaj czynności, zarys sprawy oraz osoby i miejscowości wymienione we wpisie.
1744rok kancelaryjny
Ten wpis czeka na przekład angielski — niżej stoi przekład polski z łaciny.
rodzaj sprawy Kwit i kasacja zapisu (quietatio, cassatio) quietatio; cassatio inscriptionis
Wzajemny kwit po ugodzie w sprawie o gwałty żołnierskie (quietatio mutua ex composito)
strona czynna Paweł Jastrzębski Gen. · podsędek · Strona
strona bierna Michał Rzążewski Nob. · Strona
osoby we wpisie Paweł Jastrzębski, podsędek [odczyt urzędu niepewny] ziemski łukowski, towarzysz chorągwi pancernej Teodora Szaniawskiego, łowczego litewskiego, oraz Antoni Gołębiowski, żołnierz tejże chorągwi – strona pierwsza; Michał Rzążewski, Stanisław Bzowski, Marcin Krasuski Strączek, Józef Krasuski Magdalon i Paweł Krasuski Chudziak – strona druga
Urodzony (Gen.) **Paweł Jastrzębski**, *[nazwa urzędu odczytana niepewnie: podsędek?]* **ziemski łukowski**, **towarzysz chorągwi pancernej Jaśnie Wielmożnego (Illustr.) Teodora Szaniawskiego, łowczego Wielkiego Księstwa Litewskiego**, tudzież urodzony (Nob.) **Antoni Gołębiowski, żołnierz tejże chorągwi** (*miles turmalis*), z jednej,
a urodzeni (Nob.) **Michał Rzążewski, Stanisław Bzowski, Marcin** zwany **Strączek**, **Józef** zwany **Magdalon** i **Paweł** zwany **Chudziak, Krasuscy**, z drugiej strony,
zdrowi będąc, **zeznali**, iż oni **wzajemnie i nawzajem** — oni sami i ich sukcesorzy —
**ze spraw i akcji urzędowych, do urzędu niniejszego wytoczonych i wniesionych, względem pewnych gwałtów** (*violentiae*) **dokonanych przez urodzonych (Nob.) Rzążewskiego i Bzowskiego, żołnierzy chorągwi, tudzież względem wymuszenia** (*concussio*) **i pobicia** (*convulneratio*),
**jako też z protestacji, relacji jakichkolwiek i inskrypcji w regestrach od nich zależnych, oraz ze wszystkich i każdej z osobna pretensji, jedni przeciwko drugim mianych** —
**dla uczynionego sobie wzajemnie zadośćuczynienia i zawartej ugody** (*inita compositio*) — **kwitują**;
**protestacje, relacje i wszelkie dekrety kasują**.
Podpisy własnoręczne: **Paweł Jastrzębski**, **Michał Rzążewski**, **Marcin Krasuski**.
uwagi i marginalia **Zatarg wojskowo-szlachecki zakończony ugodą.** Po jednej stronie stoi **towarzysz chorągwi pancernej** i **żołnierz tejże chorągwi**, po drugiej — pięciu miejscowych szlachciców, w tym trzej **Krasuscy o trzech różnych przydomkach** (Strączek, Magdalon, Chudziak). Zarzuty są opisane technicznie: **gwałty** (*violentiae*), **wymuszenie** (*concussio*) i **pobicie** (*convulneratio*), przy czym rękopis **imiennie wskazuje sprawców po stronie wojskowej** — Rzążewskiego i Bzowskiego, określonych jako *milites turmales*. Nietypowe jest to, że **żołnierze wymienieni są po stronie drugiej**, a więc razem z Krasuskimi, przeciwko towarzyszowi i Gołębiowskiemu — sprawa dzieli więc chorągiew od wewnątrz, a nie przeciwstawia wojska cywilom. **Odczyt tego układu podaję tak, jak stoi w rękopisie, i nie wygładzam go**, choć jest zaskakujący. **Chorągiew pancerna Teodora Szaniawskiego, łowczego W.Ks.Litewskiego** — to najbardziej konkretna wzmianka wojskowa w tej partii księgi. Wraz z nr 2035 (towarzysze i rotmistrz chorągwi, cześnik owrucki Mateusz Zarzecki) daje ona obraz **obecności jednostek wojskowych w ziemi łukowskiej jesienią 1744 r.** i ich sporów z miejscową szlachtą. *Miles turmalis* to szeregowy żołnierz roty (pocztowy), *commilito* — towarzysz, czyli szlachcic służący konno z własnym pocztem; kancelaria rozróżnia oba stopnie precyzyjnie. **Ugoda polubowna** (*inita compositio*) kasuje nie tylko protestacje i relacje, ale i **wszelkie dekrety** (*Decreta quaevis*) — sprawa doszła więc już do wyroków. **Trzy podpisy własnoręczne** — Pawła Jastrzębskiego, Michała Rzążewskiego i Marcina Krasuskiego — czyli **po obu stronach sporu**; brak formuły *ignari litterarum*. **Odczyt urzędu niepewny — i sprzeczność do odnotowania.** Wyraz stojący przed *Terrestris Lucoviensis* odczytuję najprawdopodobniej jako **Subjudex** (podsędek), ale majuskuła i dwie pierwsze litery nie są pewne. Trzeba przy tym zaznaczyć, że **we wpisie nr 2035 ten sam urząd** (*Subjudex Terrestris*) **przypisano Stempowskiemu** — również przy niepewnym odczycie nazwy ziemi. **Co najmniej jeden z tych dwóch odczytów musi być błędny**; nie rozstrzygam który i pozostawiam obie lekcje oznaczone. **Datacja zweryfikowana:** *Feria Secunda post Festum S. Martini Pontificis proxima* — św. Marcin 11 XI 1744 wypadał w środę, najbliższy poniedziałek po nim to **16 XI 1744** ✔. Jest to **nowa sesja**, trzy dni po sesji z nr 2031–2039. **Zgodność z tagami PTG do skanu 57-196** ✔: „Paweł Jastrzębski”, „Teodor Szaniawski”, „Antoni Gołębiowski”, „Michał Rzążewski”, „Stanisław Bzowski”, „Marcin Krasuski Strączek”, „Józef Krasuski Magdalon”, „Paweł? Krasuski Chudziak” — tagi opatrują imię Pawła Krasuskiego znakiem zapytania; **rękopis potwierdza odczyt Paulus** ✔.
data w brzmieniu kancelarii Feria Secunda post Festum S. Martini Pontificis proxima A.D. 1744to
To nazwisko w pełnym opracowaniu ksiąg grodzkich — razem z wyszukiwarką po wszystkich wpisach, kartami rodzinnymi z drzewami, prozopografią i studium źródła.
