Olędzki 7/1819

7. Działo się we Wsi Borkach Kosach, w Powiecie Siedleckim Województwie Podlaskim położonej, w Domu pod Numerem Siódmym dnia ósmego Miesiąca Stycznia Tysiąc Ośmset Dziewiętnastego Roku. Przedemną niżej podpisanym Józefem Olędzkim Notariuszem Publicznym Województwa Podlaskiego w mieście Wojewódzkim Siedlcach w Domu pod Numerem Dwadzieścia jeden przy Ulicy Rożnickiej mieszkającym i tamże Swą Kancelarię utrzymującym, do niniejszej czynności wezwanym, i w miejsce na początku Aktu tego wyrażone przybyłym w przytomności niżej wyrażonych prawomocnych Świadków, Stawiwszy się osobiście na końcu Aktu tego podpisani Obywatele rzeczonej Wsi Borków Kosów dziedzice w tej Wsi mieszkający i prawne zamieszkanie co do tego interesu sobie obierający, Notariuszowi i Świadkom co do rzeczywistości Osób znani, do działania urzędowego zdolni, żadnemu z Prawa wyłączeniu nie podlegli, jawnie dobrowolnie i Urzędownie zeznali i niniejszym zeznają: Iż zapobiegając Szkodom a z tąd niechcąc przyjść pomiędzy sobą do nieprzyjemności i procesów, zawarli pomiędzy Sobą, o swe części Dziedziczne na rzeczonej Wsi Borkach Kosach leżące dobrowolny układ w Sposobie następującym. Najpierw. W Borach Lasach chrustach, Olszynach i Zaroślach żaden dziedzic na Swym własnym a bardziej na cudzym pod żadnym pozorem rąbać ani łamać drzewa i krzewiny przez lat dziesięć od dnia dzisiejszego nie może, pod karą za każdy pieniek po Złotych trzy do Kasy Wiejskiej która u jednego w Wsi będzie, i po Złotych Polskich Sześć od pieńka dla Właściciela drzewa lub krzewiny, z odda- niem wyrąbanego właścicielowi. Powtóre po upłynieniu lat dziesięciu pozwala się każdemu na Swym własnym regularny i jedyny wrąb od dnia dwudziestego do ostatniego Miesiąca Kwietnia w każdym roku z opowiedzeniem się omiedznikom i Sąsiadom własności leśnej, jednakowoż wrąb ten nie jest wolny pod wyżej opisaną karą aż po upłynieniu lat piętnastu w Dłużnym[?] tak zwanym Lesie. Potrzecie. przez lata zapowiedzi w razie gwałtownej potrzeby można będzie ku potrzebie gospodarskiej właścicielowi uciąć, nie inaczej jednak jak za pozwoleniem dwóch z liczby trzech najstarszych w wieku tej że Wsi Dziedziców. Po skończonej zaś Zapowiedzi niewięcej nad fur cztery do roku, w czasie wyżej oznaczonym każdy dziedzic z lasów lub olszyn wywozić na własną potrzebę nie powinien pod wyżej oznaczonemi karami chyba za zdaniem dwóch obywateli jak się wyżej rzekło. Poczwarte. Ani wycinać ani kosić cząstkowo Łąk, nikt nie powinien aż w czasie zwyczajnym sianożęci, pod karą za każdą wiązkę do kasy wiejskiej po złotemu jednemu. Po piąte równie nie wolno nikomu po miedzach i pomiędzy zbożem lub Łąkami pasać jak tylko na pastwiskach wspólnych, lub po zupełnym przez wszystkich tej że Wsi dziedziców Zbiorze. Po Szóste. aby jednak w Zbiorze nie spóźniali się, więc oznacza się najdłuższy termin do Zbioru, dwie niedziele po jak większa część Wsi obywateli swe zbiorą, po upłynieniu bowiem tych dwóch tygodni gdyby niewczesna nastąpiła szkoda, kary za to nie będzie, bowiem opuszczający się winę sobie przypisze i Stratę poniesie. Po Siódme w miejscach jak jest we Zwyczaju płoty pozagradzać tak że i w ogrodach naprzeciwko swego każdy powinien najdalej do dnia dwudziestego trzeciego Kwietnia, rozbierać zaś nikt nie powinien aż po Zupełnym Zbiorze. Po Ósme. Do płotów podłużnych wszyscy przyłożą się w proporcję własności każdego którego płot ten własność od Szkody zabezpieczać może. Podziewiąte. Gdyby w wyżej oznaczonym terminie kto zagrodzić niebył w Stanie, powinien Sąsiadowi zadzierżawić z obowiązkiem zagrodzenia w czasie przyzwoitym inaczej bowiem po upłynieniu tego terminu Sąsiad zagrodzi i zasieje, a za to połowę użytków otrzyma. Po dziesiąte. Na przypadek długo trwającej Zimy że w miesiącu Kwietniu siać i sadzić ogrodów nie można by było, termin ogrodzenia z powyższemi zastrzeżeniami do dnia pierwszego Maja przedłuża się. Po jedynaste. Trzy Kołowroty to jest jeden od Paduchów, drugi od Chromny, trzeci od Jasionki corocznie kolejno każdy dziedzic wystawić winien, a jeżeliby który się wspomógł takiż kołowrot wystawić co lat więcej trwałby, pod [?] w każdym roku zapłatę pobierać będzie od tych którzy takowe kołowroty stawić by musieli a rachunek zrobią dwóch z liczby trzech w wieku jak się wyżej rzekło najstarszych obywateli na umyśle zdrowych, i wyłączeniu prawnemu niepodległych. Po dwunaste termin Stawienia Kołowrotów tenże jest co i stawiania płotów, pod karą złotych osiemnastu i postawieniem na koszt opuszczającego się, takowego kołowrotu, a koszt ten i kara do Kasy Wiejskiej z exekucyi lub [?] ściągniętą będzie przez osoby Sędziwe. Po trzynaste. Potrzódka do pasienia ma być z kolei regularna i wszyscy wspólnie pasać powinni na ugorach, a indziej po zupełnym jak się wyżej rzekło zbiorze, a na przypadek nie wysłania z kolei, ten na kogo dalej z kolei przypadnie wyśle zaś w dwójnasób nagrodzonym być winien na koszt winnego i prócz tego nieposłuszny złotych trzy do kasy wiejskiej zapłaci. Po czternaste. W Paszeniu Wołów ostrożność zachowaną być powinna, dlaczego nie można się spuszczać na Czeladź ale jeżeli wspólnie Woły pasać się będą z kolei co dzień sam gospodarz przytomnym być winien lub postać dorosłego rozumu Człowieka aby szkody broniło gdyż w tem przypadku nie ten byłby odpowiedzialnym czyje bydle w szkodzie ale ten na którego do dozoru była kolej, i tenby za szkodę od każdej Sztuki poszkodowanemu zapłacił po złotych trzy i od każdej sztuki do Kasy wiejskiej Złoty jeden. Po piętnaste. Za Szkody wynikłe od bydła tego co jest lub będzie do potrzodki wypuszczone odpowie w sposobie jak wyżej ten co potrzodkę dawał, dla tego ostrzega się aby za potrzodkami wysyłani byli do tego zdolni. Po szesnaste. Od luzem puszczonego bydła lub Świni jeżeli szkodę zrobi za każdą Sztukę poszkodowanemu zapłacić trzeba będzie złotych trzy a do Kasy Wiejskiej Złoty, toż samo ma się rozumieć o Koniach a nawet owcach, od Gęsi zaś każdej po groszy dziesięć właścicielowi a do Kasy po groszy Sześć. Po siedemnaste. z kar które do Kasy Wiejskiej wpłyną część trzecia zapłacona będzie temu kto doniósł o Szkodzie i przekonanie w tem uczynił resztę zaś na utrzymywanie pastucha przeznacza się, Kasjerem zaś będzie ten kogo najstarsi dwóch w Wieku obiorą. Po osiemnaste. Człowiek do Paszenia regularnie utrzymywanym będzie a jeżeli z kar jak się wyżej rzekło nie wystarczy na zapłatę onego, to ze składki dopełni się. Po dziewiętnaste. Z najstarszych w wieku i wyłączeniu prawnemu niepodległych ludzi osiadłych i Dziedziców Sąd w każdym zdarzeniu i rozsądzenie w sprawach wynikłych z tej umowy, składać się będzie i dwa zgodne głosy Stanowcze będą. temu nieulegający gdyby się sprawa przed Sąd wytoczyła i przegrałby zapłaci za wywołanie Sprawy do Kasy wiejskiej kary złotych trzydzieści prócz Kosztów na jakie Sądownie wskazanym będzie. Nakoniec gdyby sprawa była jednego lub wszystkich trzech Sędziów, więc najstarsi inni z kolei Sędziami w tem razie będą i pozwolenia wyżej zastrzeżone dla nich udzielą — Takowej [podpisy u dołu strony, pisane ciasno: +++ Jan Wielgórski — +++ Szczepan Borkowski +++ Szymon Borkowski — po Piotrze +++ Mateusz Borkowski — +++ Sebastian Borkowski — +++ Marcin Borkowski po [?] — +++ Szymon Borkowski po Łukaszu +++ Jakub Borkowski po Wawrzyńcu +++ Bartłomiej Borkowski — +++ Maciej Borkowski — +++ Sobiesty Borkowski po Łukaszu] [dopisek pionowo na lewym marginesie: +++ Dorota z Borkowskich Dziewulska — +++ Jędrzej Borkowski — +++ Jakub Borkowski po Kacprze +++ Mateusz Okniński +++ Marcin Siestrzewitowski [?] Michał Jasiński Świadek Józef Olędzki Notariusz Publiczny Województwa Podlaskiego własnoręcznie Jan Folman Swiadek] Takowej przeto czynności Akt niniejszy spisawszy i tamże zeznawającym zwolna głośno i wyraźnie co do słowa w przytomności Świadków, jako to Urodzonego Michała Jasińskiego [skreślone: we Wsi Jasionce] i Urodzonego Jana Fołmana obydwóch we Wsi Jasionce w Powiecie Siedleckim Województwie Podlaskim mieszkających przeczytawszy w miejscu, dniu, miesiącu i roku jak wyżej zeznawający nieumiejący pisać znaki trzech krzyżów położyli umiejący zaś pisać wraz z Świadkami i Notariuszem podpisali z Ekscepcją wrębu w Lesie za Rzeką[?] pod Olszyny każdy na Swej własności w dzień Sobotni każdego tygodnia od pierwszego Listopada do piętnastego marca a gdyby święto przypadło dzień wprzódy przed Świętem — +++ Jan Wielgórski — +++ Szczepan Borkowski — +++ Szymon Borkowski [dopisek na marginesie z parafą: po Piotrze] — +++ Mateusz Borkowski — +++ Sebastian Borkowski — +++ Marcin Borkowski — +++ Szymon Borkowski po Łukaszu +++ Jakub Borkowski po Wawrzyńcu — +++ Bartłomiej Borkowski — +++ Maciej Borkowski — +++ Sobiesty Borkowski po Łukaszu — +++ Dorota z Borkowskich Dziewulska Wdowa — +++ Jędrzej Borkowski — +++ Jakub Borkowski po Kacprze — +++ Mateusz Okniński — +++ Marcin Siestrzewitowski — Piotr Borkowski Szczepan Borkowski Maciey[?] Borkowski[?] Piotr Skolimowski własnoręcznie Przytym będąc Michał Jasiński własnoręcznie przytym będąc Jan Folman własnoręcznie Józef Olędzki Notariusz Publiczny Województwa Podlaskiego własnoręcznie [paraf] [dopisek u dołu: reszty przy Ekstrakcie Zł. 11 gr. 9[?]] [dopisek: Wyciąg [paraf]] [dopisek u góry strony: Wyciąg na stemplu Ceny Złoty 1. Dziedzicom Wsi Borków Kosów wydany —]