Strona główna › Księgi grodzkie / Stare źródła › Mapa Perthéesa 1786
Mapa dawna
Mappa szczególna woiewodztwa lubelskiego, 1786
Arkusz Karola de Perthées w rozdzielczości skanu — do przesuwania i powiększania. Na osobnej warstwie zaznaczone są wsie z kartoteki podymnego; można je wyłączyć i oglądać samą rycinę.

Widok otwiera się na okolicy wsi z kartoteki, w skali skanu; Cały arkusz pokazuje całe województwo. Powiększają przyciski + i −, kółko myszy albo dwa palce; powiększoną mapę przesuwa się przeciąganiem — na ekranie dotykowym dwoma palcami, żeby jeden palec dalej przewijał stronę. Nazwa wsi pokazuje się po najechaniu na znak — albo po wybraniu jej ze spisu nad tym akapitem, który dowozi mapę na miejsce.
Skąd ta mapa i co na niej widać
Karol de Perthées (1739–1815), geograf królewski Stanisława Augusta, rysował mapy szczególne województw jako pierwszy pomiar kraju robiony wsią po wsi. Arkusz lubelski wyszedł w 1786 roku — trzy lata przed taryfą podymnego z 1789 i rok przed spisem ludności z 1787, z których zrobione jest opracowanie podymnego. To mapa rówieśna tamtym spisom: pokazuje ten sam świat, który one liczą.
Bogumił Szady skalibrował ten arkusz po współrzędnych z jego własnej ramki i uzyskał średni błąd kwadratowy 156 metrów (Mapa województwa lubelskiego Karola Perthéesa z 1786 roku jako źródło kartograficzne i historyczne, 2012). Jak na mapę z XVIII wieku to dokładność zaskakująca — rozbieżności między tym, co widać tutaj, a dzisiejszą mapą biorą się więc głównie z naszego odczytu i z tego, że wsie naprawdę się przesuwały.
Rozdzielczość. Pokazujemy dokładnie tyle szczegółu, ile jest w posiadanym skanie (4200×6464 px dla całego arkusza). Powiększenie zatrzymuje się na skali 1:1 tego pliku, bo powyżej niej obraz zacząłby się rozmywać, a nie pokazywać więcej. Lepszy skan tej mapy — i kilkunastu innych map dawnych tej okolicy — wydał Instytut Historii PAN w geoportalu Mapy z przeszłością.
Zgięcia arkusza. Mapa była złożona, a my pokazujemy jej zdjęcie takie, jakie jest: wzdłuż zgięć biegną jasne pasy, a na nich ryt jest zasłoniony albo przesunięty. Nie retuszujemy tego — to zdjęcie zabytku, a nie ilustracja do poprawiania. Nazwy, które wypadły na zgięciu, trzeba więc sprawdzić w lepszym skanie.
Zdjęcie arkusza ze zbiorów właściciela serwisu; przycięte, wyrównane tonalnie i pocięte na kafelki przy budowaniu strony. Znaki wsi pochodzą z opracowania Podymne ziemi łukowskiej 1775–1794 i są w nim opisane.
