464/137

[s. 137] In termino hodierno conservato ex delliberatione iuratoria in ante actis Terminis facta, parti utrique litem[?] et in eadem[?]. Proposuerunt iudicialiter coram praesenti Terrestri Lucoviensi Iudicio infrascripti actores contra infranominatos citatos ex copia citationis suae, cuius tenor sequitur talis: Vladislaus Quartus Dei gratia Rex Poloniae etc. Vobis Nobilibus Joanni et Alberto Okninskim dictis Lenartowiczom, patri cum filio, in Okniny et Zalesie haeredibus, de bonis vestris praedictis omnibus mandamus, ut coram Iudicio nostro Terrestri Lucoviensi in Terminis Terrestribus Lucoviensibus proxime celebrandis ad instantiam Nobilium Adami, Leonardi et Joannis Okninskich fratrum germanorum dictorum Kotinskom[?], olim Mathiae filiorum, in Okniny haeredum [?] et [?], compareatis vos rei coniunctim et indivisim, quia in causa coniuncta et indivisa. Citamus secundo post obtentam primam contumaciam pro eo, quia vos privata vestra authoritate bona actorum modernorum propria et haereditaria acquisita, facto secum condictamine et conspiratione cum Nobilibus [?] Reverendo Petro Okninsky decano Lucoviensi, Joanne, Stanislao Okninskie filiis olim Martini fratribus germanis, quorum [?] praenominatus parens ius donatorium habuit a Nobili Joanne Okninski filio Pauli patruoque germano actorum, videlicet bona omnia et singula in hac villa Okniny. Qui praenominatus parens actorum modernorum excipiebat sibi in inscriptione [s. 138L] sua obligatoria sortes certas, videlicet aream cum duobus hortis ex utraque parte villae Okniny, quorum bonorum praedicti moderni actores ius acquisitum sibi habent modo donatorio ab recognoscentibus suprascriptis. Vos et bona supranominata, nescitur quo [?], modo violento, videlicet aream cum duobus hortis in hac villa Okniny occupastis, ademistis et sibi illicite appropriastis, faciendo id in grave damnum et praeiudicium actorum modernorum non mediocre, quod sibi pensat contra vos, non recedendo a fundo suo proprio, ducentis marcis pecuniae et damni tanti[?], vel ita prout Iudicium nostrum decernet. Ad praemissa iudicialiter responsuri. Datum Lucoviae feria secunda post festum Sanctissimae et Individuae Trinitatis proxima Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Quadragesimo Tertio. Et post propositionem suam modo praemisso factam deductoque parti citatae termino de termino contentisque citationis suae verificatis, petiit pars actorea citatam partem ad responsionem iudicialiter compelli. Pars vero citata, prout in termino delliberationis eadem allegationes suas et in praesenti declarando, reproduxit in medium Iudicii praesentis decreta bina Tribunalia Regni Lublinensis causam praesentem ellucidantia, de actu Lublini in Iudiciis ordinariis feria quinta post Dominicam Conductus Paschae Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Trigesimo Primo: primum Nobilibus Joanni et Stanislao Okninskim olim Sebastiani filiis, fratribus patruelibus ac [s. 138P] patruis modernorum citatorum, ratione eorundem bonorum copiosius declarat[?] in tribus locis ex praemissis[?], nempe area Kotymowska[?] quindecim sulcorum, in alio loco horti sulcis quatuor circa stagnum stadiorum duorum, et in tertio loco hortis itidem circa stagnum ex altera parte, videlicet sulcis quatuor duorum stadiorum, quasi occupationes instituta erat; quos praetunc citatos Iudicium Tribunalium lectis inquisitionibus liberos ab impetitione causae eiusdem fecit. Cum vero[?] ex modernis citatis iure experientibus Joanni de Zaliesie demonstravit, quod vero moderni actores in haeredes causam praesentem iterum [?] secundo mutatis mutandis modo suppressivo non solum Joanni parenti, verum et filio instituerunt eosdemque iure molestantur turbantque; alterum vero decretum itidem Tribunalium in causis [?] citatis institutum vigore evasionis[?] iuratoriae uni ex citatis, videlicet filio, iniunctae in executionem deductum, et decretum Terrae Lucoviensis post praestitum iuramentum corporale liberos pronunciatos esse declaravit. His deductis pars citata, ut in debito [?] secundo attracta, petiit a causa praesenti iam decisa, continuata et iuramento liquidata formataque, ut ab incompetenti liberari, ceteris iuris remediis salvis in toto permanentibus. Actores vero, reservatis sibi omnibus iuris beneficiis ad causam praesentem necessariis, reiterando controversias suas [s. 139L] in actu delliberationis contentam[?] prosequibilem esse actorum, prout inscriptiones obloquuntur actorum, quibus reproductis autentice coram Iudicio ellucidant citatum ultra inscriptionem suam bona tenere ut supra et iuramentum corporale praestitisse; licet quod praestitit, verum ad bona, ratione quorum res agitur, in inscriptione contenta violento modo tenet et possidet, prout allegationes in actu delliberationis et inscriptiones suo in tenore latius obloquuntur. Quibus deductis et declaratis petiit a Iudicio praesenti causam modernam prosequibilem adinveniri, reservatis de iure reservandis. Parte praefata utraque actorea et citata personaliter comparente et contendente, Iudicium Terrestre Lucoviense expediendo delliberationem suam, eo animadverso, quod citatus modernus ad instantiam modernorum actorum ratione eorundem bonorum vigore decreti Tribunalis Lublinensis iuramentum de non occupatione neque possessione bonorum praefatorum praestitit et liber est per decretum Iudicii praesentis a causa supranominatis, ideo ipsum secundarie ad ferendum onus actionis evasione iuratoria iam sopitae non teneri adinvenit et ab impetitione eadem praesenti liberum facit et pronunciat. Quo decreto actores pro iniuridico[?] non suscepto ab eodem et cum eodem Generosum Albertum Olendzki de Krzymosze [s. 139P] causae praesentis Iudicem ad Iudicia ordinaria Generalia Tribunalis Regni Lublinensis per Ministerialem Regni Generalem providum Joannem Jonusz[?] de Ulan debito modo ut iuris est moverunt. Quorum motioni memoratus Iudex detulit et eandem interpositam suscepit. Partibus praenominatis utrisque terminum prosequendae motionis eiusdem et expurgandae sententiae suae praedictae, alterius contra se ea in causa procedendae, in praeallegatis Iudiciis Generalibus Tribunalis Regni Lublinensis, scilicet dum et quando causae Pallatinatus Lublinensis et Districtus Lucoviensis ad iudicandum tunc inciderint, praefigendo et conservando ut iuris est peremptorium. Actum Lucoviae in Terminis Terrestribus feria secunda post festum Sancti Lucae Evangelistae proxima Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Quadragesimo Tertio. Ex Actis Terrestribus Lucoviensibus extradit. Correxit Jassowski[?]. Joannes [?] manu propria. [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie: tytuł sprawy] [s. 0140, tekst odwrócony] Ratione Occupationis certarum sortium in villa Okniny. [bladszym atramentem: Occupationis[?]] [skreślone: Ex[?]] additione [skreślone: Appellata[?]] Retracta[?] ad[?] Lucoviam[?] V. V.[?]estata[?] libertatis[?]. Producto[?]zewulski[?] Ex additione Retractata L. de occupatione.

Na dzisiejszym terminie, zachowanym z namysłu (deliberacji) przysięgowego uczynionego na poprzednich rokach, obu stronom [?] i w tejże [sprawie]. Przedstawili sądownie przed niniejszym Sądem Ziemskim Łukowskim niżej wypisani powodowie przeciw niżej wymienionym pozwanym z odpisu swego pozwu, którego brzmienie następuje takie: Władysław Czwarty z Bożej łaski Król Polski itd. Wam, Urodzonym Janowi i Wojciechowi Oknińskim zwanym Lenartowiczami, ojcu z synem, dziedzicom w Okninach i Zalesiu, z wszystkich waszych wyżej wymienionych dóbr nakazujemy, abyście przed Sądem naszym Ziemskim Łukowskim na najbliżej odbywanych rokach ziemskich łukowskich, na żądanie Urodzonych Adama, Leonarda i Jana Oknińskich, braci rodzonych zwanych Kotińskimi[?], synów zmarłego Macieja, dziedziców w Okninach [?] i [?], stawili się wy, pozwani, łącznie i niepodzielnie, ponieważ w sprawie łącznej i niepodzielnej. Pozywamy powtórnie, po uzyskaniu pierwszej zaoczności (kontumacji), za to, że wy prywatną swoją władzą dobra własne i dziedziczne nabyte obecnych powodów, uczyniwszy między sobą zmowę i spisek z Urodzonymi [?]: wielebnym Piotrem Oknińskim, dziekanem łukowskim, Janem, Stanisławem Oknińskimi, synami zmarłego Marcina, braćmi rodzonymi, których [?] wyżej wymieniony rodzic miał prawo darowizny od Urodzonego Jana Oknińskiego, syna Pawła, a stryja rodzonego powodów, mianowicie [na] wszystkie i poszczególne dobra w tej wsi Okniny. Który wyżej wymieniony rodzic obecnych powodów zastrzegał sobie w swym zapisie zobowiązującym pewne części, mianowicie plac z dwoma ogrodami po obu stronach wsi Okniny, do których to dóbr wyżej wymienieni obecni powodowie mają prawo nabyte sposobem darowizny od wyżej wypisanych zeznających. Wy zaś te wyżej wymienione dobra, nie wiadomo jakim [?], sposobem gwałtownym, mianowicie plac z dwoma ogrodami w tej wsi Okniny zajęliście, odjęliście i bezprawnie sobie przywłaszczyliście, czyniąc to ku ciężkiej i niemałej szkodzie i krzywdzie obecnych powodów, którą oni sobie szacują przeciw wam, nie odstępując od swego własnego gruntu, na dwieście grzywien pieniędzy i tyleż szkody[?], albo tak, jak Sąd nasz postanowi. Abyście na powyższe sądownie odpowiedzieli. Dan w Łukowie w najbliższy poniedziałek po święcie Najświętszej i Niepodzielnej Trójcy roku Pańskiego tysiąc sześćset czterdziestego trzeciego. A po swoim przedstawieniu, uczynionym w powyższy sposób, i po wykazaniu stronie pozwanej terminu po terminie oraz po sprawdzeniu treści swego pozwu, strona powodowa prosiła, aby stronę pozwaną zmuszono sądownie do odpowiedzi. Strona zaś pozwana, jak na terminie namysłu, te same swoje wywody także na obecnym [terminie] przedstawiając, złożyła przed niniejszym Sądem dwa dekrety Trybunału Królestwa w Lublinie, objaśniające niniejszą sprawę, z aktu [zdziałanego] w Lublinie na sądach zwyczajnych w czwartek po niedzieli Przewodniej roku Pańskiego tysiąc sześćset trzydziestego pierwszego: pierwszy — Urodzonym Janowi i Stanisławowi Oknińskim, synom zmarłego Sebastiana, braciom stryjecznym i stryjom obecnych pozwanych, z powodu tychże dóbr, obszerniej określonych[?] w trzech miejscach z powyższych[?], mianowicie placu Kotymowskiego[?] o piętnastu zagonach, w drugim miejscu ogrodu o czterech zagonach koło stawu na dwa staja, a w trzecim miejscu ogrodu także koło stawu z drugiej strony, mianowicie o czterech zagonach na dwa staja — jakoby o zajęcie wytoczony był [pozew]; których to ówczesnych pozwanych Sąd Trybunalski po odczytaniu inkwizycji (śledztw świadków) uwolnił od zaskarżenia w tejże sprawie. Gdy zaś[?] z obecnych pozwanych, dochodzących prawa, Janowi z Zalesia wykazał, że obecni powodowie przeciw dziedzicom niniejszą sprawę ponownie [?] po raz drugi, ze zmianą tego, co należało zmienić, sposobem podstępnym (suppressivo) wytoczyli nie tylko Janowi rodzicowi, lecz i synowi, i ich prawem niepokoją i nękają; drugi zaś dekret, także Trybunalski, w sprawach [?] wytoczonych pozwanym, na mocy uwolnienia[?] przysięgowego nakazanego jednemu z pozwanych, mianowicie synowi, doprowadzony do wykonania, oraz dekret [Sądu] Ziemi Łukowskiej, że po złożeniu przysięgi cielesnej zostali ogłoszeni wolnymi — [to] wykazała. Po tych wywodach strona pozwana, jako należycie [?] po raz drugi pociągnięta, prosiła, aby od niniejszej sprawy, już rozstrzygniętej, kontynuowanej i przysięgą zakończonej i ukształtowanej, została uwolniona jako od niewłaściwej (ab incompetenti), z zachowaniem w całości nienaruszonych innych środków prawnych. Powodowie zaś, zastrzegłszy sobie wszystkie dobrodziejstwa prawa potrzebne do niniejszej sprawy, powtarzając swoje sporne twierdzenia zawarte w akcie namysłu[?], [twierdzili, że sprawa] powodów jest do popierania, jak mówią zapisy powodów, których złożeniem w uwierzytelnionej postaci przed Sądem wyjaśniają, że pozwany ponad swój zapis dobra trzyma, jak wyżej, i [że] przysięgę cielesną złożył; chociaż to, co przysiągł, [przysiągł], wszakże dobra, o które idzie sprawa, zawarte w zapisie, sposobem gwałtownym trzyma i posiada, jak wywody w akcie namysłu i zapisy w swym brzmieniu obszerniej mówią. Po tych wywodach i oświadczeniach prosiła Sądu niniejszego, aby obecną sprawę uznano za podlegającą popieraniu, z zastrzeżeniem tego, co z prawa należy zastrzec. Gdy obie wymienione strony, powodowa i pozwana, osobiście stawały i spierały się, Sąd Ziemski Łukowski, rozstrzygając swój namysł, zważywszy, że obecny pozwany na żądanie obecnych powodów z powodu tychże dóbr na mocy dekretu Trybunału Lubelskiego złożył przysięgę, że wyżej wymienionych dóbr nie zajmował ani nie posiadał, i jest wolny na mocy dekretu niniejszego Sądu od sprawy [ze strony] wyżej wymienionych, przeto uznał, że nie jest on obowiązany powtórnie (secundarie) ponosić ciężaru powództwa, uwolnieniem przysięgowym już uśpionego (wygasłego), i od tegoż obecnego zaskarżenia czyni go i ogłasza wolnym. Którego to dekretu powodowie jako niesprawiedliwego[?] nie przyjąwszy, od niego i wraz z nim Urodzonego Wojciecha Olendzkiego z Krzymoszy, sędziego niniejszej sprawy, do Sądów Zwyczajnych Generalnych Trybunału Królestwa w Lublinie przez woźnego generalnego Królestwa, opatrznego Jana Jonusza[?] z Ulan, należycie, jak prawo każe, [sprawę] przenieśli [odwołaniem]. Którym odwołaniom wspomniany sędzia przychylił się i wniesione przyjął. Obu wyżej wymienionym stronom termin do popierania tegoż odwołania i do oczyszczenia swego wyżej wymienionego wyroku, [a] drugiej [strony] do postępowania przeciw sobie w tej sprawie, w powołanych Sądach Generalnych Trybunału Królestwa w Lublinie, mianowicie gdy i kiedy sprawy województwa lubelskiego i ziemi (districtus) łukowskiej przypadną wtedy do sądzenia, wyznaczając i zachowując, jak prawo każe, zawity. Działo się w Łukowie na rokach ziemskich w najbliższy poniedziałek po święcie św. Łukasza Ewangelisty roku Pańskiego tysiąc sześćset czterdziestego trzeciego. Z akt ziemskich łukowskich wydał. Korygował Jassowski[?]. Jan [?] ręką własną. [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie, s. 140: tytuł sprawy] Z racji zajęcia pewnych części we wsi Okniny. [Bladszym atramentem: zajęcia[?].] [Skreślone: Z[?]] dodatku [skreślone: zapelowana[?]]. Cofnięta[?] do Łukowa[?] V. V.[?]. [?] wolności[?]. Złożonym[?]. [?]zewulski[?]. Z dodatku. Cofnięta[?] L. w sprawie zajęcia.