464/48

[s. 48] [foliacja ołówkiem: 61] In termino hodierno conservato ex dilatione Visionis[?] cum Inquisitione parti utrique in anteactis terminis concessa legitime incidente et proveniente. Proposuit Judicialiter coram praesenti Terrestri Lucoviensi Judicio infrascripta Actorea pars contra infranominatos citatos ex citatione sua literali tenoris sequentis: Vladislaus quartus Dei Gratia Rex Poloniae etc. [margines: Voll.[?]] Vobis nobilibus Marco Klusza[?], Bartholomaeo Chwedan[?], Christophero Frachowicz[?], Stanislao Frachowicz[?], Andreae Luscik[?], Stanislao Tysiączek, Christophero Taboryk[?], Benedicto Kurasik[?], Joanni Chwedanik[?], Adamo Panasik[?], Stanislao Wnuczyk, Stanislao Cieślik, Andreae Symanowicz, Bartholomaeo et Gregorio Symanowiczom, Stanislao Tysiączek, Alberto et Martino Tysiączkom, Martino et Joanni Tysiączkom, Joanni Chwedanik[?], Nicolao Latek, Jacobo Gdakowicz[?], Alberto Zagroba, Alberto et Petro Cieślikom, Stanislao Cieślik olim Pauli nuper demortui filio, Adamo Tysiączek Joannis filio et Joannis[?] Chwedan[?] Kurowskiem[?], tum Stanislao Tomanski[?] Widdga[?] olim Stanislai filio et Laurentio Wierzeyski[?] Busik[?], bonorum villae Kurow haeredibus et aliis cohaeredibus et comparticipibus eiusdem haereditatis bonorum villae Kurow, quorum hic nomina et cognomina pro expressis [u dołu dopisek: Nota[?]] [s. 49L] [foliacja ołówkiem: 62] haberi debent, de bonis vestris generaliter omnibus mandamus, quatenus coram Judicio nostro Terrestri Lucoviensi in terminis Terrestribus in Łukow proxime celebrandis, ad instantiam [margines: Act.] Nobilium Nicolai Mroz[?], Joannis Michalik, Michaelis Michalik, Alberti Lisik, Pauli Zychowicz, Martini Zychowicz, Mathiae Janowicz, Alberti Symanczyk, Joannis Odziebło[?], Alberti Kołowicz[?], Mathiae Michalik, Stephani Janowicz, Benedicti Kaniak, Stanislai Lideldoma[?], Jacobi Lideldoma[?], Marinae Wronianka Marci consortis, Petri Michalik, Joannis Michalik, Andreae Zoch[?], Jacobi Panasik Smiska[?], Christophori Smiska[?], Alberti Smiska[?], Laurentii Smiska[?], Sebastiani Smiska[?], Joannis Smiska[?], Alberti Wojnski[?], Jacobi Mrozik, Michaelis Mrozik, Blasii Mrozik, Nicolai Mrozik, Valentini Mrozik, alterius Blasii Mrozik, Alberti Mrozik, Petri Ziembrzyk[?], Bartholomaei Zagroba tum et Pauli alterius Zagroba Wyszolinskich[?], nec non Pauli et Martini Grochowskich, Joannis Jastrzebski, Martini Kamionski[?], bonorum villae Wyszolinin[?] Jakusze haeredum et aliorum eiusdem haereditatis bonorum Wyszolinin[?] Jakusze cohaeredum et comparticipum, quorum hic nomina et cognomina pro expressis haberi debent, personaliter et peremptorie comparituri. Qui [?] minorennes, si qui sint qui tutoria indigeant, cum tutoribus, maritatae vero cum maritis assistant; vos quoque, si qui sunt vestrum minorennes qui tutoria indigeant, cum tutoribus vestris assistatis. [s. 49P] [foliacja ołówkiem: 63] revivificatione post mortem et de hac luce decessum praefati nobilis olim Pauli Kurowski parentis praenominati et comparticipis[?] vestri ad paratam causam et actionem inceptam[?], scilicet[?] ad paratam poenam contumaciae super vobis et olim demortuo obtentam, paratamque citatorum haeredibus[?] post obtentam poenam contumaciae extendit, idque in vigorem Decreti Judicii Terrestris Lucoviensis liberat a termino ob non revivificationem post mortem memorati Pauli Cieślik, persistentesque in eodem decreto citant et adcitant pro eo, quia vos, non contenti [margines: Inv.[?]] damnis prioribus eisdem actoribus saepissime illatis in protestationibus et citationibus expressis, tempore in protestatione expresso, cum variis armorum genere, aggregatis vobis multis vicinis et extraneis, gregatim supervenientes in fundum actorum proprium haereditatis villae Wyszolinin[?] Jakusze, locum dictum na Chrośnici[?] Dalszyna[?] [margines: loc.[?]], ibidem in eodem fundo siliginis hyemalis iam divina clementia maturescentis et ad demetiendum aptae primum immissis pecoribus et pecudibus depabulastis, deinde tam per eadem pecora quam equester ac pedester conculcastis et terrae adaequastis, tum reliquum aratris circa vos ad praemissa habitis segetes easdem coarastis, siliginis hyemalis ad capulas[?] Centum quadraginta citra vel ultra in nihilum tam pecoribus quam iumentis[?] per vos, pecoribus et aratris redegistis, tum prata ibidem existentia maxime [s. 50L] [foliacja ołówkiem: 64] eo tempore circa coarationem siliginis hyemalis bobus et equis ad acervos foeni viginti depabulastis, faciendo praemissa in grave damnum et praeiudicium actorum non mediocre, quod sibi pensant contra vos (a fundo non recedendo) ad Mille Marcas Polonicales et damni totius exinde habiti, vel ita prout Judicium decernet. Sitis termino[?] acturi et ad praemissa Judicialiter responsuri. Datum Lucoviae feria secunda post Dominicam festi Sanctissimae et Individuae Trinitatis proxima anno Domini Millesimo sexcentesimo quadragesimo secundo. Et post propositionem suam modo praemisso factam deductamque, parti citatae legitime de termino et contentis citationis suae verificata[?], petiit pars actorea citatos ad procedendum compelli. Citata pars vero, reservatis sibi omnibus iuris beneficiis ad causam praesentem necessariis, Judicio dixerunt et declaraverunt se innoxios esse huiusque facti, quod actores Wyszolinscy[?] in elisionem causae citatorum, quibus prior tempore iniuria eiusmodi ab eis facta est, prout protestatio per se citatos offensos[?] facta est, qua facta iniuria [?] citatis reconventionalis actionis praesentem minus debite verum iniuste intentata est, et per hanc superficialem iniuriam magnam partem fundi citatorum coaraverunt et prata confalcastraverunt[?], vestigia quoque per limites servata annihilaverunt, prout ex relatione duorum Camerariorum ac testimoniis duorum[?] [s. 50P] [foliacja ołówkiem: 65] clarorum[?] id lucide constat. Proinde his deductis et declaratis petierunt a Judicio praesenti, ut ab hoc negocio tanquam iniusto supersedeat et citatos liberos decreto pronunciat, reservatis de iure reservandis. Actores vero, omnibus remediis iuris causae suae necessariis salvis pleneque in robore sibi reservatis praecustoditisque, reproducto in medium Judicii praesentis actu limitum inter se et citatos mutuo anno Millesimo Quingentesimo decimo octavo [margines: 1518] concorditer facto, quo reproducto dixit signa limitum in eodem actu descripta notabilia esse eaque Dominis Camerariis in loco campestri tempore Visionis ostensa esse, quae signa non solum ex signatione et erectione sed ex natura propria loci inviolata extabant, ad [?] citatorum [?] et [?] per eos actores iniuria et damnorum patratione, quod citati intuitu usurpationis sibi bonorum partis actoreae haereditatis fecerunt, illud tamen eo modo nullatenus lucrare possunt. Quinimo actores non solum per delimitationem antiquitus sibi esse cessa[?], sed et antiquis dispositionibus in sua propria et haereditaria possessione fuisse deduxerunt. His itaque declaratis quandam suspensionem in protractionem Justitiae in causa praesenti, quae esse facti et evidentis iniuriae, necessi- [s. 51P] [foliacja ołówkiem: 66] -bilem[?] esse dixit, eamque citatis imputando et ad procedendum iure ipsos compelli petiit, salvis aliis ut supra salvandis. [margines: Compar.] Parte praefata utraque, actorea per nobiles Mathiam et Jacobum Wyszolinskich[?] suo et aliorum actorum nomine, citata per nobiles Petrum Cieślik et Albertum Tysiączek itidem suo et aliorum citatorum nomine comparente et controvertente. [margines: Decretum] Judicium praesens Terrestre Lucoviense, lectis Visione et inquisitionibus per Camerarios utrosque ab utrisque in fundo controverso et locis differentiae expeditis et testimoniis utrarumque partium ibidem depositis ponderatis [?] adverso. Quoniam inter partes praefatas controversia de finibus regundis et proprietate fundi, quod utraque pars sibi vendicat, intercedatur, et ex Visionibus et inquisitionibus suo Judicio constare non potest, ubi fines haereditatum praefatarum sese extendere debeant, siquidem nulla signa et vestigia scopulorum et metarum extant et ambigitur, utrum pro parte actorea vel citata decisio in causa praesenti debeat, ideo in tanta actione perplexa et dubia, quae magis respicit delimitationem bonorum praefatorum vel reparationem scopulorum quam cognitio de iniuriis superficialibus, dicendo a causa praesenti supersedendum esse censuit et eandem in suspenso fore decernit ad de- [s. 51L] [foliacja ołówkiem: 67] cisionem et determinationem limitum inter bona praefata faciendam. Agat utraque pars pro Graniciebus faciendis, si vult. Quo decreto Actorea pars pro iniquo[?] non suscepto, ab eodem et cum eodem Generosum Albertum Olędzki Judicem Terrestrem Lucoviensem et causa[m] huiusmodi[?] ad Judicia ordinaria Generalia Tribunalis Regni Lublinensis debito modo per Ministerialem Regni Generalem providum Joannem Janusz de Ulan ut iuris est monuit. Cuius monitioni memoratus Judex detulit et eandem interpositam suscepit. [margines: Rem.[?]] Partibus utrisque terminum expurgandae sententiae suae, prosequendae vero et continuandae monitionis eiusdem in praeallegatis Judiciis Tribunalis [?] dum et quando causae palatinatus Lublinensis et districtus Lucoviensis ad iudicandum legitime inciderint, praefigendo et conservando ut iuris est peremptorie. Actum Lucoviae in terminis Terrestribus feria secunda post festum Sancti Lucae Evangelistae proxima anno Domini Millesimo sexcentesimo quadragesimo secundo. Ex Actis Terrestribus Lucoviensibus extractum[?]. Correxit [?]. [pod pieczęciami, częściowo zakryte: [?]ski m. p.[?]] [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie: tytuł sprawy] [s. 52] Inter Wyszo[?]askie[?] Actores et Ku- rowskie Citatos Appell[ata][?] post Lucae Evangelistae 1642 Incari[?] depabulationis et [?] [wyraz blady] co[a]rationis[?] [dopiski, przekreślone pionową kreską:] [?] Remissa[?] Szaniawski[?] [parafa] Ex[?]p[?]ditione[?] [wyraz z zakrętasem, litery „…adulone”] L.[?] L.[?]

[s. 48] Na dzisiejszym terminie, zachowanym z odroczenia oględzin[?] wraz ze śledztwem (inkwizycją), udzielonego obu stronom na poprzednich terminach, prawnie przypadającym i następującym. Przedłożyła sądownie przed obecnym sądem ziemskim łukowskim niżej opisana strona powodowa przeciw niżej wymienionym pozwanym ze swego pozwu pisemnego następującej treści: Władysław Czwarty z Bożej łaski król polski itd. Wam, Urodzonym: Markowi Kluszy[?], Bartłomiejowi Chwedanowi[?], Krzysztofowi Frachowiczowi[?], Stanisławowi Frachowiczowi[?], Andrzejowi Luścikowi[?], Stanisławowi Tysiączkowi, Krzysztofowi Tabor[y]kowi[?], Benedyktowi Kurasikowi[?], Janowi Chwedanikowi[?], Adamowi Panasikowi[?], Stanisławowi Wnuczykowi, Stanisławowi Cieślikowi, Andrzejowi Szymanowiczowi, Bartłomiejowi i Grzegorzowi Szymanowiczom, Stanisławowi Tysiączkowi, Wojciechowi i Marcinowi Tysiączkom, Marcinowi i Janowi Tysiączkom, Janowi Chwedanikowi[?], Mikołajowi Latkowi, Jakubowi Gdakowiczowi[?], Wojciechowi Zagrobie, Wojciechowi i Piotrowi Cieślikom, Stanisławowi Cieślikowi, synowi niedawno zmarłego Pawła, Adamowi Tysiączkowi, synowi Jana, i Janowi[?] Chwedanowi[?] Kurowskiemu[?], a także Stanisławowi Tomańskiemu[?] Widdze[?], synowi zmarłego Stanisława, i Wawrzyńcowi Wierzejskiemu[?] Busikowi[?], dziedzicom dóbr wsi Kurów, oraz innym współdziedzicom i współuczestnikom tegoż dziedzictwa dóbr wsi Kurów, których imiona i nazwiska mają być tu uważane za wyrażone, [s. 49L] [przy zajęciu] wszystkich w ogóle waszych dóbr nakazujemy, abyście przed naszym sądem ziemskim łukowskim, na roczkach ziemskich w Łukowie najbliżej odbyć się mających, na żądanie Urodzonych: Mikołaja Mroza[?], Jana Michalika, Michała Michalika, Wojciecha Lisika, Pawła Zychowicza, Marcina Zychowicza, Macieja Janowicza, Wojciecha Szymańczyka, Jana Odziebły[?], Wojciecha Kołowicza[?], Macieja Michalika, Szczepana Janowicza, Benedykta Kaniaka, Stanisława Lideldomy[?], Jakuba Lideldomy[?], Maryny Wronianki, żony Marka, Piotra Michalika, Jana Michalika, Andrzeja Zocha[?], Jakuba Panasika Smiski[?], Krzysztofa Smiski[?], Wojciecha Smiski[?], Wawrzyńca Smiski[?], Sebastiana Smiski[?], Jana Smiski[?], Wojciecha Wojńskiego[?], Jakuba Mrozika, Michała Mrozika, Błażeja Mrozika, Mikołaja Mrozika, Walentego Mrozika, drugiego Błażeja Mrozika, Wojciecha Mrozika, Piotra Ziembrzyka[?], Bartłomieja Zagroby, a także Pawła, drugiego Zagroby, Wyszolińskich[?], jako też Pawła i Marcina Grochowskich, Jana Jastrzębskiego, Marcina Kamiońskiego[?], dziedziców dóbr wsi Wyszolinin[?] Jakusze, i innych współdziedziców i współuczestników tegoż dziedzictwa dóbr Wyszolinin[?] Jakusze, których imiona i nazwiska mają być tu uważane za wyrażone, osobiście i zawicie stanęli. [?] małoletni, jeśli są tacy, którzy potrzebują opieki, niech stają z opiekunami, zamężne zaś z mężami; wy także, jeśli są wśród was małoletni potrzebujący opieki, stańcie z waszymi opiekunami. [s. 49P] … wskrzeszeniem (rewiwifikacją) [sprawy] po śmierci i zejściu z tego świata wspomnianego Urodzonego niegdyś Pawła Kurowskiego, rodzica wyżej wymienionego i waszego współuczestnika[?], do gotowej sprawy i rozpoczętej[?] akcji, mianowicie[?] do gotowej kary kontumacji (za niestawiennictwo) uzyskanej na was i na zmarłym, a gotową [karę] po uzyskaniu kary kontumacji rozciąga na dziedziców[?] pozwanych, i to na mocy dekretu sądu ziemskiego łukowskiego uwalnia od terminu z powodu niewskrzeszenia [sprawy] po śmierci wspomnianego Pawła Cieślika; i trwając przy tymże dekrecie, pozywają i przypozywają za to, że wy, nie zadowalając się wcześniejszymi szkodami bardzo często tymże powodom wyrządzonymi, wyrażonymi w protestacjach i pozwach, w czasie wyrażonym w protestacji, z różnego rodzaju bronią, zgromadziwszy sobie wielu sąsiadów i obcych, gromadnie najechawszy na własny grunt powodów z dziedzictwa wsi Wyszolinin[?] Jakusze, na miejsce zwane „na Chrośnici[?] Dalszyna[?]”, tamże na tymże gruncie żyto ozime, już z łaski Bożej dojrzewające i zdatne do żęcia, najpierw, wpuściwszy bydło i drobny inwentarz, spaśliście, potem zarówno przez to bydło, jak konno i pieszo zdeptaliście i z ziemią zrównaliście, następnie resztę tejże oziminy zaoraliście pługami, które mieliście przy sobie na tę okoliczność; żyta ozimego do [?] stu czterdziestu kop[?], mniej więcej, tak bydłem, jak juczną[?] [siłą] przez was, bydłem i pługami obróciliście w niwecz; następnie łąki tamże będące, zwłaszcza [s. 50L] w tym czasie, około zaorania żyta ozimego, wołami i końmi do dwudziestu stogów siana spaśliście, czyniąc powyższe na ciężką i niemałą szkodę i krzywdę powodów, którą sobie szacują przeciw wam (nie ustępując z gruntu) na tysiąc grzywien polskich i [zwrot] całej szkody stąd poniesionej, albo tak, jak sąd postanowi. Macie stanąć na terminie[?], by się sądzić i na powyższe sądownie odpowiedzieć. Dan w Łukowie w poniedziałek najbliższy po niedzieli święta Przenajświętszej i Nierozdzielnej Trójcy roku Pańskiego tysiąc sześćset czterdziestego drugiego. A po swoim przedłożeniu, uczynionym i przeprowadzonym w powyższy sposób, wykazawszy[?] stronie pozwanej prawnie termin i treść swego pozwu, strona powodowa żądała, by pozwanych zmuszono do postępowania. Strona zaś pozwana, zastrzegłszy sobie wszystkie dobrodziejstwa prawa potrzebne do obecnej sprawy, powiedziała i oświadczyła sądowi, że są niewinni tego czynu; że powodowie Wyszolińscy[?] dla zbicia sprawy pozwanych, którym wcześniej taka krzywda została przez nich wyrządzona, jak [świadczy] protestacja wniesiona przez samych pokrzywdzonych[?] pozwanych, po wyrządzeniu tej krzywdy [?] wytoczyli pozwanym obecną akcję rekonwencyjną mniej należycie, a raczej niesłusznie; i przez tę powierzchowną krzywdę wielką część gruntu pozwanych zaorali i łąki skosili[?], ślady też zachowane wzdłuż granic zniszczyli, jak z relacji dwóch komorników i ze świadectw dwóch[?] [s. 50P] jawnych[?] [świadków] jasno wynika. Przeto, przedstawiwszy i oświadczywszy to, żądali od obecnego sądu, by tej sprawy jako niesłusznej zaniechał i pozwanych dekretem wolnymi ogłosił, z zastrzeżeniem tego, co według prawa należy zastrzec. Powodowie zaś, zachowawszy wszystkie środki prawne potrzebne do ich sprawy i zastrzegłszy je sobie w pełnej mocy, przedłożyli ponownie przed obecnym sądem akt granic, uczyniony zgodnie między nimi a pozwanymi roku tysiąc pięćset osiemnastego; po jego przedłożeniu [strona powodowa] powiedziała, że znaki granic w tymże akcie opisane są wyraźne i zostały okazane panom komornikom na miejscu w polu w czasie oględzin, a znaki te nie tylko z oznaczenia i usypania, lecz i z samej natury miejsca nienaruszone istniały, ku [?] pozwanych [?] i [?] przez nich powodów krzywdą i wyrządzeniem szkód, co pozwani uczynili w zamiarze przywłaszczenia sobie dóbr dziedzictwa strony powodowej; tego jednak w ten sposób bynajmniej zyskać nie mogą. Owszem, powodowie wykazali, że [grunt] nie tylko przez rozgraniczenie dawno im przypadł[?], lecz i dawnymi rozporządzeniami był w ich własnym i dziedzicznym posiadaniu. Oświadczywszy to, pewne zawieszenie [sprawy] dla przewlekania sprawiedliwości w obecnej sprawie, która jest sprawą czynu i oczywistej krzywdy, [s. 51P] [?] uznała za [?] i przypisując je pozwanym, żądała, by ich prawnie zmuszono do postępowania, z zachowaniem innych rzeczy do zachowania, jak wyżej. Przy czym obie wspomniane strony stawały i spierały się: powodowa przez Urodzonych Macieja i Jakuba Wyszolińskich[?] w imieniu własnym i innych powodów, pozwana przez Urodzonych Piotra Cieślika i Wojciecha Tysiączka, również w imieniu własnym i innych pozwanych. Sąd obecny ziemski łukowski, odczytawszy oględziny i śledztwa przeprowadzone przez obu komorników z obu stron na spornym gruncie i w miejscach sporu oraz rozważywszy świadectwa obu stron tamże złożone, [?] przeciwnie: ponieważ między wspomnianymi stronami zachodzi spór o rozgraniczenie i o własność gruntu, który każda strona sobie przypisuje, a z oględzin i śledztw jego sądowi nie może być wiadome, dokąd granice wspomnianych dziedzictw mają sięgać, gdyż nie istnieją żadne znaki ani ślady kopców i granic i jest wątpliwe, czy na rzecz strony powodowej, czy pozwanej powinno zapaść rozstrzygnięcie w obecnej sprawie, przeto w tak zawiłej i wątpliwej akcji, która bardziej dotyczy rozgraniczenia wspomnianych dóbr albo naprawy kopców niż rozpoznania powierzchownych krzywd, orzekając uznał, że należy od obecnej sprawy odstąpić, i postanawia, by pozostała ona w zawieszeniu do [s. 51L] rozstrzygnięcia i wyznaczenia granic między wspomnianymi dobrami, które ma nastąpić. Niech każda strona, jeśli chce, wytoczy [sprawę] o wyznaczenie granic. Ponieważ strona powodowa nie przyjęła tego dekretu jako niesłusznego[?], od niego i wraz z nim Urodzonego Wojciecha Olędzkiego, sędziego ziemskiego łukowskiego, i sprawę tego rodzaju[?] na sądy zwyczajne generalne Trybunału Królestwa w Lublinie należycie przez woźnego generalnego Królestwa, opatrznego Jana Janusza z Ułan, jak prawo każe, upomniała (pozwała). Któremu upomnieniu wspomniany sędzia ustąpił i ten wniesiony [środek] przyjął. Obu stronom termin do oczyszczenia swego wyroku, do popierania zaś i kontynuowania tegoż upomnienia na przytoczonych sądach Trybunału [?], kiedy i gdy sprawy województwa lubelskiego i powiatu łukowskiego do sądzenia prawnie przypadną, wyznacza się i zachowuje, jak prawo każe, zawicie. Działo się w Łukowie na roczkach ziemskich w poniedziałek najbliższy po święcie św. Łukasza Ewangelisty roku Pańskiego tysiąc sześćset czterdziestego drugiego. Z akt ziemskich łukowskich wypisano[?]. Poprawił [?]. [?]ski ręką własną[?]. [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie, s. 52: tytuł sprawy] Między Wyszo[?]askimi[?], powodami, a Kurowskimi, pozwanymi. Apelowana[?]. Po [święcie św.] Łukasza Ewangelisty 1642. [?] spasienia i [?] zaorania[?]. [?] Odesłana[?]. Szaniawski[?] [parafa]. [?] L.[?] L.[?]