463/307

[s. 307] Proposuerunt in Iudicio coram praesenti Terrestri Lucoviensi Iudicio infrascribendi Actores contra infranominandos citatos ex citatione sua literali tenoris talis. Vladislaus Quartus Dei gratia Rex Poloniae etc. Vobis Generosis Christophoro Chmielecki et Catharinae Laskowski[?] coniugibus, bonorum [?] villae Skrzyzow[?] tenutariis et possessoribus, ex bonis vestris generaliter omnibus mobilibus et immobilibus mandamus, ut coram Iudicio nostro Terrestri Lucoviensi in Terminis Terrestribus Lucoviae post celebrandis, ad instantiam Adami[?], Jacobi olim Gabrielis, Joannis olim Christophori Golonkow[?], Joannis Zawisza olim Alberti, Jacobi et Stanislai olim Alberti, Nicolai olim Adami Pischorów[?], Alberti olim Nicolai, Gregorii et Adami olim Joannis, Adami olim Christophori, Christophori olim Alberti, Bartholomei olim Adami, Joannis olim Christophori Kostrzybałów[?], Laurentii Wyczółkowski[?], Kiliani olim Jacobi, Stanislai olim Adami Siemków[?], Adami olim Alberti Zawisza, Joannis olim Andreae Zawisza, Stanislai olim Gabrielis Jurski[?], haeredum bonorum villae Burzeci[?], Actorum praesentium et semper comparandorum. Qui omnes conveniunt[?] vos, praesertim te Catharinam maritatam [s. 308] cum assistentia mariti, secundo post obtentam primam contumaciam citantium. Ideo quia vos, non contenti iniuriis, damnis et oppressionibus in citatione [?] priori Actorum, tum excisione silvae in fundo Actorum proprio illatis, prata in loco dicto Gacz ex opposito agrorum ibidem in Gacz seu Brzysmarki[?] per vos exaratorum et [?] etiam post Stawkowski[?] transversale intermediantia, in haereditate villae Burzeci[?] existentia, antiquitus possessionis Actorum, per antecessores ipsorum antiquissimis temporibus emundata et depurata, cum falcastrationis[?] foenum, ubi colligi poterant currus centum citra vel ultra, recepistis et ad praedium eiusdem villae Skrzyzow[?] tenutae vestrae deduxistis et commodo suo contulistis, prout plenius coram Actis [?] facta contra vos ratione praemissorum latius enarrat, in grave damnum et praeiudicium ac oppressionem nimiamque inopiam Actorum id faciendo. Quod sibi idem Actores pensant contra vos mille marcarum polonicarum, vel ita prout Iudicium decernet. Sibi terminum [?] et [?]. Datum Lucoviae feria secunda post festum Sancti Francisci Con- [s. 309] fessoris proxima Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Quadragesimo. Et post propositionem suam modo praemisso factam deductoque parti citatae legitimo de termino, petierunt Actores citatos ad respondendum compelli. Pars citata minus debite ad Iudicium attracta, iuris remediis omnibus ad causam autem necessariis sibi in toto manentibus salvis, reproducta in medium Iudicio[?], producendo[?] Constitutione Anni Millesimi Quingentesimi Octuagesimi octavi, replicavit, mente Constitutionis eiusdem, ubi nunquam fuerunt granities[?] per superficialem praetensive[?] que iniuriam, bona Regalia sine Commissione nemo appropriare potest. Intentio autem Actorum et ars studiosa intercessit, quod in primis [?] anni[?] multas inconvenientes iniurias vocando citatos in hanc causam [?] appropriationem sibi bonorum Regalium intulerunt. Postmodum modo quasi [?] in [?] suppressionibus praemissa procedant, quae omnia [?] oppositisque deductionibus docuit, in nullaque controversia intrando, ne bona Regalia minuantur, suspensionem ad deductionem Commissionis secundum sonum praemissae legis petiit Citatus[?], [s. 310L] iuris beneficiis salvis, nullis obmissis, imo declaratis declarandis. Pars Actorum maximopere per citatos iniuriata et damnificata, beneficiis et remediis iuris ad Causam praesentem necessariis salvis sibi reservatis[?], exceptionem citatorum partis[?] fugitivam refutando, suspensionem ad decisionem Causae limitum per Commissarios faciendorum per citatos affectatam inconcessibilem esse dixit. Quoniam Actoribus ius est facti[?] iniuriae per citatos in bonis Actorum haereditariis villae Burzeci[?] illatae, sed[?] hominibus agrorum propriae antiquissimi usus et possessionis Actorum culturae, ubi Actores iuxta antiquas divisiones et subdivisiones quivis sorte sua metis obsignata petebatur[?] ac iisdem pro suo arbitrio disponebant, de quo inscriptiones et aliae dispositiones ex actis authenticis desumptae latius obloquuntur. Ad hoc idem Actores in supplementum suae probationis tum possessionem et usum suum, quam iniuriam per citatos sibi studiose illatam, inquisitione seu testimonio hominum [?] declarare intendunt. Citati autem studiose per se Actorum iniuriam illatam subterfugiendo ad simplicem suam asser- [s. 310P] tionem, siquidem nullo documento probant esse commissionem, nec super ea ipsi consensum praebere volunt[?], in protractionem iniuriarum Actorum damnificatorum suspensionem de iure non concessibilem concedi postulant. Petiit itaque exceptionem hanc citatorum fugitivam iuri communi[?] Constitutionique Sanctae contrariam in partem reiici, sibique Actoribus, ut rei veritas elucescat, dilationem visionis concedi, salvis manentibus iuris beneficiis. Parte praefata utraque, Actorum per Nobilem Stanislaum Jurski[?], unum Actorum, suo et aliorum nomine, citata per Generosum Christophorum Chmielecki maritum suo et consortis nomine comparentibus et controvertentibus, Iudicium praesens Terrestre Lucoviense, eo attento, quoniam agitur de fundo ab utraque parte controverso, quem Actores per superficialem[?] iniuriam vindicare intendunt, qui fundus controversus per Commissarios non est dislimitatus, [?] in [?] Constitutionibus Regni decernit, quatenus Actores [?] commissionem ad faciendam dislimitationem bonorum suorum educant, et Causam praesentem ad faciendam eandem Commissionem suspendit et in suspenso fore decrevit. Quo decreto Actores pro iniusto non su- [s. 0311L — strona pusta] [s. 311P] scepto, ab eodem ad Iudicia Generalia Tribunalis Regni Lublinensia per Nobilem Regni Generalem [?] Joannem Jarcz[?] de [?] debitis modis, ut iuris est, moverunt[?]. Quorum actioni Generosus Christophorus Chmielecki[?] ex terminis Lucoviensibus[?] detulit[?]. Partibus praenominatis utrisque terminum prosequendae actionis eiusdem et iure ulterius contra se procedendi in [?] Iudiciis Generalibus Tribunalis Regni Lublinensis, vel dum causae Palatinatus Lublinensis et Districtus Lucoviensis iudicabuntur, peremptorium praefigendo et conservando[?]. Actum Lucoviae in Terminis Terrestribus feria secunda post festum Sancti Lucae Evangelistae proxima Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Quadragesimo. Ex Actis [?] Correxit Gostowski[?] Joannes Jezierski[?] [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie: tytuł sprawy] [s. 312] Inter Nobiles Burzec[?] et Chmielecki ratione Confalcastrationis[?]. (z boku:) post Lucae [?]

Przedłożyli w sądzie przed obecnym sądem ziemskim łukowskim niżej wypisani powodowie przeciw niżej wymienionym pozwanym na podstawie swego pozwu pisemnego takiej treści. Władysław Czwarty, z Bożej łaski król Polski itd. Wam, Urodzonym Krzysztofowi Chmieleckiemu i Katarzynie Laskowskiej[?], małżonkom, dzierżawcom i posiadaczom dóbr [?] wsi Skrzyzow[?], z dóbr waszych wszystkich w ogólności ruchomych i nieruchomych rozkazujemy, abyście przed sądem naszym ziemskim łukowskim, na rokach ziemskich w Łukowie potem odprawianych, na żądanie Adama[?], Jakuba, syna zmarłego Gabriela, Jana, syna zmarłego Krzysztofa, Golonkow[?], Jana Zawiszy, syna zmarłego Wojciecha, Jakuba i Stanisława, synów zmarłego Wojciecha, Mikołaja, syna zmarłego Adama, Pischorów[?], Wojciecha, syna zmarłego Mikołaja, Grzegorza i Adama, synów zmarłego Jana, Adama, syna zmarłego Krzysztofa, Krzysztofa, syna zmarłego Wojciecha, Bartłomieja, syna zmarłego Adama, Jana, syna zmarłego Krzysztofa, Kostrzybałów[?], Wawrzyńca Wyczółkowskiego[?], Kiliana, syna zmarłego Jakuba, Stanisława, syna zmarłego Adama, Siemków[?], Adama, syna zmarłego Wojciecha, Zawiszy, Jana, syna zmarłego Andrzeja, Zawiszy, Stanisława, syna zmarłego Gabriela, Jurskiego[?], dziedziców dóbr wsi Burzec[?], powodów obecnych i zawsze stających. Którzy wszyscy pozywają[?] was, a zwłaszcza ciebie, Katarzyno, zamężną, z asystencją męża, po raz drugi po uzyskaniu pierwszego zaocznego wyroku (kontumacji) przez pozywających. Albowiem wy, nie zadowoleni krzywdami, szkodami i uciskami [wymienionymi] w [?] wcześniejszym pozwie powodów, a to wycięciem lasu wyrządzonymi na gruncie własnym powodów, łąki w miejscu zwanym Gacz, naprzeciw ról tamże w Gaczu czyli Brzysmarki[?] przez was zaoranych, i [?] także za Stawkowski[?] poprzecznie pośrodku leżące, w dziedzictwie wsi Burzec[?] położone, z dawna będące w posiadaniu powodów, przez ich poprzedników w najdawniejszych czasach oczyszczone i wykarczowane, wraz z [?] koszeniem[?] siano, którego można było zebrać około stu wozów, mniej lub więcej, zabraliście i do folwarku tejże wsi Skrzyzow[?], waszej dzierżawy, zwieźliście i na swój pożytek obróciliście, jak to obszerniej opowiada [?] uczyniona przeciw wam przed aktami z powodu powyższego, czyniąc to na ciężką szkodę i uszczerbek oraz ucisk i wielkie zubożenie powodów. Co ci sami powodowie szacują sobie przeciw wam na tysiąc grzywien polskich albo tak, jak sąd postanowi. Sobie termin [?] i [?]. Dan w Łukowie w najbliższy poniedziałek po święcie świętego Franciszka Wyznawcy (8 X 1640) roku Pańskiego tysiąc sześćsetnego czterdziestego. A po swym przedłożeniu uczynionym w sposób wyżej podany i po przedstawieniu stronie pozwanej prawnego terminu, powodowie żądali, by pozwanych zmuszono do odpowiedzi. Strona pozwana, niewłaściwie pozwana przed sąd, zachowując sobie w całości wszystkie środki prawne potrzebne do sprawy, stawiwszy się przed sądem[?], przedstawiając[?] konstytucję roku tysiąc pięćsetnego osiemdziesiątego ósmego, odpowiedziała, że w myśl tejże konstytucji, gdzie nigdy nie było granic[?] przez powierzchowną rzekomą[?] krzywdę, dóbr królewskich bez komisji nikt przywłaszczać sobie nie może. Zamiarem zaś powodów i rozmyślnym podstępem było to, że najpierw [?] roku[?] wiele niestosownych krzywd, pozywając pozwanych w tej sprawie [?], przywłaszczenia sobie dóbr królewskich dopuścili się. Potem w sposób jakby [?] w [?] uciskami[?] powyższe postępowały, co wszystko [?] i przeciwnymi wywodami wykazała; i nie wdając się w żaden spór, aby dobra królewskie nie zostały uszczuplone, pozwany[?] żądał zawieszenia [sprawy] do przeprowadzenia komisji według brzmienia powyższego prawa, z zachowaniem dobrodziejstw prawa, niczego nie pomijając, a owszem wyjaśniając to, co trzeba wyjaśnić. Strona powodów, nader przez pozwanych skrzywdzona i poszkodowana, zachowując i zastrzegając[?] sobie dobrodziejstwa i środki prawne potrzebne do obecnej sprawy, odrzucając wykrętną ekscepcję strony[?] pozwanych, powiedziała, że zawieszenie [sprawy] do rozstrzygnięcia sprawy granic przez komisarzy, którego pozwani się domagają, jest niedopuszczalne. Ponieważ powodom służy prawo z tytułu[?] krzywdy wyrządzonej przez pozwanych w dobrach dziedzicznych powodów wsi Burzec[?], lecz[?] ludziom ról własnych, z najdawniejszego używania i posiadania powodów uprawnych, gdzie powodowie według dawnych działów i poddziałów każdy swój dział oznaczony kopcami [?] i nimi według swej woli rozporządzali, o czym obszerniej mówią zapisy i inne rozporządzenia wyjęte z autentycznych akt. Do tego ci sami powodowie na uzupełnienie swego dowodu zamierzają wykazać przesłuchaniem czyli świadectwem ludzi [?] zarówno swoje posiadanie i używanie, jak krzywdę rozmyślnie im wyrządzoną przez pozwanych. Pozwani zaś, rozmyślnie uchylając się sami od wyrządzonej powodom krzywdy, na swoje gołe twierdzenie, skoro żadnym dokumentem nie dowodzą, że jest komisja, ani nie chcą[?] na nią dać zgody, dla przewleczenia krzywd poszkodowanych powodów domagają się udzielenia zawieszenia, które z prawa nie jest dopuszczalne. Żądała więc, aby tę wykrętną ekscepcję pozwanych, sprzeczną z prawem pospolitym[?] i ze świętą konstytucją, odrzucono, a jej, powodom, aby prawda rzeczy wyszła na jaw, udzielono zwłoki na oględziny, przy zachowaniu dobrodziejstw prawa. Gdy obie wymienione strony — powodowie przez Urodzonego Stanisława Jurskiego[?], jednego z powodów, w swoim i innych imieniu, pozwana przez Urodzonego Krzysztofa Chmieleckiego, męża, w swoim i żony imieniu — stawały i spierały się, sąd obecny ziemski łukowski, zważywszy, że chodzi o grunt sporny między obiema stronami, który powodowie zamierzają odzyskać z tytułu powierzchownej[?] krzywdy, a który to grunt sporny nie został rozgraniczony przez komisarzy, [?] w [?] konstytucjami Królestwa postanawia, aby powodowie wyprowadzili [?] komisję dla przeprowadzenia rozgraniczenia swoich dóbr, a sprawę obecną do przeprowadzenia tejże komisji zawiesza i postanowił, że ma pozostawać w zawieszeniu. Od którego dekretu, jako niesprawiedliwego i nieprzyjętego, powodowie odwołali się do Sądów Generalnych Trybunału Koronnego Lubelskiego przez Urodzonego woźnego[?] generalnego Królestwa Jana Jarcza[?] z [?], należytym sposobem, jak to jest w prawie. Do której apelacji Urodzony Krzysztof Chmielecki[?] z roków łukowskich[?] przystąpił[?]. Obu wymienionym stronom termin zawity do popierania tej apelacji i do dalszego postępowania przeciw sobie z prawa w [?] Sądach Generalnych Trybunału Koronnego Lubelskiego, albo gdy sprawy województwa lubelskiego i ziemi łukowskiej będą sądzone, wyznaczając i zachowując[?]. Działo się w Łukowie na rokach ziemskich w najbliższy poniedziałek po święcie świętego Łukasza Ewangelisty (22 X 1640) roku Pańskiego tysiąc sześćsetnego czterdziestego. Z akt [?]. Poprawił Gostowski[?]. Jan Jezierski[?]. [pieczęć] [pieczęć] [odwrocie, s. 312: tytuł sprawy] Między Urodzonymi Burzec[?] [= dziedzicami Burzca?] a Chmieleckim z powodu skoszenia[?]. (z boku:) po [święcie św.] Łukasza [?].