463/183

[s. 183] Propessarunt [sic; prawdop. Proposuerunt] iudicialiter coram praesenti Terrestri Lucoviensi Iudicio infrascripti actores contra infranominatos citatos ex copia citationis sub tenoribus eiusmodi: Vladislaus Quartus Dei Gratia Rex Poloniae etc. Tibi Generosae Zophiae Pruszinska, relictae primi matrimonii olim Generosi Severini Domaszewski, ad praesens vero secundi nuptus[?] Generosi Stanislai Troiarowski[?] consorti, bonorum Domaszewnicza dominae[?] reformatae[?] et advitalitiali[?] ex eisdem bonis tuis, mandamus ut in terminis terrestribus Lucoviensibus proxime celebrandis, ad instantiam Generosorum Vladislai et Ioannis Domaszewskich, filiorum tuorum ex primo matrimonio tuo procreatorum, personaliter[?] et peremptorie compareas. Qui cum assistentia Generosi Laurentii Domaszewski, patrui sui, te quoque cum assistentia mariti tui secundi, post obtentam poenam contumaciae, propterea quia tu contra iura regni, ex vi quorum dominae advitalitiariae[?] in rebus[?] dictis advitalitiis[?] uti, non abuti debent, apprehensa possessione bonorum mariti tui primi[?] in Domaszewnicza consistentium, in eisdem plurimos abusus in vim tui advitalitii commisisti. Et enim subditos quinque[?] desolasti, pecora, pecudes, boves et universam supellectilem eorum pro te usurpasti, sylvas devastasti, exgaciasti[?] supellectilem domesticam in argento et quidquid in inventario continebatur [s. 184L] ad totum dilapidasti, pecora, pecudes, greges, armenta divendidisti, nec his contenta certa bona iuri advitalitio subiecta diversis personibus iure obligationis alienasti, pretio[?] accepto, gratuiti beneficio a marito[?]; eosdem actores circa te detines, eisdem impensas ad tractandas artes liberales necessarias negas et contra vocationem [?] actores domi delitescere facis, aliosque plurimos abusus in vim tui advitalitii tibi in termino specificandos commisisti. Quibus eodem iure tuo advitalitio ex legum et iuris consuetudine et observantia abusa es. Quapropter citaris ad videndum eodem iure tuo advitalitio per iudicium nostrum terrestre te privari, abusum adinveniri[?], eademque actoribus ut haeredibus restitui, et ut habeant actores an iuste condemnent, taxant sibi contra te ad decem millia marcarum pollonicalium, salva actione damnorum ratione per te in eisdem bonis factorum actoribus reservata, ut tibi in termino latius verificabitur, quem iudicatu[?] sis actura et responsura. Datum Lucoviae feria secunda post Dominicam Exaudi proxima, Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Trigesimo Sexto. Factaque eiusmodi propositione sua petiit pars actorea citatam ad procedendum stringi. A contrario pars citata, reservatis sibi omnibus iuris beneficiis, ea in causa per [?] [s. 184P] dixit teneri partem actoream docere de termino praesenti ministerialem statuere vel eius relationem de positis citationibus confectam producere. Nemo enim tenetur respondere nisi viso primo ministeriali, reservatis de iure reservandis. Actoris autem plenipotens dixit se minime statuere ministerialem qui citationes [?] posuit, siquidem citatio parti citatae ad notitiam devenit et pro termino praesenti plenipotentem suum comparet. His deductis petiit eandem citatam ad procedendum stringi, reservatis de iure reservandis. Iudicium praesens terrestre Lucoviense controversiis partium praefatarum, actoreae per plenipotentem Stanislaum Czelinski, citatae vero per Mathiam Domarski Koziet[?], coram se factis consideratis, teneri actoream partem statuere ministerialem qui citationes posuit adinvenit et ut statuat decrevit. Quo decreto actoris plenipotens pro iniquo[?] non suscepto, ab eodem et cum eodem Generosum Dominum Christophorum Zelinsky, causae huius iudicem, ad iudicia ordinaria generalia Tribunalis Regni Lublinensis per ministerialem regni generalem providum Paulum Pavela debito modo ut iuris est movit. Cuius motioni memoratus iudex detulit et eandem interpositam suscepit, partibus utrisque terminum expurgandae sententiae iudicii prosequendae[?] et continuandae motionis eiusdem [s. 185] in praeallegatis iudiciis Tribunalis Regni Lublinensis inter causas Palatinatus Lublinensis et districtus Lucoviensis ad ulteriorem causae praesentis prosecutionem praefigendo et conservando, ut iuris est, peremptorie. Actum Lucoviae in terminis terrestribus feria secunda post Octavas Festi Sacratissimi Corporis Christi Domini, Anno eiusdem Millesimo Sexcentesimo Trigesimo Sexto. Ex actis terrestribus Lucoviensibus rescriptum. Correxit Dybowski. Joannes Jasiorski[?] [podpis nieczytelny, [?]] [pieczęć] [pieczęć]

Wnieśli sądownie przed obecnym sądem ziemskim łukowskim niżej wypisani powodowie przeciw niżej wymienionym pozwanym, z odpisu pozwu tej treści: Władysław Czwarty, z Bożej łaski król Polski itd. Tobie, Urodzonej Zofii Pruszyńskiej, wdowie z pierwszego małżeństwa po zmarłym Urodzonym Sewerynie Domaszewskim, obecnie zaś w drugim małżeństwie[?] żonie Urodzonego Stanisława Trojarowskiego[?], pani oprawnej[?] i dożywotniej[?] dóbr Domaszewnica z tychże twoich dóbr, nakazujemy, abyś na najbliższych rokach ziemskich łukowskich, na wniosek Urodzonych Władysława i Jana Domaszewskich, synów twoich z pierwszego twego małżeństwa zrodzonych, osobiście[?] i zawicie się stawiła. Którzy z asystencją Urodzonego Wawrzyńca Domaszewskiego, swego stryja, ciebie także z asystencją twego drugiego męża, po uzyskaniu kary zaoczności, [pozywają] dlatego, że ty wbrew prawom Królestwa, na mocy których panie dożywotniczki[?] z rzeczy[?] objętych tym dożywociem[?] mają korzystać, a nie nadużywać ich, objąwszy w posiadanie dobra twego pierwszego[?] męża [?], położone w Domaszewnicy, dopuściłaś się w nich wielu nadużyć w ramach twego dożywocia. Albowiem poddanych pięciu[?] zrujnowałaś, bydło, trzodę, woły i cały ich dobytek zagarnęłaś dla siebie, lasy spustoszyłaś, [?] sprzęt domowy w srebrze i wszystko, co zawierał inwentarz, doszczętnie roztrwoniłaś, bydło, trzodę, stada i stada większego bydła rozprzedałaś, a nie poprzestając na tym, niektóre dobra podlegające prawu dożywocia różnym osobom prawem zastawu zbyłaś, wziąwszy zapłatę[?], z darmowego dobrodziejstwa od męża[?]; tychże powodów trzymasz przy sobie, odmawiasz im kosztów potrzebnych do uprawiania sztuk wyzwolonych i wbrew powołaniu [?] każesz powodom kryć się w domu, i wielu innych nadużyć w ramach twego dożywocia, które zostaną ci w terminie wyszczególnione, się dopuściłaś. Przez to nadużyłaś tegoż swego prawa dożywocia wbrew zwyczajowi i praktyce ustaw i prawa. Przeto jesteś pozwana, abyś zobaczyła, że przez nasz sąd ziemski zostaniesz pozbawiona tegoż twego prawa dożywocia, nadużycie zostanie stwierdzone[?], a [dobra] te zostaną zwrócone powodom jako dziedzicom; i aby powodowie mieli [?], czy słusznie [?] skazują, szacują sobie [roszczenie] przeciw tobie na dziesięć tysięcy grzywien polskich, z zastrzeżeniem powodom powództwa o szkody wyrządzone przez ciebie w tychże dobrach, jak ci w terminie szerzej zostanie wykazane, który [?] będziesz popierać i na który będziesz odpowiadać. Dan w Łukowie w najbliższy poniedziałek po niedzieli Exaudi, roku Pańskiego tysiąc sześćset trzydziestego szóstego. Po takim przedstawieniu sprawy strona powodowa żądała, by pozwaną zmuszono do rozprawy. Przeciwnie strona pozwana, zastrzegłszy sobie wszystkie dobrodziejstwa prawa, w tej sprawie przez [?] oświadczyła, że strona powodowa powinna wykazać na obecnym terminie, stawiając woźnego, albo przedłożyć jego relację o doręczeniu pozwów. Nikt bowiem nie jest obowiązany odpowiadać, jeśli wpierw nie zobaczy woźnego; z zastrzeżeniem tego, co należy zastrzec z prawa. Pełnomocnik zaś powoda oświadczył, że wcale nie stawia woźnego, który doręczył [?] pozwy, ponieważ pozew doszedł do wiadomości strony pozwanej i na obecny termin stawia ona swego pełnomocnika. Po tych wywodach żądał, by tęż pozwaną zmuszono do rozprawy, z zastrzeżeniem tego, co należy zastrzec z prawa. Obecny sąd ziemski łukowski, rozważywszy spory stron wspomnianych, prowadzone przed nim — powodowej przez pełnomocnika Stanisława Czelińskiego, pozwanej zaś przez Macieja Domarskiego Kozieta[?] — uznał, że strona powodowa powinna stawić woźnego, który doręczył pozwy, i postanowił, aby go stawiła. Pełnomocnik powoda, uznawszy ten dekret za niesprawiedliwy[?] i go nie przyjąwszy, od tegoż [dekretu] i wraz z tymże Urodzonym Panem Krzysztofem Zelińskim, sędzią tej sprawy, przez woźnego generalnego Królestwa, opatrznego Pawła Pavelę, należycie, jak prawo każe, odwołał się do sądów zwyczajnych generalnych Trybunału Królestwa w Lublinie. Na to odwołanie wspomniany sędzia przystał i wniesione przyjął, wyznaczając obu stronom termin do oczyszczenia wyroku sądu, popierania[?] i kontynuowania tegoż odwołania na wspomnianych sądach Trybunału Królestwa w Lublinie, w sprawach województwa lubelskiego i ziemi łukowskiej, do dalszego popierania obecnej sprawy, wyznaczając go i zachowując, jak prawo każe, zawicie. Działo się w Łukowie na rokach ziemskich w poniedziałek po oktawie święta Najświętszego Ciała Chrystusa Pana, roku tegoż tysiąc sześćset trzydziestego szóstego. Z akt ziemskich łukowskich przepisano. Poprawił Dybowski. Jan Jasiorski[?] [podpis nieczytelny]. [pieczęć] [pieczęć]