461/271

[s. 271] [na marginesie, ręka późniejsza: Łuków gr. 1706] Actum in Curia Regali Lucoviensi Sabbatho post Dominicam Exaudi proximo Anno Domini Millesimo Septingentesimo Sexto. Ministerialis Regni Generalis Providus Joannes Kulanski[?] authenticus et Iuratus ad Officium et Acta praesentia Capitanealia Castrensia Lucoviensia personaliter veniens in vim suae verae ac fidelis Relationis ubivis locorum faciendae publice libereque recognovit se Citationis infrascriptae tenoris sequentis: Augustus Secundus Dei Gratia Rex Poloniae, Magnus Dux Lithuaniae, Russiae, Prussiae, Masoviae, Samogitiae, Livoniae, Volhyniae, Podoliae, Podlachiae, Smolensciae, Kijoviae, Severiae Czerniechoviaeque. [na marginesie: Vobis] Vobis Nobilibus Lucae Grochowski dicto Paszelyk[?], Francisco et Joanni Grochowskim de personis bonisque vestris generaliter omnibusque mandamus, ut coram Nobis Iudicioque Nostro Ordinario Generali Tribunalis Regni Lublinensi a data et positione praesentis Citationis recte in duabus septimanis, seu tunc dum et quando Causa praesens ex Regestro Causae huic competenti ad iudicandum vocata inciderit, [na marginesie: Instantiam] Ad Instantiam Instigatoris Iudicii Tribunalis eiusdem Lublinensis eiusque Delatorum Nobilium Andreae Grochowski et Constantiae Chrzczechowska[?] legitimorum Coniugum Actorum personaliter et peremptorie compareatis. Qui vos, praecipue maritata cum marito suo ut tutore coniugalis authoritate et assistentia, inhaerendo protestationi suae ac obductioni vulnerum coram Actis publicis Lucoviensibus[?] factae, citant in vim termini tacti vobis ad statim comparendum dati. Citant pro eo: [na marginesie: Causa] Quia vos et praecipue tu Nobilis Luca Grochowski, Leges Regni postponendo, quae personis connexionem cum Iudiciis Tribunalitiis Regni habentibus singularem securitatem publicam ubivis locorum sat abunde praecustodierunt, poenasque rigorosas contra violatores eiusdem in personis et bonis eandem securitatem praeferentium severe ac [?] proferunt, quas vos praecipue tu Nobilis Luca Grochowski minime verendo infrascripta exequi praesumpsistis. Etenim tempore certo in protestatione expresso ausus es [?] Actorem nihil cuipiam reum, Lublino ab attentatione Causarum suarum domum reversum, ibidem commorantem ac denuo Lublinum proficisci ad attentandas [s. 272L] [w górnym rogu foliacja: 278] easdem Causas suas reverti sese praeparantem et properare nitentem[?], nescitur qua de Causa, nisi supina ductus malitia ex antiquis temporibus vitae et fortunae Actorum invidus, et praecipueque ex ea Causa, quod anno praesenti in negotio certo sui Actoris parentis in Terminis Querelarum Curiae Regalis Lucoviensis Condemnationem et publicationem super vobis et aliis obtinuisset, [na marginesie: Quod Condemnationem obtinuit in Terminis Querelarum] [na marginesie: 1mo] eamdem praecipue iniquo ductus odio et rancore, dum in domo Nobilis Mathiae Grochowski in Bonis Villa Grochowska pacifice et modeste sese gerendo commoraretur, in sede[?] Actoris cum verbis inhonorificentissimis, opprobriosissimis famam et honorem carpentibus insurgere, consultas mali occa[?]gationes [?]ate[?] Nobilis Luca Grochowski, homine semper inquieto, ex[?]rectas[?] evitantem, modesta patientia sufferentem continuo[?] infestare, in res Actoris sua negotia tractantis easdem impediendo[?], quaerendo ansam et occasionem exporrigendo, indebitissime te ingerere, verbis scommaticis laedere, ac cum habito praegrandi clavo adunco viam publicam intercipere, continuando suum malevolum intentum sanguinem simul et vitam Actoris obviando velle eripere, et necem [?]molentis[?] manibusque tuis, Divina providentia et certorum hominum auxilio defenderet, omnino inferre. Hocnon[?] [na marginesie: 2do] ulteriores exporrigendo occasiones, consulto Domum parentis Actoris, in qua manet Laboriosus Mathias subditus eius[?], cum armis superinvadendo, Nobiles[?] ad se Actorem ad duellum faciendum et ineundum provocando omnino mittere, consortem sui Actoris verbis inhonestissimis afficere, contemptuare, dishonorare, famam et honorem in praesentia Nobilium [?]dere, calumniari, ac in crastino eiusdem facti in vitam et salutem, prout anteacto tempore, Actorum diffidare, ac publicas machinationes struere et omnino e vivis sufferre[?] appolliceri[?]. Ad extremum protestatione tua calumniosa, imposturosa omnibusque improbabilibus referta circumscribere[?], de facto praemissa[?] omnia et alia melius inquisitione enucleanda [s. 272P] [w górnym rogu foliacja: 279] et fusius futuro in Termino contra te et complices proponenda es cum tuis complicibus executus et complices executi, per quod [na marginesie: Conclusio] contra Leges Regni excessistis, securitatem publicam ac Iudiciorum Tribunalitiorum in personis Actorum violastis poenasque ratione commissorum omnium in vos traxistis[?], pro quibus super vobis et bonis vestris decernendis Citamini. Sitis Termino parati et Iudicialiter ad praemissa responsuri. Datum Lublini Feria Tertia post Dominicam Exaudi proxima Anno Domini Millesimo Septingentesimo Sexto. Copiam similem sigillatam unius eiusdemque essentiae unam in Bonis Villa Grochowska Domoque Nobilis Lucae Grochowski ibidem sita Feria Quinta post eandem Dominicam Exaudi proxima Anno praesenti Millesimo Septingentesimo Sexto posuisse et de positione cuilibet Citatorum domos eorum singulariter manentium adeundo publicando notificasse et ad sufficientem notitiam eisdem Citatis deduxisse. De quo praesens eiusdem Ministerialis Regni Generalis suprascripti fidelis ad Acta Relatio. Joannes in Nowosielce et Zakrz[?] Nowosielski Capitaneus Lucoviensis [parafa] [pieczęć] Ex Actis Capitanealibus Castrensibus Lucoviensibus Rescriptum[?]. Correxit Lugowski [parafa] Legit Laski cum copia [s. 274] — odwrocie, zob. niżej [odwrocie: tytuł sprawy] [s. 274] [w górnym rogu foliacja: 280] [górna połowa strony: kilkanaście wierszy pisma obróconego do góry nogami i w odbiciu (najpewniej odbicie atramentu lub przebicie innego dokumentu); nieodczytane — rozpoznawalne tylko pojedyncze wyrazy: „peremptorie”, „Lublinensi[?]”, „Lucoviensi[?]”, „pro Executione[?]”, „perpetua[?]”, „Capitaneo[?]”, „Officiales[?]”] [środek strony: ślad pieczęci] Ex parte GG. Grochowskich contra Nobilem Lucam Grochowski et alios. Pro Instigatore[?] Tribunalis Lublinensis. Relatio[?] 1706. Sabbatho post Dominicam Exaudi in Castro Lucoviensi. Respectu dishonorationis, in vitam diffidationis, in duellum provocationis, interceptionis viae publicae, circumscriptionis tandem[?] et aliarum violentiarum.

Działo się w Kurii Królewskiej łukowskiej w sobotę najbliższą po niedzieli Exaudi, roku Pańskiego tysiąc siedemset szóstego. Opatrzny Jan Kulański[?], woźny generalny Królestwa, autentyczny i przysięgły, przybywszy osobiście do urzędu i do niniejszych akt starościńskich grodzkich łukowskich, mocą swej prawdziwej i wiernej relacji, którą wszędzie może czynić, publicznie i swobodnie zeznał, że pozwu niżej opisanego, brzmienia następującego: August II, z łaski Bożej król Polski, wielki książę litewski, ruski, pruski, mazowiecki, żmudzki, inflancki, wołyński, podolski, podlaski, smoleński, kijowski, siewierski i czernihowski. Wam, Urodzonym Łukaszowi Grochowskiemu zwanemu Paszelyk[?], Franciszkowi i Janowi Grochowskim, od osób i dóbr waszych ogólnie i wszystkim nakazujemy, abyście przed Nami i Sądem Naszym Zwyczajnym Generalnym Trybunału Koronnego Lubelskiego w ciągu dwóch tygodni od daty i położenia niniejszego pozwu albo wtedy, gdy niniejsza sprawa, przywołana do sądzenia z rejestru spraw właściwego tej sprawie, przypadnie, na wniosek instygatora Sądu Trybunału tegoż Lubelskiego i jego delatorów, Urodzonych Andrzeja Grochowskiego i Konstancji Chrzczechowskiej[?], prawych małżonków, powodów, osobiście i zawicie stawili się. Oni was — zwłaszcza zamężna wraz z mężem swoim jako opiekunem, z powagi i przy asystencji małżeńskiej — trzymając się swej protestacji i obdukcji ran, uczynionych przed aktami publicznymi łukowskimi[?], pozywają mocą terminu zawitego, wam do natychmiastowego stawienia się wyznaczonego. Pozywają o to: Że wy, a zwłaszcza ty, Urodzony Łukaszu Grochowski, lekceważąc prawa Królestwa, które osobom mającym związek z sądami trybunalskimi Królestwa szczególne bezpieczeństwo publiczne w każdym miejscu dostatecznie i obficie zabezpieczyły, a surowe kary przeciw naruszycielom tegoż [bezpieczeństwa] na osobach i dobrach [ludzi] to bezpieczeństwo posiadających surowo i [?] przewidują — których to [praw] wy, a zwłaszcza ty, Urodzony Łukaszu Grochowski, wcale się nie lękając, ośmieliliście się dopuścić [czynów] niżej opisanych. Albowiem w czasie pewnym, w protestacji wyrażonym, ośmieliłeś się [?] powoda, nikomu w niczym niewinnego, który z Lublina od pilnowania swoich spraw powrócił do domu, tamże przebywał i przygotowywał się do ponownego wyjazdu do Lublina, aby wrócić do pilnowania [s. 272L] tychże swoich spraw, i usiłował[?] się pośpieszyć — nie wiadomo z jakiej przyczyny, chyba że wiedziony gnuśną złośliwością, od dawnych czasów zazdrosny o życie i powodzenie powodów, a zwłaszcza z tej przyczyny, że w roku bieżącym w pewnej sprawie swego rodzica powód w terminach skarg Kurii Królewskiej łukowskiej uzyskał kondemnatę i jej publikację przeciw wam i innym — [na marginesie: że uzyskał kondemnatę w terminach skarg] [na marginesie: po pierwsze] tegoż, wiedziony zwłaszcza niegodziwą nienawiścią i urazą, gdy w domu Urodzonego Macieja Grochowskiego w dobrach wsi Grochowska spokojnie i skromnie się zachowując przebywał, w siedzibie[?] powoda słowami najbardziej uwłaczającymi i najbardziej obelżywymi, szarpiącymi sławę i cześć, napaść; [?] ty, Urodzony Łukaszu Grochowski, człowiek zawsze niespokojny, [jego,] [?] unikającego i ze skromną cierpliwością znoszącego, ustawicznie[?] nękać; w sprawach powoda, prowadzącego swoje interesy, tymże przeszkadzając[?], szukając pretekstu i wynajdując sposobność, najniesłuszniej się wtrącać, słowami uszczypliwymi obrażać, a mając przy sobie ogromny zakrzywiony hak, drogę publiczną zastępować; kontynuując swój złośliwy zamiar, zastępując [powodowi] drogę, chcieć odebrać mu krew zarazem i życie, i śmierć [?] rękami twymi — Opatrzność Boża i pomoc pewnych ludzi [go] obroniła — całkowicie zadać. [?] [na marginesie: po drugie] wynajdując dalsze sposobności, umyślnie na dom rodzica powoda, w którym mieszka pracowity Maciej, jego[?] poddany, z bronią najechać; szlachtę[?] do powoda, wyzywając go na pojedynek do stoczenia i podjęcia, zgoła posłać; małżonkę tegoż powoda słowami najbardziej nieuczciwymi obrzucić, lżyć, zhańbić, sławę i cześć w obecności szlachty [?], oczerniać; a nazajutrz po tymże czynie powodom, jak w czasie poprzednim, na życie i zdrowie odpowiedzieć (wypowiedzieć bezpieczeństwo), publiczne knowania knuć i zgoła ze świata [?] obiecywać[?]. Na koniec protestacją twoją potwarczą, oszukańczą i wszelkimi nieprawdopodobieństwami wypełnioną [?]; wszystkie powyższe [czyny] i inne, które lepiej zostaną wyjaśnione w dochodzeniu [s. 272P] i obszerniej przedstawione w przyszłym terminie przeciw tobie i wspólnikom, faktycznie wykonałeś wraz ze swymi wspólnikami, a wspólnicy [je] wykonali; przez co [na marginesie: zakończenie] wykroczyliście przeciw prawom Królestwa, naruszyliście bezpieczeństwo publiczne i [bezpieczeństwo] sądów trybunalskich w osobach powodów i ściągnęliście[?] na siebie kary z tytułu wszystkich popełnionych [czynów]; o wymierzenie ich na was i na dobra wasze jesteście pozywani. Bądźcie w terminie gotowi i sądownie na powyższe odpowiedzcie. Dan w Lublinie we wtorek najbliższy po niedzieli Exaudi roku Pańskiego tysiąc siedemset szóstego. [Zeznał, że] kopię podobną, opieczętowaną, jednego i tego samego brzmienia, jedną, w dobrach wsi Grochowska i w domu Urodzonego Łukasza Grochowskiego, tamże położonym, w czwartek najbliższy po tejże niedzieli Exaudi roku bieżącego tysiąc siedemset szóstego położył, a o położeniu każdego z pozwanych, chodząc do domów każdego z nich z osobna mieszkającego, publicznie zawiadomił i do dostatecznej wiadomości tychże pozwanych doprowadził. O czym niniejsza wierna relacja tegoż woźnego generalnego Królestwa, wyżej wpisanego, do akt. Jan na Nowosielcach i Zakrz[?] Nowosielski, starosta łukowski [parafa] [pieczęć] Z akt starościńskich grodzkich łukowskich wypisano[?]. Poprawił Ługowski [parafa] Czytał Łaski[?] z kopią. [odwrocie, s. 274: tytuł sprawy] Ze strony Urodzonych Grochowskich przeciw Urodzonemu Łukaszowi Grochowskiemu i innym. Dla instygatora[?] Trybunału Lubelskiego. Relacja[?] 1706. W sobotę po niedzieli Exaudi, w grodzie łukowskim. Z powodu zhańbienia, odgrażania się na życie, wyzwania na pojedynek, zastąpienia drogi publicznej, wreszcie[?] oszukańczego obejścia i innych gwałtów.