460/296

[s. 296] Actum in Curia Regali Lucoviensi, in Termino Officiorum seu Querelarum, Feria Secunda ipso die Festi Conversionis Sancti Pauli Apostoli, Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Sexagesimo Sexto. In Termino hodierno Conservato, ex vi deliberationis in anteactis Terminis officiorum seu querelarum per officium praesens assumptae, indice[?] praesenter[?] ordine proveniens et incidente. Proposuit officiose coram praesenti Capitaneali Castrensi Lucoviensi officio Instigator officii eiusdem, atque infrascripta pars actorea, contra infrascriptam partem citatam, ex copia citationis fidel[?] [?]lis, cuius tenor sequitur talis: Casimirus Tomaszewski [?], Lucoviensis [?] Capitaneus. Tibi Nobili Stephano Krasuski Synowiec, olim Nobilis Andreae Krasuski filio, de persona cunctisque tuis quibuslibet omnibus, Vigore Regio et nostro Capitaneali authoritate mandamus, ut coram nobis seu officio nostro Capitaneali Castrensi Lucoviensi in Terminis officiorum seu Querelarum Feria Secunda in crastino Festi [s. 297L] Sanctae Luciae Virginis, in Curia Regali Lucoviensi celebrandis, ad Instantiam Instigatoris officii eiusdem [?] et [?] delationis[?] Nobilis Alexandri Krasuski, olim Nobilis Ala[?]dii[?] Krasuski Brodzik filii, Actoris, publice et personaliter compareas. Qui[?] te[?] inhaerendo[?] Protestationi suae, coram Actis Capitanealibus Castrensibus Lucoviensibus, ad quam se Actor in toto refert, factae, secundo post obtentam poenam Contumaciae citat ideo: Quia tu tempore nuper praeterito, in eadem Protestatione specificato, ex antecedenti in Actorem malo affectu, quo semper in ipsum expectans aliquam malam occasionem ferebaris, ut intentioni tuae malevolae satisfacias, nunc cum habueris ad Actorem melius et acceptabilius tempus, non parcendo Consanguinitati, quae inter vos ab utrinque intercedit, nec Leges Constitutionesque Regni, neque poenas in ipsis descriptas, contra insolentes et excessivos sancitas, metuendo, magis arbitrio[?] et mentem tuam in effectum deducendo, Cum dictus Actor homo [s. 297P] pacificus, inermis, pace publica assecuratus, domui suae in villa Krasuso[?] [?] sitae, via publica transgrederetur, et per te conspiceretur, mox tu dicto Actori armatus occurristi, frameam arripuisti, vulneribus acerrimis[?], videlicet in fronte capitis duobus, uno prope alium, sectis, cruentis, oblongis, maiori in parte iam sanatis, item in parte capitis dextra uno secto, cruento, vix non de integro sanato, oblongo, item in labium superius a parte sinistra perfecto, vix non de integro sanato, insuper et aliis vulneribus, quorum stigmata tantum extant, videlicet in digitum pollicem, item in digitum medium, item in digitum auricularem manus dextrae, abinfra perfectis, iam sanatis, item vulnere in spinas dorsi supra nates concusso, in parte cruento, ad medium sanato affecisti, convulnerasti, frameam valoris decem[?] florenorum Polonicalium atque pecuniam paratam viginti florenos Polonicales recepisti, poenasque exinde ex arbitrio officii super te irrogandas succubuisti, pro quibus super te de [s. 298L] (paginacja dawna 359) cernere[?] citatus[?] [?] [?] et ad commissa officii praesentis consueta[?]. Datum in Curia Regali Lucoviensi Sabbatho ante festum Sancti Martini Pontificis proximo, Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Sexagesimo Quinto. Post propositionem suam modo praemisso factam, deductoque per ipsum[?] citato termino de iure, et contentis citationis suae verificatis, petiit pars actorea citatam praesentem ad [?] suas responsiones compelli. Hoc in causa, licet pars citata contradictiones suas in medium officii praesentis inferebat, verum quoniam easdem intra triduum de iure et more est inscriptam[?] ad acticandum[?] non porrexit, ideo ex parte Generosi Venceslai Rosinski[?], Notarii loci praesentis, de ipsa insuscipienda diligentis, partis autem in porrigendo negligentis, solenniter est protestatum et manifestatum. Actorea vero pars, salvis sibi beneficiis iuris in toto praecustoditis[?], stando firmiter circa reproductionem relationis[?] suae[?] atque obductionis enormium vulnerum sibi per partem citatam illatorum, atque id averando testimoniis virorum proborum per se [s. 298P] (paginacja dawna 360) per se actorem in medium officii praesentis inductorum, quibus docens[?] se manifeste suam violentiam per citatum in personam sui actoris perpetratam deducit, pars vero citata tantummodo diffugiis elisoriis et defensis[?] iniuriis[?] causam [?] [?] sese tutatur. Ideo ex deductionibus[?] suis in medium officii praesentis illatis petiit per officium praesens, imprimis[?] remotis partis citatae exceptionibus, se actorem super contentis suae propositionis[?] propinquiorem ad comprobandum admitti, et super parte citata poenas qualitati facti competentes condignas irrogari, reservatis et reservandis. [na marginesie: Off(icium)] Officium praesens capitaneale castrense Lucoviense, contrariis partium [?] utrarumque actoris et citati per se personaliter coram se factis exauditis, ex mediisque deliberationis suae, lectisque partis utriusque [?] iisdemque[?] bene perpensis et consideratis, quod licet in domo propinatoria[?] sit contentio inter partes exorta, verum quoniam post sedatam[?] cum actore ex ipsa occasione exortam contentionem citatus animo deliberato prius ex eadem domo egressus, arrepta ex domo [s. 299L] (paginacja dawna 361) sua propria framea, eundem actorem domo in occluso se continentem violenter est aggressus, fores occlusas execabat[?], postmodum per fenestram vibrata framea ad inferendam eidem actori violentiam ingredi conabatur, ac demum actori domum suam revertenti via praeoccupata eundem enormiter convulneravit, et frameam eidem recepit et fregit. Ideo ratione eiusmodi ausus et insolentiae decernit, et is idem citatus turrim castri praesentis Lucoviensis in duabus a latione decreti praesentis septimanis ingrediatur, eandemque per duas septimanas sine intermissione continuet, necnon poenam quatuordecim marcarum polonicalium parti et officio totidem, parti quidem circa egressum de turri, officio vero in instanti realiter solvat et numeret. Ac de taxa vulnerum centum duodecim marcas polonicales, et pro framea recepta octo florenos polonicales, quam[?] super praemissa taxatione[?] per eundem actorem comprobatione[?], in futuris terminis officii praesentis seu querelarum in Curia Regali Lucoviensi [na marginesie: Turrim [?] [?] (przy wyroku wieży); 112 (przy taksie ran); 8 f(lorenos) (przy szabli)] [s. 299P] (paginacja dawna 362) Lucoviensi celebrandis realiter solvat. Quod facturus est citatus sub poena bannitionis. Quod[?] in defectu per eundem citatum dictae[?] satisfactionis super eodem ac bonis illius omnibus devenitur[?]. Ratione vero summae triginta florenorum polonicalium per actorem [?] [?] circa convulnerationem amissae, officium hoc idem decernit, quatenus[?] [?] devenit[?], ut is idem citatus, prout se tradit[?], evadat medio corporali iuramento in eam [?]: Quia eiusdem pecuniae receptionis non est reus, nec amissionis eius occasionem praebuit, ad restitutionemque illius non tenetur. Idque in proximis officii praesentis querelarum terminis in Curia Regali Lucoviensi celebrandis, terminum partibus utrisque tam videlicet actori quam citato ad praestandum[?] [?] [?] ad attentandum[?] hoc idem iuramentum, iureque utrique ea in causa coram se procedendi in iisdem querelarum terminis castrensibus Lucoviensibus, ut iuris est, perpetuo[?] conservatur[?], assignans et conservans vigore praesentis decreti terminisque conservationis[?] et iuxta acta. Quo decreto partes [?] utraque[?] [na marginesie: Ratione summae amissae; Evadat; [?] utraque pars] [s. 300L] (paginacja dawna 363) pro iure non suscepto, ab eodem et cum eodem Generoso Stanislao Celinski, Subiudice terrestri et Vicecapitaneo castrensi Lucoviensi, [?] [?] ad iudicia ordinaria Generalis Tribunalis Regni Lublinensis, vult pars citata inter causas recentium criminum, actor vero inter causas Palatinatus Lublinensis et districtus Lucoviensis, per ministerialem Regni generalem providum[?] Bartholomaeum Markowicz debito modo, ut iuris est, noverant[?]. Quarum motioni invitatus[?] Generosus subiudex terrestris et vicecapitaneus castrensis Lucoviensis ibi ubi de iure competierit detulit et eandem interpositam suscepit. Partibus suprascriptis utrisque terminum expurgandae sententiae suae praedictae[?], prosequendae vero et continuandae motionis eiusdem, ac ad iure utrinque[?] ea in causa contra se procedendum in praeallegatis iudiciis ordinariis Generalis Tribunalis Regni Lublinensis tunc [?] ubi et quando causa praesens ex regestro publico vocanda erit, causaque[?] inter causas Palatinatus Lublinensis et districtus praesentis Lucoviensis [s. 300P] (paginacja dawna 364) vel ibi ubi de iure venerit ad iudicandum[?] evocata [?] inciderit[?], ut iuris est perpetuis[?] conservatur[?], assignando et conservando vigore praesentis motionis terminisque conservationis[?] et iuxta acta. Ex actis castrensibus Lucoviensibus [?] [pieczęć] Stanislaus Celinski Subiudex T(errestris) et Vicecapitaneus C(astrensis) Lucoviensis [?] Correxit Rachkowski[?] [u dołu strony:] Legit Wielgorski[?]

Działo się na dworze królewskim w Łukowie, na roczkach urzędowych czyli skargowych, w poniedziałek, w sam dzień święta Nawrócenia św. Pawła Apostoła, roku Pańskiego tysiąc sześćset sześćdziesiątego szóstego. Na roczkach dzisiejszych, zachowanych na mocy postanowienia podjętego przez niniejszy urząd na poprzednich roczkach urzędowych czyli skargowych, [?] [?] porządkiem przypadającej i zachodzącej [sprawy]. Przedłożył z urzędu przed niniejszym urzędem starościńskim grodzkim łukowskim instygator tegoż urzędu oraz niżej wpisana strona powodowa przeciw niżej wpisanej stronie pozwanej, z kopii pozwu [?] [?], którego treść następuje taka: Kazimierz Tomaszewski, [?], łukowski [?] starosta. Tobie, Urodzonemu Stefanowi Krasuskiemu Synowcowi, synowi zmarłego Urodzonego Andrzeja Krasuskiego, od osoby twojej i wszystkich twoich jakichkolwiek [?], mocą królewską i naszą starościńską władzą nakazujemy, abyś przed nami czyli przed naszym urzędem starościńskim grodzkim łukowskim, na roczkach urzędowych czyli skargowych w poniedziałek nazajutrz po święcie św. Łucji Panny, na dworze królewskim w Łukowie odprawiać się mających, na żądanie instygatora tegoż urzędu [?] i [?] z doniesienia[?] Urodzonego Aleksandra Krasuskiego, syna zmarłego Urodzonego [?] Krasuskiego Brodzika[?], powoda, publicznie i osobiście stanął. Który[?], trzymając się[?] swojej protestacji, uczynionej przed aktami starościńskimi grodzkimi łukowskimi, na którą powód we wszystkim się powołuje, pozywa [cię] po raz drugi, po uzyskaniu kary zaoczności, dlatego: że ty, w czasie niedawno minionym, w tejże protestacji określonym, z dawnej złej woli wobec powoda, z którą zawsze, wyczekując na niego, szukałeś jakiejś złej sposobności, aby zadośćuczynić twemu złośliwemu zamiarowi, teraz, gdy miałeś lepszą i dogodniejszą porę na powoda, nie szczędząc pokrewieństwa, które między wami z obu stron zachodzi, ani nie bojąc się praw i konstytucji Królestwa ani kar w nich opisanych, ustanowionych przeciw zuchwałym i występnym, raczej upodobanie[?] i zamysł twój wprowadzając w czyn — gdy wspomniany powód, człowiek spokojny, bezbronny, pokojem publicznym zabezpieczony, do domu swego we wsi Krasuso[?] [?] położonej szedł drogą publiczną i został przez ciebie dostrzeżony, wnet ty na wspomnianego powoda zbrojny natarłeś, szablę (frameam) porwałeś, ranami najcięższymi[?], mianowicie na czole głowy dwiema, jedną obok drugiej, ciętymi, krwawymi, podłużnymi, w większej części już zagojonymi, dalej w prawej części głowy jedną ciętą, krwawą, prawie całkiem zagojoną, podłużną, dalej w górną wargę z lewej strony zadaną, prawie całkiem zagojoną, nadto i innymi ranami, po których zostały tylko blizny, mianowicie w kciuk, dalej w palec środkowy, dalej w palec mały prawej ręki, od spodu zadanymi, już zagojonymi, dalej raną w kręgosłup nad pośladkami, tłuczoną, częściowo krwawą, do połowy zagojoną — poraniłeś, zraniłeś dotkliwie; szablę wartości dziesięciu[?] złotych polskich oraz gotowe pieniądze, dwadzieścia złotych polskich, zabrałeś, i karom, jakie z tego powodu według uznania urzędu mają być na ciebie nałożone, podpadłeś; za które na tobie… [urwane]. [s. 298L] [?] pozwany[?] [?] [?] i do zwyczajnych[?] poruczeń urzędu niniejszego. Dan w Dworze Królewskim Łukowskim w sobotę przed najbliższym świętem św. Marcina Biskupa, roku Pańskiego tysiąc sześćset sześćdziesiątego piątego. Po swoim wystąpieniu, uczynionym w sposób wyżej przytoczony, i po wywiedzeniu przez niego[?] terminu pozwanemu według prawa oraz po sprawdzeniu treści swego pozwu, strona powodowa żądała, aby pozwaną, obecną, zmuszono do [?] swoich odpowiedzi. W tej sprawie, choć strona pozwana wnosiła swoje sprzeciwy na forum urzędu niniejszego, jednak ponieważ tych samych w ciągu trzech dni, jak jest według prawa i zwyczaju, na piśmie[?] do zaktykowania[?] nie podała, przeto ze strony Urodzonego Wacława Rosińskiego, pisarza miejscowego, który był gotów je przyjąć, strona zaś zaniedbała ich podania, uroczyście zaprotestowano i zamanifestowano. Strona powodowa zaś, zastrzegłszy sobie w całości dobrodziejstwa prawa, trwając mocno przy ponownym przedłożeniu swojej relacji[?] i oględzin ciężkich ran zadanych jej przez stronę pozwaną, i potwierdzając to świadectwem mężów zacnych, przez samego [s. 298P] powoda na forum urzędu niniejszego wprowadzonych, którymi wykazując[?] dowodzi jawnie przemocy dokonanej przez pozwanego na osobie samego powoda; strona zaś pozwana broni się tylko wykrętami, wybiegami i [?] [?] sprawę [?] [?]. Przeto na podstawie swoich wywodów[?] przedstawionych na forum urzędu niniejszego żądała przez urząd niniejszy, aby — po odrzuceniu najpierw[?] zarzutów strony pozwanej — dopuścić ją, powoda, jako bliższą do udowodnienia treści swojej skargi[?], a na stronę pozwaną nałożyć kary należne i stosowne do rodzaju czynu, z zastrzeżeniem tego, co zastrzeżone i co ma być zastrzeżone. [na marginesie: Urząd] Urząd niniejszy starościński grodzki łukowski, wysłuchawszy przeciwnych [?] obu stron, powoda i pozwanego, osobiście przed nim składanych, po swoim namyśle i po odczytaniu [?] obu stron, dobrze je rozważywszy i rozpatrzywszy, że — choć w domu szynkownym[?] wszczęła się kłótnia między stronami — jednak ponieważ po uśmierzeniu[?] kłótni wszczętej z tej okazji z powodem pozwany, z rozmysłem wyszedłszy wcześniej z tegoż domu, porwawszy z domu [s. 299L] własną szablę, na tegoż powoda, zamkniętego w domu, gwałtownie napadł, zamknięte drzwi rąbał[?], potem, wymachując szablą, usiłował wejść przez okno, aby temuż powodowi zadać gwałt, a wreszcie powoda, wracającego do swego domu, zastąpiwszy mu drogę, ciężko poranił, a jego szablę odebrał i złamał. Przeto z powodu takiego zuchwalstwa i zuchwałości [urząd] orzeka, aby tenże pozwany wszedł do wieży zamku niniejszego łukowskiego w ciągu dwóch tygodni od ogłoszenia dekretu niniejszego i przesiedział w niej przez dwa tygodnie bez przerwy, a także rzeczywiście zapłacił i odliczył karę czternastu grzywien polskich stronie i tyleż urzędowi — stronie mianowicie przy wyjściu z wieży, urzędowi zaś natychmiast. A tytułem taksy ran sto dwanaście grzywien polskich i za odebraną szablę osiem złotych polskich, którą[?] — po udowodnieniu[?] przez tegoż powoda wyżej podanego oszacowania[?] — na przyszłych rokach urzędu niniejszego, czyli rokach skarg, w Dworze Królewskim Łukowskim [na marginesie: Wieża [?] [?]; 112; 8 złotych] [s. 299P] mających się odbyć, rzeczywiście zapłaci. Co pozwany ma uczynić pod karą banicji. W razie[?] niedopełnienia przez tegoż pozwanego owego[?] zadośćuczynienia przystąpi się[?] do niego samego i do wszystkich jego dóbr. Co zaś do sumy trzydziestu złotych polskich, utraconej przez powoda [?] [?] przy zranieniu, tenże urząd orzeka, że [?] [?], aby tenże pozwany, jak sam podaje[?], uwolnił się przysięgą cielesną w tej [?]: że nie jest winien przyjęcia tych pieniędzy ani nie dał powodu do ich utraty i nie jest obowiązany do ich zwrotu. I to na najbliższych rokach skarg urzędu niniejszego w Dworze Królewskim Łukowskim mających się odbyć; termin obu stronom, tak powodowi, jak pozwanemu, do złożenia[?] [?] [?] do podjęcia[?] tej samej przysięgi, i do postępowania obu stron w tej sprawie przed nim na tychże grodzkich łukowskich rokach skarg, jak prawo każe, na zawsze[?] zachowuje[?] — wyznaczając i zachowując mocą dekretu niniejszego i roków zachowanych[?] oraz według akt. Od którego dekretu strony [?] obie[?] [na marginesie: Z powodu sumy utraconej; Niech się uwolni; [?] obie strony] [s. 300L] z powodu nieprzyjęcia prawa[?], od tegoż i z tymże Urodzonym Stanisławem Celińskim, podsędkiem ziemskim i wicestarostą grodzkim łukowskim, [?] [?] do sądów zwyczajnych Trybunału Głównego Królestwa w Lublinie — strona pozwana chce między sprawami świeżych zbrodni, powód zaś między sprawami województwa lubelskiego i powiatu łukowskiego — przez woźnego generalnego Królestwa, opatrznego[?] Bartłomieja Markowicza[?], należycie, jak prawo każe, wniosły[?]. Na której wniosek[?] wezwany[?] Urodzony podsędek ziemski i wicestarosta grodzki łukowski przekazał [sprawę] tam, gdzie według prawa będzie należało, i tęż [apelację] wniesioną przyjął. Obu stronom wyżej wypisanym termin do oczyszczenia swego wyżej wymienionego[?] wyroku, do popierania zaś i kontynuowania tegoż wniosku oraz do postępowania obu[?] stron przeciw sobie w tej sprawie w przytoczonych sądach zwyczajnych Trybunału Głównego Królestwa w Lublinie wtedy [?], gdzie i kiedy sprawa niniejsza z rejestru publicznego będzie wywołana, a sprawa[?] między sprawami województwa lubelskiego i powiatu niniejszego łukowskiego [s. 300P] albo tam, gdzie według prawa przypadnie, do osądzenia[?] wywołana [?] przypadnie[?], jak prawo każe, na zawsze[?] zachowuje[?] — wyznaczając i zachowując mocą wniosku niniejszego i roków zachowanych[?] oraz według akt. Z akt grodzkich łukowskich [?]. [pieczęć] Stanisław Celiński, podsędek ziemski i wicestarosta grodzki łukowski [?]. Skorygował Rachkowski[?]. Czytał Wielgorski[?].