Strona główna › Ekstrakty łukowskie z zasobu Trybunału Koronnego Lubelskiego › 459/249
Wpis z ekstraktów łukowskich Trybunału Koronnego Lubelskiego
459/249
Fragment zapisu sądowego z pozwem wydanym w grodzie łukowskim 27 I 1646: pozwany („ty”) zarzucał wymuszanie opłat — po groszu, a od wozów wiozących sól, żelazo, garnki i naczynia szklane[?] po pół grosza od każdego konia — wbrew prawom i wolnościom Królestwa; powód żądał ukarania go karami arbitralnymi i powstrzymania od samowoli. Po przedstawieniu sprawy strona powodowa wniosła o [dalsze postępowanie przeciw] pozwanemu — ciąg na kartach, których tu nie odczytano. Końcowa część dekretu sądu grodzkiego starościńskiego łukowskiego w sprawie o cło (theloneum) rzekomo wymuszane od kupców i innych osób; strony (Powód i Pozwana) nie są na tych stronach wymienione z imienia. Strona pozwana zakwestionowała właściwość Powoda; Urodzony Wacław Rowiński[?], pisarz tutejszy, został uroczyście oczyszczony co do staranności w przyjmowaniu i podawaniu pism. Sąd orzekł, że Powód ma wykazać czynność; Powód odwołał się wraz z sędzią, wicestarostą grodzkim łukowskim Samuelem Samborzeckim, do Trybunału Koronnego w Lublinie przez woźnego generalnego Bartłomieja Markowicza; wicestarosta odwołanie przyjął i wyznaczono termin zawity.
- Czynność
- zapis sądowy z przytoczeniem pozwu (decretum?) — fragment: początek na wcześniejszej karcie, ciąg na dalszej karcie, obie na kartach, których tu nie odczytano
- Data
- 27 I 1646
- Miejsce
- gród łukowski (Curia Regalis Lucoviensis)
- Jednostka archiwalna
- 35/16/0/3.10/459 — Ekstrakt z akt sądów grodzkich łukowskich z lat 1639–1647
Osoby w akcie
| Osoba | Rola w akcie | Powiązania | Miejscowość | Stan i uwagi |
|---|
| — (bez imienia) | strona pozwana | | | |
| — (bez imienia) | strona powodowa (pars actorea) | | | |
| Wacław Rowiński | wspomniany (oczyszczony z zarzutu) | | Łuków | szlachcic (Urodzony, Generosus); pisarz grodzki łukowski („Notarius loci praesentis”) |
| Samuel Samborzecki | urzędnik; pozwany w odwołaniu wraz z dekretem | | Łuków | szlachcic (Urodzony, Generosus); wicestarosta grodzki łukowski, sędzia („Vicecapitaneus Castrensis Lucoviensis Iudex”) |
| Bartłomiej Markowicz | woźny (ministerialis) | | | woźny generalny Królestwa; Opatrzny (Providus) |
| — Żabielski | strona (tytuł sprawy na odwrociu) | | | |
| — Zeleński (w rękopisie „Zelensky”) | strona (tytuł sprawy na odwrociu) | | | |
| [?] Zaleski | podpis pod skreśloną notą | | | |
Transkrypcja
[s. 249] …per grossum unum, tam etiam a curribus duorum[?] millium[?] partem salis, partem ferrum, partem olla, partem vasa vitrana[?] vehentibus a quolibet equo in currum iugato per medium unius grossi extorsisti, recepisti, quo facto contra iura et libertates Regni excessisti poenasque per qualitatem actus promeruisti. Igitur poenis arbitrariis te puniri et a privato ausu[?] abstineri, tibi ad ipsa[?] iudicio[?] convenieris[?]. Datum in Curia Regali Lucoviensi Sabbatho ante Festum Purificationis Beatissimae Virginis Mariae proxima, Anno Domini Millesimo Sexcentesimo Quadragesimo Sexto.
Et post propositionem[?] suam[?] modo praemisso[?] factam, deductoque parti citatae legitimo de termino et contentis citationibus suis verificans[?], petiit pars actorea partem citatam
[s. 250L]
ad responsionem officiosam compelli. Citata pars, salvis sibi et custodibus[?] omnibus iuris beneficiis, incompetentem esse Actorem officio praesenti declaravit. [?] Theloneum, quod non est extortum a mercatoribus et aliis personis, ut pars Actoris praesefert, quod in rerum natura nunquam fuit, quisque propria iniuria cum parte Citata iure ageret. Verum modernus Actor quandam praetensam ut praemittitur[?] iniuriam suo[?] vindicare iure nequit. Reservatis de iure reservandis. Qua in Causa licet pars Actoris controversias suas in medium officii praesentis inferebat, verum quando easdem in [?] ut iuris et moris est inscriptis ad acticandum[?] non porrexit, ideo Generosus Venceslaus Rowinski[?] Notarius loci praesentis de sui in suscipiendis diligentia eius[?] aut in porrigendis negligentia solenniter purgatus est.
Officium [kustosz na dole strony]
[s. 250P]
Officium praesens Capitaneale Castrense Lucoviense, controversiis partium praefatarum utrarumque, Actoris et Citatae, personaliter coram se factis exauditis, teneri Actorem docere actum de termino[?] praesenti adinvenit. Quo decreto Actor pro iuridico non suscepto ab eodem et cum eodem Generosum Samuelem Samborzecki loci praesentis Vicecapitaneum Castrensem Lucoviensem Iudicem ad Iudicia Ordinaria Generalia Tribunalis Regni Lublinensis per Ministerialem Generalem Regni Providum Bartholomaeum Markowicz debito modo ut iuris est movit. Cuius motioni memoratus Vicecapitaneus detulit et eandem interpositam suscepit. Partibus praenominatis utrisque terminum expurgandae sententiae suae praedictae, prosequendae vero et
[s. 251P]
continuandae motionis eiusque, ac ad[?] Iure ulterius ea in causa contra se procedendum, in praeallegatis Iudiciis Ordinariis Generalibus Tribunalis Regni Lublinensis inter causas officii ab actu praesenti inducialibus septimanis proximis iuxta Constitutionem Regni praefigendo et conservando ut iuris est peremptorium, vigore praesentis motionis termini conservationis. Et Iuxta Acta.
[odwrocie: tytuł sprawy]
[s. 252] Inter Żabielski et Ze- / lensky
[cztery wiersze przekreślone długimi pętlami pióra — pod nimi pisma nie widać]
[niżej, przekreślone na krzyż:] [?] D[omi]n[?]07
Zaleski[?] [podpis z zawijasem]
Przekład
…po jednym groszu, jak również od wozów [?] wiozących częścią sól, częścią żelazo, częścią garnki, częścią naczynia szklane[?], od każdego konia zaprzężonego do wozu po pół grosza wymusiłeś i pobrałeś, którym to czynem przeciw prawom i wolnościom Królestwa wykroczyłeś i kar według rodzaju czynu zasłużyłeś. Przeto [aby] karami arbitralnymi być ukaranym i od prywatnej samowoli[?] powstrzymanym, [?] w tymże[?] sądzie[?]. Dan w Dworze Królewskim w Łukowie w sobotę najbliższą przed świętem Oczyszczenia Najświętszej Maryi Panny, Roku Pańskiego tysiąc sześćset czterdziestym szóstym.
A po przedstawieniu[?] przez nią[?] sprawy w powyższy[?] sposób i po wykazaniu stronie pozwanej prawnego terminu oraz uzasadniając[?] treść swoich pozwów, strona powodowa prosiła, [aby] stronę pozwaną
… zmuszona do odpowiedzi przed urzędem. Strona pozwana, zastrzegłszy sobie wszystkie [?] dobrodziejstwa prawa, oświadczyła, że Powód jest niewłaściwy dla niniejszego urzędu. [?] cło, które nie zostało wymuszone od kupców i innych osób, jak przedstawia strona Powoda, czego w rzeczywistości nigdy nie było; każdy z własnej krzywdy mógłby dochodzić prawem przeciw stronie pozwanej. Lecz obecny Powód pewnej rzekomej, jak się wyżej rzekło[?], krzywdy swoim[?] prawem dochodzić nie może. Z zastrzeżeniem tego, co z prawa należy zastrzec. W tej sprawie, chociaż strona Powoda wnosiła swoje zarzuty przed niniejszy urząd, lecz gdy ich [?], jak wymaga prawo i zwyczaj, na piśmie do wpisania do akt[?] nie podała, przeto Urodzony Wacław Rowiński[?], pisarz tutejszy, co do swojej staranności w przyjmowaniu albo zaniedbania w podawaniu [pism] uroczyście został oczyszczony.
Niniejszy urząd starościński grodzki łukowski, wysłuchawszy sporów obu wspomnianych stron, Powoda i Pozwanej, osobiście przed nim prowadzonych, uznał, że Powód jest zobowiązany wykazać czynność z niniejszego terminu[?]. Którego dekretu Powód nie przyjąwszy za zgodny z prawem, od niego i wraz z nim Urodzonego Samuela Samborzeckiego, tutejszego wicestarostę grodzkiego łukowskiego, sędziego, do Sądów Ordynaryjnych Generalnych Trybunału Królestwa Lubelskiego, przez woźnego generalnego Królestwa Opatrznego Bartłomieja Markowicza, należycie, jak prawo każe, odwołanie wniósł. Któremu odwołaniu wspomniany wicestarosta uległ i to wniesione odwołanie przyjął. Obu wymienionym stronom termin do oczyszczenia swojego wspomnianego wyroku, do popierania zaś i kontynuowania tego odwołania oraz do dalszego w tej sprawie postępowania prawem przeciw sobie, w przywołanych Sądach Ordynaryjnych Generalnych Trybunału Królestwa Lubelskiego, wśród spraw urzędowych, od niniejszej czynności w najbliższych tygodniach rokowych, zgodnie z Konstytucją Królestwa, wyznaczając i zachowując, jak prawo każe, zawity — mocą niniejszego terminu zachowania odwołania. I zgodnie z aktami.
[odwrocie, s. 252: tytuł sprawy] Między Żabielskim a Zeleńskim.
[skreślone:] [?] / [?]07 / Zaleski[?].
Znacznik [?] oznacza odczyt niepewny.
Strony rękopisu
Skany w serwisie Szukaj w Archiwach
Ten zapis w opracowaniu — z wyszukiwarką, powiązaniami osób i zapisami sąsiednimi